‘कला काठमाडौं’

मोडिफाइड सामान अनलाइनमा मन पराउने टिनएजर्स हुन्छन् भने प्रदर्शनीमा कामकाजी महिला यस्ता उत्पादनलाई लिएर चासो राख्छन् ।
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — कुनै सामान नभए पनि हुन्छ तर भए धेरै राम्रो हुन्छ । यस्तै सामान उत्पादन गर्छ– कला काठमाडौं । घर र कार्यालयको टेबल होस् वा भित्ता । अफिस, घर वा रेस्टुरेन्टमा देखिने मोडिफाइड सामानले धेरैको ध्यान तानिन्छ । यस्ता सामान फरक हुन्छन् र आकर्षक पनि । यसले टेबल, भित्ता वा कोठाको रौनक बदल्न सक्छ वा फरक अनुभूति दिलाउन सक्छ । यस्तै सामान उत्पादन गर्ने कम्पनी कला काठमाडौं सीमित सहरीयामाझ चर्चित बन्दैछ ।

सन् २०१५ देखि नै पूजा रिमालले कम्प्युटर न्युमेरिकल कन्ट्रोल (सीएनसी) राउटरको प्रयोगले विभिन्न सामानको डिजाइन थालेकी थिइन् । सीएनसीले कम्प्युटरको निर्देशनअनुसारको डिजाइनमा काठसहित विभिन्न वस्तुहरू काट्न सक्छ । सीएनसी क्राफ्टको नाम दिएर सामान डिजाइनको काम थालिँरहँदा उनीसँग जुट्न आइपुगिन् आस्था राजभण्डारी । फर्निचर व्यवसाय गर्ने परिवारकी छोरी राजभण्डारी र सीएनसी राउटरजस्ता डिजाइनिङ मेसिनमा रुचि राख्ने रिमालको सहकार्यमा जन्मिएको हो– कला काठमाडौं ।


कला काठमाडौं कम्प्रेस्ड उड (काठको धूलो थिचेर बनाइएको काठ) को प्रयोग गरी विभिन्न डिजाइन बनाउनमा चर्चित छ । यसबाहेक उनीहरू कर्पोरेट हाउस, रेस्टुरेन्ट, कार्यालयका लागि इन्टेरियर डिजाइन पनि गरिरहेकै हुन्छन् । विभिन्न स्वरूप र आकारमा ढालिएका घडी, बत्ती, भान्साका सामान, टेबल र कोठा सजाउने विभिन्न डिजाइनका रंगीन सामग्री उत्पादनले कला काठमाडौंलाई परिचित बनाइरहेको छ ।

Yamaha


भारतबाट इन्डस्ट्रियल डिजाइनमा ब्याचलर सकाएर नेपाल फर्किएका राजभण्डारी यो क्षेत्रमा अरू कोही नदेखेर यसैलाई व्यवसाय बनाएको बताउँछिन् । कला काठमाडौंले बनाउने डिजाइनको नेतृत्व गरिरहेकी छन् उनी । रिमाल भने उत्पादन सम्हाल्छिन् ।


कला काठमाडौंले विभिन्न अनलाइन बजारबाट आफ्ना सामानहरू बिक्री गर्दै आएको छ । यसबाहेक सोसल मिडिया ब्रान्डिङबाट पनि मार्केटिङ भइरहेको छ । इन्स्टाग्राम पेजबाट धेरै युवायुवती आफ्नो सामानबारे जानकार भएको राजभण्डारी बताउँछिन् । अनलाइनमा उनीहरूको सामान मन पराउने टिनएजर्स हुन्छन् भने प्रदर्शनीमा कामकाजी महिला उनीहरूको उत्पादनलाई लिएर चासो राख्छन् ।


काठमाडौंमा हस्तकला प्रदर्शनीमा उनीहरूको सामान विशेष बन्छ । अरूले आयोजना गर्ने प्रदर्शनीबाहेक काठमाडौंका विभिन्न स्थानमा स–साना प्रदर्शनी उनीहरू आफैंले गर्दै आएका छन् ।


डिजाइन भन्नेबित्तिकै फेसन डिजाइनिङ बुझ्ने यहाँको बानीले हैरान छिन् राजभण्डारी । भन्छिन्, ‘मानिसलाई यस्ता उत्पादनबारे बुझाउन बाँकी छ ।’ धेरैलाई बुझाउन बाँकी भए पनि थोरैले भने आफैं बुझिसके । त्यसैले कला काठमाडौंमा दैनिक ३० देखि ४० सामानका अर्डर आइरहेकै हुन्छन् । यसको स्रोत अनलाइन मार्केट प्लेस र सोसल मिडिया हुन् । यसबाहेक कला काठमाडौंले भर्खरै मात्र सानेपामा आफ्नो सामान सजाउने र बिक्री गर्ने सोरुम खोल्ने तयारी गरेको छ । यसले फोटो हेरेर सामान अर्डर गर्नुपर्ने ग्राहकको बाध्यता केही कम गर्नेछ ।
खासमा सीएनसी राउटर र लेजर कटरको सहायताले परम्परागत रूपमा धेरै मिहिनेत गर्नुपर्ने डिजाइनलाई पनि चाँडै फत्ते गर्न सकिन्छ । एकपटक गरेको डिजाइनमा जति सामान उत्पादन गरे पनि समान रहन्छ । कला काठमाडौंका धेरै डिजाइन काठमाडौंमा देखिने परम्परागत डिजाइनका नजिक लाग्छन् ।


‘हामीले परम्परागत डिजाइनलाई आधुनिकीकरण गरिरहेका छौं,’ राजभण्डारी भन्छिन्, ‘पहिला त्यही डिजाइनका लागि हप्तौं लाग्थ्यो भने हामी एकैछिनमा गर्छौं, त्यो पनि धेरै सामानमा ।’


सीएनसी राउटर चलाउने, लेजर मेसिन चलाउने र डिजाइनका लागि कला काठमाडौंसँग आफ्नै टिम छ । तर, काठका सामान बनाउन र रंगरोगन गर्न भने आउटसोर्सिङ गर्दै आएको राजभण्डारी बताउँछिन् । अब स्थानीय आर्टिस्टको डिजाइन लिएर सामान बनाउने पनि योजना रहेको उनले सुनाइन् ।


स्कुल र कर्पोरेट हाउसले गिफ्टका लागि एकै पटक धेरै सामान अर्डर गर्ने चलन पनि बढ्दो छ । कसैले व्यक्तिगत रूपमा आफूलाई चाहिएको अर्डर पनि दिन सक्छन् तर फरक डिजाइनमा एउटै मात्र सामान उत्पादन गर्दा लागत भने महँगो पर्न सक्छ ।


कला काठमाडौंले मोडिफाइड सामान मात्रै उत्पादन गरिरहेको छैन बरु यहाँका उपभोक्तामा जाग्दै गरेको फरक स्वादको पनि उजागर गरेको छ । कला काठमाडौंको व्यस्त कारखानाले यसैलाई पुष्टि गर्छ ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : जेष्ठ ११, २०७५ ११:०७
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

अब्बल एड

सजना बराल

काठमाडौँ — बेलायत, स्वीडेन, फ्रान्स, नेदरल्यान्ड्स लगायत विभिन्न मुलुकका विभिन्न सहरमा एड सिरनको कन्सर्ट हुँदै छ । त्यहाँ भएकाहरूले एडलाई प्रत्यक्ष सुन्न चाहे पनि अब त्यो सम्भव छैन । किनभने यी कन्सर्टका टिकट ‘सोल्ड आउट’ भइसकेको छ ।

अबको ६ महिनासम्म एड पूरा व्यस्त छन् । तीन महिनापछिको कन्सर्टका लागि पनि टिकट पाउन मुस्किल छ । उनको कार्यक्रम भन्नासाथ टिकट तुरुन्तै बिक्री भइहाल्छ । यसबाट एडको लोकप्रियता छर्लंग हुन्छ । लोकप्रियताको मापनमा प्रदान गरिने ‘बिलबोर्ड म्युजिक अवार्ड’ मा एडले आइतबार सर्वाधिक विधामा ट्रफी जित्नु अनौठो भएन ।


अमेरिकाको लास भेगसमा आयोजित अवार्ड वितरण समारोहमा एडले ६ वटा विधामा सफलता हात पारे । तर, उनी कार्यक्रममा उपस्थित थिएनन् । उनको रेकर्डेड प्रस्तुतिले भने बिलबोर्डको माहोल तरंगित बनाइदियो । सन् २०१७ को ‘गलवे गर्ल...’ गीतमा आइरिस फोक ब्यान्ड ‘बिओगा’ ले यसरी साथ दियो कि एडको प्रस्तुति सर्वाधिक उत्कृष्टमध्ये एक बन्न पुग्यो ।


बेलायती गायकले सन् २०१७ को ‘डिभाइड’ () एल्बम र यसमा समाविष्ट ‘सेप अफ यु...’ गीतका लागि टप आर्टिस्ट, टप मेल आर्टिस्ट, टप रेडियो सङ, टप हन्ड्रेड आर्टिस्ट, टप सङ सेल्स आर्टिस्टजस्ता ठूला विधामा अवार्ड जिते । र्‍यापर केन्ड्रिक लमार र गायक ब्रुनो मार्ससहित उनी सर्वाधिक १५ विधामा मनोनयनमा परेका थिए । र्‍याप र आर एन्ड बीतिर क्रमश: केन्ड्रिक र ब्रुनोको एकाधिर रह्यो भने महिलामा टेलर स्विफ्ट टप आर्टिस्ट घोषित भइन् ।


सन् २०१५ को बिलबोर्ड अवार्डमा एड पाँच वटा विधामा मनोनयनमा परेका थिए । त्यो बेला उनको दोस्रो एल्बम ‘मल्टिप्लाई’ () का ‘सिङ...’, ‘थिंकिङ आउट लाउड...’, ‘फोटोग्राफ...’ जस्ता गीत चर्चित थिए । यद्यपि, अवार्डमा उनले एउटा पनि ट्रफी पाएनन् । यसको तीन वर्षपछि अर्थात् यसपटक उनी यति जोसिलो पाराले आए कि बिलबोर्डका सबै मुख्य अवार्ड कब्जा गरिदिए । यसलाई एडको ठूलो फड्को मानिएको छ ।


गीत–संगीतको विवरण (चार्ट) तयार पार्ने बिलबोर्डमा एडले हालै एउटा कीर्तिमान कायम गरेका थिए । टप टेन हिट्समा उनका ‘पर्फेक्ट...’ र ‘सेप अफ यु...’ सबैभन्दा लामो समय टिकिरहन सफल गीत बने । यी गीत क्रमश: २६ र ३३ हप्तासम्म काउन्ट डाउनबाट हटेनन्, जुन पहिलोपटक भएको बिलबोर्डको भनाइ छ । आधा वर्षभन्दा बढी समयसम्म ‘सेप अफ यु...’ हिट गीतका रूपमा तालिकामा रहिरह्यो ।


पछिल्लो समय युट्युबतिर पनि एड छाइरहेका छन् । गत वर्ष सार्वजनिक गरेको ‘सेप अफ यु...’ को म्युजिक भिडियोले छोटो समयमा अर्बौं भ्युज हासिल गरेको थियो । अहिले त एडले युट्युबबाटै ९४ हजारदेखि १५ लाख अमेरिकी डलर मासिक आम्दानी गर्छन् । यही साता प्रकाशित बेलायतका सर्वाधिक धनी संगीतकर्मीको सूचीमा उनको नाम दोस्रो स्थानमा आयो । सन्डे टाइम्सको बेलायतको ३० वर्षमुनिका सर्वाधिक धनीको सूचीमा कम उमेर समूहमा गायिका एडलपछि थिए, एड ।


एडले यसपालि बिलबोर्डमा सम्पूर्ण विधामध्येको ठूलो ‘टप आर्टिस्ट’ मा पकड जमाए पनि यसअघि उनलाई प्राय: पप विधामा अब्बल मानिँदै आएको थियो । पपबाटै उनले चार वटा ग्रामी अवार्ड जितिसकेका छन् । अब भने आफू विधा फेर्ने सोचमा रहेको उनले बिलबोर्ड म्यागजिनसँगको हालैको अन्तर्वार्तामा बताएका थिए । ‘सधैं पप संसारमै बस्नु खतरनाक कुरा हुन्छ,’ उनले भनेका छन्, ‘श्रोताहरूको बढ्दो विश्वास पूरा गर्न नसकिएला । अबको एल्बममा म फरक सुनिनेछु ।’
–एजेन्सीको सहयोगमा

sazna07@gmail.com

प्रकाशित : जेष्ठ ११, २०७५ ११:०७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT