सामान्य वर्षामै डुबान

अर्जुन राजवंशी

दमक — ढल निकासको उचित प्रबन्ध नहुँदा जिल्लाका थुप्रै बस्ती सामान्य वर्षामै डुबानमा परेका छन् । शुक्रबार रातिदेखि शनिबार बिहानसम्म भएको वर्षाले दमक, बिर्तामोड, भद्रपुरलगायत क्षेत्र जलाम्मे छन् । जथाभाबी प्लटिङ र ढल निकासमा स्थानीय सरकारको ध्यान नपुग्दा बजार क्षेत्र डुबेका हुन् ।

शुक्रबार रातिको पानीले डुबानमा परेको झापास्थित दमक अस्पताल । तस्बिर : अर्जुन

दमकका बसपार्क, पशु हाट, दीपिनी मार्ग, दमक अस्पतालमा भित्रै पानी पसेको छ । सडक छेउका साना नालाबाट पानी भरिएर अस्पतालतिर बगेको थियो । इमर्जेन्सी भवन, औषधि स्टोरलगायत डुबेपछि बिरामीलाई अर्को वार्डमा सार्नुपरेको थियो ।

विगतमा भारी वर्षा हुँदा पनि नडुब्ने दमक केही वर्षयता नियमित डुबानमा पर्न थालेपछि नगरपालिकाका जनप्रतिनिधिले नै आपत्ति जनाइरहेका छन् । नगरपालिकाले ढल व्यवस्थापन र पानीको निकासतर्फ ध्यान नदिएको उनीहरूको आरोप छ ।

Yamaha

दमक ७ का वडा सदस्य श्याम कार्कीले नगरपालिकाले बर्खे पानीको निकासमा ध्यान नदिएको बताए । नगरभित्रका खोला, पैनी, होली, खोल्सीहरू अतिक्रमण भइरहँदासम्म नगरपालिका बेखबर रहनु दु:खद रहेको उनको भनाइ छ । ‘खोला, पैनी, खोल्सीहरूमा भइरहेको अतिक्रमण रोक्न नगरपालिकाले तत्काल कदम चाल्नुपर्छ । एक रातको वर्षामै नगर डुबानमा पर्दा लाखौंको क्षति पुग्ने गरेको छ,’ उनले भने ।

५ नम्बर वडा सदस्य कृतिका भट्टराईले नगरभित्रको दीपिनी खोला चौतर्फी अतिक्रमण हुँदा अहिले सानो पैनीको आकारमा रहेको बताइन् । यसैकारण स्थानीयले प्रत्येक बर्खामा ठूलो क्षति बेहोर्नु परिरहेको उनको भनाइ छ । बढ्दो सहरीकरणलाई ध्यानमा राख्दै तत्काल ढल व्यवस्थापन र पानी निकासमा खटिनुपर्नेमा भट्टराईले जोड दिइन् ।

मेयर रोमनाथ ओलीले दमक डुबान क्षेत्र नभए पनि पछिल्लो केही समययता समस्या दोहोरिइरहेको बताए । ‘ढल व्यवस्थापन नहुनु नै यसको मूल कारण हो,’ उनले भने, ‘नगरवासीले ढल व्यवस्थापनभन्दा पूर्वाधार विकासमै बढी बजेट माग्ने गरेकाले पनि समस्या देखिएको छ ।’ उनले नगरका सबै ढल व्यवस्थापनमा ३५ करोड बढी रकम आवश्यक पर्ने ओलीले बताए । ‘दीर्घकालीन रूपमा सोच्ने हो भने ३५ करोड ठूलो बजेट होइन । यति गरिए नगरलाई डुबानबाट धेरै हदसम्म बचाउन सकिन्छ,’ उनले भने, ‘तर, हाम्रा नगरवासीले ढल व्यवस्थापनमा भन्दा पूर्वाधार विकासमै बढी बजेट माग्नुहुन्छ । अनि, बर्खा लागेपछि सबै समस्यामा परिन्छ ।’

