यज्ञ बञ्जाडे

स्टक एक्सचेन्जको नाफा घट्दो

सेयर बजार सुस्ताएसँगै नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) को खुद नाफा पनि घटेको छ । पछिल्ला तीन वर्षमा बर्सेनि झन्डै ११ करोडका दरले यसको नाफा घटेको छ । बजारमा सेयर कारोबार घटेसँगै ब्रोकरबाट आउने कमिसन र सूचीकरण शुल्क घटेकाले खुद नाफा पनि घटेको नेप्सेले जनाएको छ ।

घाटा घट्दै

पछिल्ला दुई महिनामा मुलुकको घाटा (शोधानान्तर घाटा) मा सुधार देखिएको छ । गत मंसिर र पुसको तुलनामा माघमा शोधनान्तर घाटा घटेको हो । मुलुक भित्रने र बाहिरिने रकमबीचको अन्तर शोधनान्तर हो । बाहिरिने भन्दा भित्रने रकम कम भएमा शोधनान्तर घाटामा जान्छ ।

सय माथिका भारु फेरि चलाउने तयारी

राष्ट्र बैंकले फेरि सय माथिका भारतीय नोट चलाउने तयारी गरेको छ । भारु सयभन्दा ठूला दरका नोट चलनचल्तीमा प्रतिबन्धको सूचना सार्वजनिक गरेको एक महिनापछि फेरि ती नोट चलाउने तयारी गरिएको हो । 

कल निक्षेपमा कडाइ गर्न कठिन

बैंकिङ प्रणालीमा देखिएको वित्तीय असन्तुलन कम गर्ने उद्देश्यले राष्ट्र बैंकले कल निक्षेपमा कडाइ गर्न चाहे पनि तत्काल नियन्त्रणको सम्भावना न्यून देखिएको छ  । केही वाणिज्य बैंकमा कुल बचतको २५ देखि ३० प्रतिशतसम्म रकम कल निक्षेप रहेकाले तत्काल नियन्त्रणको सम्भावना कम देखिएको जानकारहरू बताउँछन्  ।

८३ प्रतिशत नेपाली बिमा बाहिर

मुलुकको ठूलो कुल जनसंख्या (करिब ८३ प्रतिशत) बिमा सेवाबाट वञ्चित छ । जनसंख्याको करिब १७ प्रतिशतमा मात्र बिमा सुविधा पुगेको बिमा समितिले जनाएको छ । 

यज्ञ बञ्जाडेका लेखहरु :

घरजग्गा मूल्य सूचकांक निर्माण गरिँदै

घरजग्गाको मूल्यमा भइरहने उतारचढावलाई प्रतिविम्बित गर्न घरजग्गा मूल्य सूचकांक निर्माण गरिने भएको छ । यसका लागि राष्ट्र बैंकले काम थालिसकेको छ । घरजग्गाको मूल्यमा आएको उतारचढाव र त्यसले अर्थतन्त्रमा पारेको प्रभाव मूल्यांकन गर्ने उद्देश्यले राष्ट्र बैंकले यस्तो सूचकांक तयार पार्न लागेको हो । 

पूर्वाधारमा मात्रै लगानी गर्ने बैंक आयो

पूर्वाधार निर्माणमा लगानी गर्ने उद्देश्यले स्थापना भएको पूर्वाधार विकास बैंकले बुधबारदेखि काम सुरु गरेको छ । स्थापना प्रक्रिया सुरु गरेको करिब डेढ वर्षपछि बैंक सञ्चालनमा आएको हो । 

पहिलो पूर्वाधार विकास बैंक सञ्चालनमा

मुलुकको पहिलो पूर्वाधार विकास बैंक बुधबारदेखि सञ्चालनमा आएको छ । खासगरी ठूला पूर्वाधार निर्माणमा लगानी गर्ने उद्देश्यले विशिष्कृत बैंकका रुपमा यो बैंक सञ्चालनमा आएको हो । बुधबार अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाले बैंकको शुभारम्भ गरेका हुन् ।

ऋण विस्तार मोफसलमा बढी

उपत्यकामा भन्दा मोफसलमा बैंक तथा वित्तीय संस्थाको लगानी (ऋण) को विस्तार तीव्र दरमा भइरहेको भेटिएको छ । संघीयता तथा राजनीतिक स्थिरताले मोफसलमा आर्थिक वर्ष ०७४/७५ मा कर्जा विस्तारको दर उच्च बनाएको संकेत गर्ने जानकार बताउँछन् । 

लघुवित्त कारोबार गर्ने संस्था ९२ पुगे

वित्तीय संस्थाको संख्या घटाएर गुणस्तर वृद्धि गर्ने उद्देश्य विपरीत राष्ट्र बैंकले लघुवित्त वित्तीय संस्थाको संख्या बढाएर करिब सवा सय पुर्‍याउन लागेको छ । यही क्रममा हालसम्म राष्ट्र बैंकले ९२ वटा संस्थालाई सञ्चालन अनुमति दिइसकेको छ ।