मोफसल छाड्ने कवि

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — झापा दमकदेखि काठमाडौं, भक्तपुरसम्मका झन्डै आधा दर्जन सरकारी वा निजी विद्यालयमा दुई दशकसम्म शिक्षण गरेर गुरुवरको चिनारी बनाएका दुर्गा दाहालको रुचि, सोख र विशिष्ट चिनारी अर्कै छ– कविजी दुर्गा ।

झन्डै तीन दशकअघि विशेषगरी झापाको दमक र आसपासमा कवि, कविताको सृजनशील माहोल हुर्काउनमा तनमनले लागिपरेका कवि दुर्गा दाहाल यतिखेर काठमाडौं खाल्डोमा दौडधुप गरिरहेका भेटिन्छन् । कहिले सर्वनाम थिएटरको कवि र कविता मञ्चमा, कहिले दमक–काठमाडौं सरोकार समाजको बालाजु पिकनिकमा उनी कवि–अवतारमा देखिन्छन् । सार्वजनिक सञ्जाल फेसबुकको भरपूर उपयोग गर्ने कवि/लेखकमा पर्ने दुर्गा कवि र कविता भनेरै झन्डै ४ दशकसम्म म्याराथुन दौडमा होमिएका छन् । उपलब्धिमा ‘टागिंदै गरेको आकाश’, ‘शब्दहरू जब माथिमाथि उड्छन्’ र ‘दुर्गा दाहालका कविता’ शीर्षकमा कविता संग्रह प्रकाशनमा ल्याइसकेका छन् । पूर्वी नेपालकै प्रतिष्ठित सम्मान महानन्द पुरस्कार पाइसकेका ६० वर्षीय कवि दुर्गा आफ्नो जन्म कर्मथलो छाडेर भक्तपुर आएको धेरै भइसकेको छ । किन त ? ‘छोराछोरी पढाउने हुटहुटी र अलिक फराकिलो संसारमा टहल्ने लोभले यता आएको हुँ,’ उनी भन्छन्, ‘तर, कवि, कविता र सृजनाको नवीनतम स्वाद भने आफ्नो पुरानै थातथलोको हुँदो रहेछ जस्तो लाग्छ ।’

कवि दुर्गा आजको नयाँ पिंढी र पुस्ता आफैं सृजनशील बन्न छाडेर कहींकतै ठूलो हूल र जमातका पछि कुदिरहेको हो कि भन्ठान्छन् । ‘कविता लेख्छु भनेर लेखिने कुरा होइन,’ दुर्गा भन्छन्, ‘यो त सृजनशीलताको अर्कै जगत हो, यसमा साधना पनि चाहिन्छ ।’ आयामेली कविहरूसहित हरिभक्त कटुवाल, भूपी शेरचन, गोपालप्रसाद रिमाल, माधवप्रसाद घिमिरे, श्रवण मुकारुङ आदिबाट खुबै प्रभावित कवि दाहाल आज लहड वा फेसनले कवि बन्नेको जमात पनि उत्तिकै रहेको सुनाउँछन् । यहाँ जमात ठूलो भए पनि असली र राम्रा कविको संख्या एकदमै कमी रहेको उनको आत्मस्वीकारोक्ति छ । आफैंले पनि सयभन्दा बढी कविता लेखेर पनि ५/७ वटा मात्रै चित्तबुझ्दो रहेको उनको स्वमूल्यांकन छ ।

कवि दुर्गालाई विराटनगरवासी कवि (हाल स्वर्गीय) कृष्णभूषण बलको ‘काठमाडौं एक्लैले अब काठमाडौं बोक्न सक्दैन’ खुबै मन पर्ने रचना रहिआएको छ । तर, उनी आफैं यही काठमाडौं उपत्यकाको सेरोफेरोमा ‘अपवाद’ झैं मिसिन यतै आएका छन् । दुर्गालाई चिनारी भनेको उनको ‘फलामको मान्छे’ कवितामा पनि छ, विद्रोह र असंगतिको स्वरजस्तो । हालै बजारमा आएको ‘दुर्गा दाहालका कविता’ संकलित ‘फलमाको मान्छे’ कवितामा उनी भन्छन्–
‘म अब जन्मँदा
मात्र फलामको मान्छे भएर जन्मनेछु
मेरो कुनै घाउ हुने छैन
मेरो कुनै दाउ हुने छैन ।’

प्रकाशित : चैत्र ३०, २०७४ ०८:३५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

“न ट्रम्प न ओबामा”

ह्यारीको विवाह प्रसंग
विभिन्न अडकलबाजीहरूलाई चिर्दै बेलायती राजकुमार ह्यारीको विवाहमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र पुर्व राष्ट्रपति बाराक ओबामा दुबैलाई निम्तो नपठाउने केन्सिङटन प्यालेसले वक्तव्यमा स्पष्ट पारेको छ ।
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — वेल्स (बेलायत) का राजकुमार ह्यारी र अमेरिकी अभिनेत्री मेघान मार्कलको विवाह आगामी महिना हुँदै छ । मे १९ मा इंग्ल्यान्डको विन्डसर क्यासलमा हुने विवाह समारोहलाई लिएर अनेक कोणबाट समाचार बनाइएका छन् ।

यिनको सम्बन्ध बाहिर आएदेखि नै होहल्ला हुन थालेको थियो । उनीहरूको विवाहमा कसलाई बोलाउने, कसलाई नबोलाउने भन्ने विषयमा केही समययता सबैभन्दा बढी चर्चा भइरहेको थियो । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प वा पूर्वराष्ट्रपति बाराक ओबामामध्ये कसलाई बोलाउलान् भन्नेबारे मिडियाले प्रशस्तै अडकलबाजी गरेका थिए । तर, मंगलबार केन्सिङ्टन प्यालेसले जारी गरेको वक्तव्यमा ट्रम्प र ओबामा दुवैलाई निम्तो नपठाउने स्पष्ट पारिएको छ ।

‘प्रिन्स ह्यारी र मिस मार्कलको वेडिङका लागि बेलायत र अमेरिका दुवैतिरका राजनीतिक नेताहरूको औपचारिक सूची निर्माण गर्नु आवश्यक नरहेको निर्णय गरिएको छ,’ वक्तव्यमा भनिएको छ, ‘यस विषयमा महारानी सरकारसँग छलफल भएको थियो ।’ बेलायतकै प्रधानमन्त्री थेरेसा मेलाई पनि नबोलाउने वक्तव्यमा छ । बेहुला–बेहुलीका नजिकका साथी र आफन्तलाई मात्र निम्तो गरिने बताइएको छ ।

ह्यारी र ओबामा राम्रा साथी भएकाले ट्रम्पको सट्टा उनी नै प्राथमिकतामा पर्ने देखिन्थ्यो । अभिनेत्री मेघान पनि ट्रम्पको आलोचना गरिरहेकी हुन्छिन् । यस्तोमा राजपरिवारलाई कूटनीतिज्ञहरूबाट ट्रम्पका पक्षमा ठूलो दबाब आएको बताइन्छ । यही कारण दरबारले कुनै पनि राजनीतिकर्मीलाई निम्तो नगर्नु मुुनासिब ठानेको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ । त्यसमाथि ह्यारी राजगद्दीको रोलक्रममा पाँचौं नम्बरमा मात्र पर्ने भएकाले पनि नेतागण ननिम्त्याउँदा खासै फरक नपर्ने ठानिएको हुन सक्छ ।

‘हवाइट हाउससँगको सम्बन्ध सुमधुर राख्न बेलायतले यस्तो निर्णय गरेको हो,’ द न्युयोर्क टाइम्स भन्छ, ‘युरोपियन युनियनबाट अलग्गिएको बेलायतले अमेरिकासँगको दुईपक्षीय व्यापार सम्झौतामा मोल–मोलाइ गर्न चाहेको छ । यस्तोमा ट्रम्प वा ओबामालाई बोलाउँदा सम्बन्ध बिग्रिन सक्थ्यो ।’ यसअघि बेलायती राजपरिवारको बिहेमा विश्वका थुप्रै प्रभावशाली राजनीतिकर्मीलाई आन्मत्रण गर्ने गरिएको थियो । बिहे पनि भव्य तरिकाले गर्ने चलन थियो । यो सबै परम्परालाई छोडेर ह्यारी र मेघानले सामान्य तरिकाले बिहे गर्ने तयारी गरेको द न्युयोर्क टाइम्सको वेबसाइटमा उल्लेख छ ।

विवाह समारोहमा ६ सय पाहुना र १२ सय सर्वसाधारणलाई निम्तो गरिने वक्तव्यमा छ । निम्तालुलाई र अन्यलाई उपहार ल्याउनुको सट्टा दानस्वरूप कुनै परोपकारीलाई दिन आग्रह गरिएको छ । सन् २०१६ मा नेपाल आएका ह्यारीले भूकम्पपीडितको बस्ती नियालेका थिए । त्यो बेला उनलाई निकै सत्कार गरियो भने उनले पनि नेपालको तारिफ गरेका थिए ।

प्रकाशित : चैत्र ३०, २०७४ ०८:३४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्