लिखित प्रतिबद्धता माग्दै बाढीपीडित

‘दाताबाट प्राप्त लत्ताकपडामात्र छन्, कसरी जाडो काट्ने ?’
कृष्णप्रसाद गौतम

नेपालगन्ज — देविका जैसीको पाँच जनाको परिवार साढे तीन महिनायता राप्तीसोनारी–२ पाटेचौरस्थित सिद्ध साइकुमारी सामुदायिक वनको जग्गामा टहरो हालेर बसेको छ । बाढीले विस्थापित उनले दलका उम्मेदवारलाई तत्काल स्थायी बास व्यवस्था गरिदिन माग गर्दै आएकी छन् ।

देविका जैसीको पाँच जनाको परिवार साढे तीन महिनायता राप्तीसोनारी–२ पाटेचौरस्थित सिद्ध साइकुमारी सामुदायिक वनको जग्गामा टहरो हालेर बसेको छ । बाढीले विस्थापित उनले दलका उम्मेदवारलाई तत्काल स्थायी बास व्यवस्था गरिदिन माग गर्दै आएकी छन् । 

‘घाँसपातले बारेको टहरामा राति शीत चुहिरहन्छ । रूघाखोकी र ज्वरोले सताइरहेको छ,’ उनले भनिन्, ‘यस्तोमा बालबालिकालाई कसरी जोगाउने ? भोट माग्न आएकालाई यही प्रश्न गरिरहेका छौं ।’ उनीमात्र होइन, सामुदायिक वनमा बस्दै आएका १ सय ३ बाढीपीडित परिवारले दलका प्रतिनिधिसँग तत्काल स्थानान्तरणको माग गरेका छन् । 

पीडितको अस्थायी शिविर रहेको स्थान बाँकेको निर्वाचन क्षेत्र १ अन्तर्गत प्रदेशसभा ‘क’ मा पर्छ । अधिकांश दलका उम्मेदवार त्यहाँ पुगिसकेका छन् तर सबैले आश्वासनमात्र दिएको उनीहरूले बताए । राप्ती किनारको टिकुलीपुरमा साउन २७ को बाढीले घर भत्काएपछि अस्थायी शिविरमा आएका जाडो लागेसँगै झन् सास्ती भोग्दै छन् । केही गैरसरकारी संघसंस्था र दाताले दिएका लुगाको भरमा गुजारा गर्दै आएका उनीहरू टहरामा हावा र शीतले सताएको बताउँछन् । ‘सबै घर स्याउलाले बारेका छौं,’ हरिभक्त पौडेलले भने, ‘दाताबाट प्राप्त लत्ताकपडामात्र छन्, कसरी जाडो काट्ने ?’ 

स्थानीयका अनुसार बालबालिका र वृद्धवृद्धामा रूघाखोकी, ज्वरो, निमोनियाँ, दमलगायत समस्या देखिन थालेको छ । सरकारले प्रतिव्यक्ति २ हजार १ सय रुपैयाँ र घर भत्किएकालाई १० हजार राहत दिएबाहेक अरू नपाएको उनीहरू बताउँछन् । स्थानीयका अनुसार यस वर्ष नदीले ठूलो क्षति पुर्‍याएकाले धान उत्पादनसमेत ५० प्रतिशत घटेको छ । विस्थापितका बालबालिका टिकुलीपुरस्थित नेपाल आधारभूत विद्यालयमा अध्ययन गर्दै आइरहेका छन् । 

स्थायी घर नहुँदासम्म आफूहरू बिचल्ली पर्ने मञ्जु विकले बताइन् । उनका अनुसार एक संस्थाले मोटर, ट्यांकी र पाइप दिएपछि खानेपानीको जोहो भने भएको छ । ‘अधिकांश टहरा ठूलो हावा चल्नासाथ ढल्ने खालका छन्, सुत्केरी र बिरामीको बिचल्ली छ,’ विकले भनिन्, ‘२ हजार १ सय रुपैयाँ दिएर गएका सरकारी अधिकारी फेरि आएनन् ।’ त्यति बेला मुखसमेत देखाउन नआएका नेताले अहिले भोट माग्न विभिन्न आश्वासन बाँडिरहेको उनले सुनाइन् । उम्मेदवारले स्थायी बसोबासको लिखित प्रतिबद्धता नजनाए भोट नहाल्ने पीडित लक्ष्मी शाही बताउँछिन् । ‘बाढीअघि पनि नदी किनारमै रहेका हामीलाई नेताले सुरक्षित स्थानमा सार्ने आश्वासन दिएका थिए,’ उनले भनिन्, ‘तर बाढीपछि बेवास्ता गरे, अहिले तिनीहरू नै भोट माग्न आएका छन् ।’