हिमपातले किसान हर्षित

वसन्तप्रताप सिंह

बझाङ — दशकयताकै ठूलो हिमपातका कारण बझाङका किसानहरू हर्षित भएका छन् । हिमपात नहुँदा खेतीपातीमा असर पर्न थालेकामा चिन्तित किसानहरू माघमा पटकपटकको बाक्लो हिमपातले खुसी भएका हुन् । 

पछिल्लो पटक बिहीबारबाट लगातार हिउँदे झरीसँगै जिल्लाका अधिकांश स्थानमा हिमपात भएको छ । ‘धेरै वर्षपछि गतिलो हिउँ परेको छ । यस वर्ष बालीनाली सप्रिन्छ,’ बित्थडचिर गाउँपालिका स्याडीका किसान मानबहादुर बोहराले भने, ‘यो वर्ष ८/१० वर्ष पछिको ठूलो हिउँ परेको हो ।’

Citizen


वर्षौंसम्म पर्याप्त हिमपात नभएका कारण यहाँका हिमाली तथा उच्च पहाडी क्षेत्रका बासिन्दाहरूले पाखो जग्गामा खेती लगाउन छाडेका थिए । ‘यो वर्ष राम्रै हिउँ परेको छ । सबै किसानहरू वर्षे आलु लगाउने सुरसारमा छन्,’ बित्थडचिरकै अर्का किसान मन्नो बोहोराले भने, ‘यसै गरी प्रत्येक वर्ष हिउँ परिदिए त खेतीपाती राम्रै हुन्छ ।’ उनले जमिनमा धेरै समयसम्म बाक्लो हिउँ जमेका कारण हिउँदे बालीलाई पनि फाइदा हुने र वर्षेबालीमा पनि रोग किराको संक्रमण कम हुने आशा व्यक्त गरे ।

पटक पटकको हिमपातका कारण साविकका काँडा, सुर्मा, दौलीचौर, दहबगर, दाँतोला, मेलबिसौना, रिलु, मष्टा, धमेना, सुनिकोट, देउलेक स्याडी, लेकगाउँ, भामचौरलगायत गाविसहरूमा एकदेखि तीन फिटसम्म हिउँ जमेको छ ।

यार्सा तथा जडीबुटी संकलन क्षेत्रका रूपमा रहेको साइपाल गाउँपालिकाको राइढुंगी, माझा, फरालखेत, स्यांगवन र सुर्मा गाउँपालिकाअन्तर्गतका जलजला, डाँफेचुली, तपोवन, डाँडा, निलखी, ठाडे, जर्सी, गोलढुंगालगायत क्षेत्रमा पाँच फिटसम्म हिउँ जमेको स्थानीयबासीले बताए ।

जडीबुटी उत्पादन बढ्ने
पाटन क्षेत्रमा पनि पर्याप्त हिउँ परेकाले यार्सालगायत जडीबुटीको उत्पादनमा पनि वृद्धि हुने संकलकहरूले बताएका छन् । ‘यो वर्ष पाटनमा पनि राम्रै हिउँ पर्‍यो,’ सुर्माका जडीबुटी संकलक गणेश बोहोराले भने, ‘अघिल्लो वर्षभन्दा यार्चागुम्बु पनि बढी पाइने हाम्रो अनुमान छ ।’ पाटनतिर बाक्लो हिउँ परेको वर्ष कम उचाइका ठाउँमा पनि राम्रो गुणस्तरको यार्चा पलाउने उनको अनुभव छ ।
यता निरन्तरको वर्षा र हिमपातसँगै जिल्लामा जाडो पनि हवात्तै बढेको छ । हिमाली भेगहरूमा बाक्लो हिउँ जम्न थालेका कारण दैनिक जनजीवन कष्टकर भएको छ । हिउँ जमेको र जाडो बढ्न थालेकाले घरबाहिरको काम गर्न समस्या हुन थालेको सुर्मा गाउँका गोरखबहादुर बोहोराले बताए ।

‘जाडोले कोही पनि घरबाहिर निस्कन सकेको छैन,’ उनले भने, ‘पशुवस्तुको आहारा र चरनको पनि समस्या भएको छ ।’ पशुको चरन क्षेत्र पनि हिउँले पुरिएपछि खान नपाएर बाख्राहरू मर्न थालेको उनले बताए ।

लगातारको हिमपातले माघको सुरुमै बन्द भएका उत्तरी क्षेत्रका विद्यालयहरू अहिलेसम्म पनि खुल्न सकेका छैनन् । हिमपातका कारणले जिल्लाको टेलिफोन, इन्टरनेट र विद्युत् सेवा पनि अनियमित भएको छ ।

यस्तै जिल्लामा सञ्चालित ६ वटा रेडियोको प्रसारण सेवा बन्द भएको छ । रेडियोलाई उर्जा आपूर्ति गर्ने सोलार स्टेसनलाई हिउँले ढाकेपछि उर्जा आपूर्ति नहुँदा प्रसारण बन्द गर्नुपरेको रेडियो सेतीका स्टेसन प्रबन्धक रमेश केसीले जनाए ।

सौर्य प्रणालीबाट सञ्चालन भइरहेका यस जिल्लाका साइपाल एफएम, सेती एफएम, रेडियो बझाङ, खप्तड आवाज, सेरोफेरो र रेडियो जनमुखीका प्रसारण सातादेखि रोकिएको छन् 

प्रकाशित : माघ २७, २०७५ ०८:२३
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

दैनिक कारोबार साढे १२ प्रतिशतले बढयो

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — गएको पाँच कारोबार दिनमा नेप्से परिसूचकमा अपेक्षित सुधार नभए पनि कारोबार रकम करिब साढे १२ प्रतिशतले बढयो । उक्त अवधिमा सेयर कारोबार मापक नेप्से परिसूचक करिब २ प्रतिशतले ऋणात्मक रहयो ।

सोही अवधिमा दैनिक औसत कारोबार १२.४२ प्रतिशतले बढयो । यो साता दैनिक औसत ३० करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ । गत साता दैनिक औसत २६ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको थियो । गएको पाँच दिनमा करिब २७ हजार ७ सय कारोबारबाट कुल १ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भयो ।

उक्त अवधिमा लघुवित्त, होटेल, निर्जीवन बिमा, वाणिज्य बैंक र संस्थापक सेयर समूहका लगानीकर्ताको सम्पत्ति बढयो । तर, जीवन बिमा, उत्पादन तथा प्रशोधन, जलविद्युत्, वित्त कम्पनी र व्यापार समूहअन्तर्गतका लगानीकर्ताको सम्पत्ति घटयो । यसरी घट्ने भन्दा बढ्नेसमूहको परिसूचक कम भएपछि साप्ताहिक नेप्से १.९ अंकले ऋणात्मक रहयो ।

गत साता जस्तै यो साता पनि अपर तामाकोसीको सेयरमा लगानीकर्ताको आकर्षण बढयो । यसकारण कुल कारोबारमा जलविद्युत् समूहको हिस्सा पनि बढयो । कारोबार हिस्सा बढ्नुको अर्थ ती कम्पनीको सेयरमा लगानीकर्ताको आकर्षण बढ्नु नै हो ।

यद्यपि पछिल्ला साताहरूमा कारोबारको प्रकृति हेर्दा सबै जलविद्युत् समूहको सेयरमा लगानीकर्ताको आकर्षण बढेकाले कुल कारोबार यो समूहको हिस्सा बढेको होइन । ठूलो संख्यामा अपर तामाकोसीको सेयर कारोबार बढेकै कारण जलविद्युत् समूहको हिस्सा बढेको देखिन्छ ।

यो साता अपर तामाकोसी जलविद्युत् कम्पनीको मात्र करिब साढे १० करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भयो । कारोबार रकम गत साताको भन्दा कम हो । गत साता अपर तामाकोसीको मात्र ४८ करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ ।

अपर तामाकोसीको कारोबारमा आकर्षण बढ्नुको विशेष कारण केही छैन । यो कम्पनीबारे बजारमा विभिन्न किसिमको हल्ला फैलाइएको छ । त्यही हल्लाको भरमा परेर लगानीकर्ताले लगानी बढाएकाले कारोबार हिस्सा धेरै देखिएको एक धितोपत्र ब्रोकर बताउँछन् । बजारमा कम्पनीको वास्तविक अवस्था नबुझी हल्लाको भरमा लाग्ने लगानीकर्ताको जमात धेरै भएकाले बेला बेलामा यस्ता घटना देखिँदै आएको उनको भनाइ छ ।

साप्ताहिक कारोबारमा अपर तामाकोसी, नेपाल बैंक र नेपाल दूरसञ्चार कम्पनी सबैभन्दा बढी कारोबार हुने कम्पनीको सूचीमा क्रमश: प्रथम, दोस्रो र तेस्रो स्थानमा रहे । यसैगरी माछापुच्छे बैंकको संस्थापक सेयर, नागरिक लगानी कोष र नबिल बैंकको संस्थापक सेयर क्रमश: चौथो, पाँचौं र छैटौं स्थानमा रहे । बाँकी चार कम्पनी (नेपाल इन्स्योरेन्स, नेपाल इन्भेस्टमेन्ट बैंक, एनएमबी बैंक र छिमेक लघुवित्त) क्रमश: सातौंदेखि दसौं स्थानमा रहेको नेप्सेले जनाएको छ ।

विगतका साताजस्तै यो साता पनि नियमित कारोबारकालागि बजार पाँच दिन नै खुला रहयो । उक्त अवधिमा सरकारी र अन्य संस्थागत ऋणपत्रहरूको कारोबार भएन । यो साता हाम्रो विकास बैंकको बोनस तथा सीटी एक्सप्रेस फाइनान्सको र सहारा विकास बैंकको हकप्रद सेयर सूचीकृत भएको नेप्सेलेजनाएको छ ।

प्रकाशित : माघ २७, २०७५ ०८:२२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT