गाउँपालिका विकासका लागि छलफल 

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — भोजपुरको टेम्केमैयुङ गाउँपालिकाको दिगो विकासका लागि सल्लाह, सुझाव र सहकार्य गर्न काठमाडौंमा शनिबार अन्तरक्रिया सम्पन्न भएको छ ।

भौगोलिक विकटता, कार्यालय भवनको अभाव, विद्युतको अभाव जस्ता विभिन्न चुनौती र समस्यामा गुज्रिरहेको गाउँपालिकाको समग्र विकासका लागि अध्ययन, जागिर र व्यवसायको सिलसिलामा उपत्यकामा बस्दै टेम्केमैयुङबासीहरुसँग गाउपालिकाले अन्तरक्रिया गरेको छ ।

Yamaha

‘टेम्केमैयुङ जन्मेर थुप्रै राजनितिज्ञ, प्रशासनिक कर्मचारी, प्राज्ञिक क्षमता बोकेका व्यक्तित्वहरु उपत्यकामा कर्मथलो बनाएर बस्नुभएको छ, गाउँपालिकाका चुनौतीहरु चिर्दै अवसरको खोजी र सदुपयोग गर्न सही बाटोको खोजीका लागि अन्तरक्रिया गरेका छौँ,’ गाउँपालिका अध्यक्ष ध्रुव राईले बताए ।

संघीय संरचनापछि बनेको स्थानीय तहमा जनप्रतिनिधि आएको एकवर्ष बितेको छ । तर नीतिगत ज्ञान, प्राविधिक समस्याहरुले गर्दा जनअपेक्षाअनुसार विकासमा गति दिन नसकेको जनप्रतिनिधि स्वयमले स्वीकार्दै आएका छन् ।

अन्तरक्रियामार्फत दिग्गज व्यक्तित्वहरुको प्राप्त सुझावलाई आत्मसात् गर्दै अघि बढ्ने गाउँपालिकाका प्रवक्ता सुनिलकुमार राईले बताए ।

अन्तरक्रियामा सडक, विद्युत, शिक्षा, स्वास्थ्य र पर्यटनको विकासमा स्थानीय सरकारले चासो दिनुपर्ने सुझावहरु प्राप्त भएका थिए । अन्य स्थानीय तहको तुलनामा सम्भावना भएर पनि टेम्केमैयुङबासी एकजुट भएर गुरुयोजना बनाइ अघि बढ्न नसक्दा पछि परेको अध्यक्ष राईले बताए ।

टेम्केमैयुङ गाउँपालिका भोजपुरको इतिहासमा उच्च ओहदामा पुग्ने राजनितिज्ञ, प्रशानिक कर्मचारी, व्यसायी जन्माउने उद्गम थलो पनि हो ।

प्राकृतिक, धार्मिक, सांस्कृतिक, एतिहासिक महत्व बोकेका थुप्रै स्थलहरुले धनी गाउँपालिकामा पर्यटनको प्रचुर सम्भावनालाई देशविदेशमा प्रचारप्रसार र प्रबर्द्धन गरी स्थानीय आयलाई मजबुत पार्न स्थानीय सरकारले ध्यान दिनुपर्ने पर्यटन व्यवसायी रमेश राईले सझाव दिए ।

गाउँपालिकाकै सक्रियतामा टेम्केडाँडादेखि मैयुङ हुदै साल्पासिलिछो गाउँपालिकाको सिलिचुङसम्मको मुन्दुम पदमार्गको नक्सा हालै सार्वजानिक भएको सन्दर्भलाई जोड्दै थप प्रबद्र्धनमा जोड दिनुपर्ने तर्क पेश गरे ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : श्रावण २६, २०७५ १९:०७
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

‘ज्यानमारा’ सडक !

चन्द्र कार्की

तेह्रथुम — गत असारमा फेदाप गाउँपालिकाको सम्दु गाउँका ५२ वर्षीय नगेन्द्र चोङबाङलाई हृदयाघात भयो । उपचारका लागि धरान लैजाँदै गर्दा उनी सवार गाडी हिलोमा भासियो । निस्कन नसकेपछि उनको गाडीमै मृत्यु भयो ।

तेह्रथुमको चित्रेबाट वसन्तपुर हुँदै सदरमुकाम म्याङलुङ जोड्ने सडकमा भासिएर पल्टिएको ट्रक । तस्बिर : चन्द्र । कान्तिपुर

गत असारमै शल्यक्रियापछि प्रसूति भएकी म्याङलुङ ५ अम्फुवाकी २७ वर्षीया दिलु लिम्बूलाई ३ लाख ६० हजार रुपैयाँ ऋण खोजेर उपचारका लागि हेलिकप्टर चार्टर गरी काठमाडौं लगियो । वसन्तपुर–म्याङलुङ २६ किलोमिटर सडक हिलाम्मे हुँदा आफन्त यस्तो विकल्प रोज्न बाध्य भएका थिए ।

गतवर्ष वसन्तपुर–म्याङलुङ–च्याक्चे खण्डको हिलोमा चिप्लेर मोटरसाइकल खोलामा खस्दा एक जनाको घटनास्थलमै मृत्यु भएको थियो । मोटरसाइकलमा सवार अर्का गम्भीर घाइते भए । गतवर्ष नै जिरीखिम्ती–म्याङलुङबीचको गढी भीरको साँघुरो सडकमा औंसी डाँडातर्फ जाँदै गरेको बस दुर्घटना हुँदा ३ जनाको मृत्यु भएको थियो ।

यही सडक भएर धरान जाँदै गरेको बस दुई वर्षअघि सिंधुवा नजिक दुर्घटना हुँदा पूर्वअर्थ राज्यमन्त्री हरिराज खेवासहित २० जनाको मृत्यु भएको थियो । ३० जना घाइते भए ।

यो सडक खण्डमा यीबाहेक दुर्घटनामा परेका साना सवारी र ट्याक्टरको सूची लामो छ । यो संख्या प्रत्येक महिना बढिरहेको छ । सबै दुर्घटनाको मुख्य कारण सडकको दूरवस्था हो । जिल्ला सदरमुकाम जोड्ने एकमात्र वसन्तपुर–म्याङलुङ २६ किलोमिटर सडकमा ज्यान गुमाउने र सास्ती भोग्नेहरूको सूची निकै लामो छ ।

करोडौं रकम खर्चेर पटक–पटक कालोपत्रे र मर्मत गरिए पनि यो सडकमा अहिले सवारी गुडदैनन् । समयमै अस्पताल पुग्न नसक्दा धेरै जिल्लावासीले अकालमा ज्यान गुमाइरहेको पूर्वजिविस सभापति किशोरचन्द्र दुलालले बताए । हिलो र कच्ची सडकमा सवारी दुर्घटनाको संख्या पनि बर्सेनि बढिरहेको जिल्ला ट्राफिक प्रमुख योगेन्द्र दाहालले बताए ।

मर्मत सम्भारको काम गुणस्तरीय नहुँदा चित्रे–म्याङलुङ खण्डमा वर्षात्मा पैदल यात्रा गर्नै सकस छ । क्षमताभन्दा बढी भार भएका सवारीले पनि सडक भत्काउने गरेका छन् । पूर्वी तराईबाट आयात हुने निर्माण सामग्री सिमेन्ट, रड, बालुवा, इँटा, गिट्टी, पुल तथा सडकका भारी सामानले सडक भत्काउने गरेको छ । यस्तै पहाडबाट तराई निर्यात हुने काठका गोलियालगायत बढी भार बोकेर गुड्ने सवारीले पनि सडक बिग्रिरहेको छ ।

राजमार्गको चित्रेदेखि म्याङलुङसम्मको ३० किलोमिटर खण्डमा ६ हजार बढी खाल्डा छन् । सडकमा परेका खाल्डा र हिलोका कारण पूर्वी तराईबाट आएका सवारी बीच बाटोमै सातासम्म थन्किने गरेको यातायात कर्मचारी दयाराम ढकालले बताए ।
साना सवारी गुड्न सक्ने अवस्था छैन । सडकमा प्रत्येक दिन क्षति बढिरहेको भए पनि यसको रोकथाम र मर्मत सम्भारको पहल कतैबाट भएको छैन । अत्यधिक भार लिएर गुड्ने सवारीलाई ट्राफिक प्रहरीले जरिवाना काट्नेबाहेक अन्य कारबाही गरेको देखिँदैन ।

सडक मर्मत सम्भारको नाममा करोडौं रुपैयाँ खर्च भइरहे पनि ठेकेदारले राम्रो काम नगर्दा सडकको अवस्थामा सुधार हुन नसकेको सडक डिभिजन कार्यालय धनकुटाका प्रमुख विष्णुप्रसाद काफ्लेले बताए । सडकमा ठूला खाडल परेको र हिलोले पूर्वी तराईदेखि वसन्तपुर हुँदै तेह्रथुमको म्याङलुङ, औंसीडाँडा, हलिमेला, संखुवासभाको गुफा, चैनपुर, खाँदबारी, मानेभन्ज्याङ, ताप्लेजुङको साँघुलगायतका स्थानतर्फ जाने सवारी ठाउँ ठाउँमा रोकिएका छन् । पूर्वी तराईबाट धनुकटाको सिंधुवा हँुदै तेह्रथुमको शुक्रबारेतर्फ गुडेका सवारी पनि बीचबीचमा रोकिएका छन् ।

सडक हिलो भएर सवारी फस्ने गरेपछि पहाडका किसानले उत्पादन गरेको ताजा तरकारी र दूध ढुवानीमा समस्या हँुदै आएको छ । किसानले उत्पादन गरेको आलु, बन्दा, मूला, काउली, दूधलगायतका कृषि उत्पादन समयमा बिक्री गर्न नपाउँदा दैनिक करोडौं रुपैयाँको नोक्सान भइरहेको किसानको गुनासो छ ।

सडक निर्माण र मर्मत सम्भारमा लापरबाही र ढिलासुस्ती गर्दासमेत स्थानीय प्रशासन, राजनीतिक दलका अगुवा र जनप्रतिनिधिले पनि प्रभावकारी काम गर्न सकेका छैनन् । कांग्रेस सभापति गोविन्द ढुंगानाले आफूहरूको गुनासो सडक डिभिजन र ठेकेदारले नसुनेको भन्दै उल्टै गुनासो गरे ।

ठेकेदार कुनै न कुनै दलमा आबद्ध हुने भएकाले पनि समस्या भएको उनले बताए । समयमा काम सम्पन्न नगर्ने र गुणस्तरहीन काम गर्ने ठेकेदारलाई कारबाहीको दायरामा ल्याउने प्रक्रिया अघि बढाएको सडक डिभिजन कार्यालयले जनाएको छ । तर, कारबाही भएको देखिँदैन ।

तीन दशकभन्दा बढी समयदेखि निरन्तर निर्माण भइरहेको यो सडकमा अहिलेसम्ममा कति रकम खर्च भयो भन्ने यकिन तथ्यांक सम्बन्धित निकायसँग छैन । यो सडक निर्माण र स्तरोन्नतिमा सडक विभाग, अर्थ मन्त्रालय, बेलायत सरकारको अन्तर्राष्ट्रिय विकास विभाग (डिफिड) तथा अन्य दातृ निकायले समेत बर्सेनि रकम खर्च गर्दै आएका छन् ।

सडक डिभिजनका इन्जिनियर र ठेकेदारको मिलेमतोमा सामान्य प्रकृतिको झारा टार्नमात्र काम हुने गरेको उद्योग वाणिज्य संघ वसन्तपुरका अध्यक्ष रोशन सुवेदीले बताए । सडक निर्माणको गुणस्तर मापन गर्ने छुट्टै आधिकारिक निकाय नभएसम्म सडक सुधारको काम राम्रो नहुने थापाको भनाइ छ ।

प्रकाशित : श्रावण २६, २०७५ १८:५४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT