सुनीता साखकर्मी

गहन विषय, फितलो प्रस्तुति 

नेपाली फिल्म उद्योगमा रेखा थापा अभिनयभन्दा पनि ग्ल्यामरकै कारण नै खबरमा छाइरहिन् । त्यसैले होला, उनी अहिले ब्याक टु ब्याक सामाजिक विषयवस्तुवरिपरि घुमेका फिल्म खेलिरहेकी छन् ।

दिन आए पालाका

होस सम्हालेदेखि नै भक्तपुर पोटरी स्क्वायरका विवेक प्रजापती माटोसँगै खेलेर हुर्किए । खेलौना पनि माटोकै हुन्थे । माटोबाटै उनी आफूलाई चाहिने सबै चिजबिज बनाउँथे । बुवाले इलेक्ट्रिक हीलमा माटोका विभिन्न भाँडाहरू बनाएको देखेर उनले पनि सिक्दै गए भने कति उनका बुवाले सिकाए ।

ह्योल्मो गुम्बामा मणि दुङ्ग्युर

कोही म्हाने घुमाउँदै थिए त कोही बोधिचित्त मालाका १०८ दानामा औंला खेलाउँदै  । सबैले एकै स्वरमा मन्त्र जप्दै थिए– ओम मणि पद्मे हुँ  ।

नेवारहरु 'कुछी भ्वय्' खाँदै

नेवार समाजमा धेरै प्रकारको भोज खाने चलन छ । समय भोज, मान्छे मर्दाको भोज, पूजा पर्वमा हुने भोज, सिउ क्या भ्वय् भनेर बोकाको आँखा, टाउको, नाक, सि लगायत लिएर भोज गर्ने चलन नेवार समाजमा छ । त्यसमध्ये पनि मोहनी नख:को दिनमा नेवारहरुले भोज खान्छन् ।

सुनीता साखकर्मीका लेखहरु :

दसैंमा किन लगाइन्छ रङरङका टीका ?

दसैं भन्नेबित्तिकै धेरैले मस्तिष्कमा रातो टीका र जमराको चित्र आउँछ सोच्छन्  । तर नेपालमा समुदाय अनुसार दसैंमा लगाइने टीका फरकफरक हुने गर्छन्  ।

दसैंलाई धूप

टिका, जमरा मात्रै हैन, दसैं पूजाआजाको दृष्टिकोणले पनि विशेष छ  । दसैंको नवरात्रीमा नवदुर्गाका पीठलगायत अन्य मन्दिरहरूमा पूजा गर्न जानेको भीड नै लाग्छ  ।

भोजपत्रमा चण्डी

‘ममी, यसमा के लेखेको पढेर सुनाउनुस् न,’ भोजपत्रमा लेखिएको सूक्ष्माक्षरको ‘चण्डी’ तिर देखाउँदै आठवर्षे एनिज अभ्युदयले सोधेपछि आमा श्वेता अकमकिइन् । निकैबेर घोरिएर हेरेपछि उनले जवाफ दिइन्, ‘यो कुन लिपिमा लेखिएको नै थाहा भएन, पढ्नै गाह्रो भो ।’ 

धिमेलाई काँध थाप्दै तन्नेरी

जमाना संगीतको छ । ज्याज, पप सुन्ने कि, ल्याटिनो फ्लेभर, हिन्दी या नेपाली ? नयाँ पुस्ता यति भाग्यमानी छ, संसारभरका सांगीतिक स्वाद चाख्न अब स्मार्ट फोनमा औंला मात्रै चलाए पुग्छ  ।

कसले बजाउला मुवाली

एउटा बाजाको धुनमा पनि ठूलो शक्ति हुन्छ । कहिल्यै नरुने मान्छेलाई पनि रुवाइदिन सक्छ । अशान्त मनलाई शान्त बनाइदिन सक्छ । तर भक्तपुरमा बजाइने मुवाली बाजा भने केही फरक छ ।