ओलीले आगामी आर्थिक वर्षदेखि नगरलाई डुबानबाट बचाउने गरी बजेट विनियोजन गरिने बताए । डुबान समस्यालाई अल्पकालीन र दीर्घकालीन दुई तरिकाले समाधान गर्ने गरी अघि बढ्ने योजना उनले सुनाए ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : असार ११, २०७५ ०८:०८
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

ग्रामीण सडक अवरुद्ध

बर्खा लागेपछि सडक हिलाम्मे छ । ट्याक्टर पनि गुड्दैन । ढुवानी नहुँदा गाउँमा सामानको अभाव हुन थालेको छ
कान्तिपुर संवाददाता

रामेछाप — उमाकुण्ड गाउँपालिका जाने सडक अवरुद्ध भएको छ । पश्चिमी सोलु र ओखलढुंगाका यात्रुसमेत ओहोरदोहोर गर्ने सडक बर्खा लागेपछि बन्द भएको हो । ‘हामीलाई जिल्ला सदरमुकाम पुग्नै २ दिन लाग्न थालेको छ,’ बाम्तीकी उमा कार्कीले भनिन्, ‘एक दिनको बाटोमा चुचुरेको शिवालय पुगिन्छ । अर्को दिन गाडी चढेर जिल्ला सदरमुकाम जानुपर्छ ।’

रामेछापको उमाकुण्ड २ बाम्ती जोडने सडक । चुचुरेदेखि बाम्ती पुग्ने यो सडक एक महिनादेखि अवरुद्ध छ । तस्बिर : टीकाप्रसाद

चुचुरेको शिवालयसम्म सवारीसाधन जेनतेन ओहोरदोहोर गर्छन् । काठमाडौं र देशका अन्य क्षेत्रमा पुग्न शिवालयभन्दा अर्को नजिकको स्थानबाट गाडी चढ्ने ठाउँ छैन । गाडी नचल्दा बिरामी, वृद्धवृद्धा र बालबालिकाले निकै कष्ट भोग्नुपरेको छ ।

सडक हिलाम्मे भएकाले ट्याक्टर पनि गुड्दैनन् । सामान ढुवानी गर्न समस्या छ । ‘यो क्षेत्र वर्षा लागेपछि पूरै दुर्गम बन्छ,’ उमाकुण्ड २ बाम्तीका वडाध्यक्ष खम्बध्वज बस्नेतले भने, ‘थोरै लगानी र गुणस्तरहीन काम भएकाले त्यसैको परिणाम भोग्दैछौं ।’

बाम्ती पुग्न दुईवटा सडक छन् । ठोसेबाट सिंगटी र चुचुरेबाट देउराली हुँदै पुग्ने दुवैतर्फका सडक अवरुद्ध छन् । प्रीतिको वडा कार्यालयले सिंगटी नजिकको सडक सुधार गर्नका लागि ४५ लाख बजेट विनियोजन गरे पनि उपभोक्ता समितिले काम नगर्दा सिंगटीबाटै गाडी अघि बढ्दैनन् । चुचुरेबाट बाम्ती हँुदै गुम्देलसम्म जाने अर्को सडक लिखु जलविद्युत् आयोजनाले बनाइरहेको छ । मोटरसाइकलसम्म जेनतेन गुडेका छन्, अरू साधन ठप्प छन् ।

बाम्ती, गुम्देल, कुभुकास्थली, प्रीति, भुजी र गुप्तेश्वरमा हिउँदमा साना–ठूला यात्रुवाहक साधन चल्छन् । गाउँभर एकपछि अर्को सडक खनिएका छन् । तत्कालीन जिविस र गाविसहरूले ट्रयाक खोल्न मात्र लगानी गरेका थिए । ‘भरपर्दो सडक निर्माणका लागि योजना नबनाउँदा हरेक वर्ष नागरिकले कष्ट सहनुपरेको छ,’ स्थानीय छोङवा शेर्पाले भने, ‘सडक पुगेको १५ वर्षपछि पनि सुरुवातको जस्तै अवस्था हुनु विडम्बना हो ।’

उमाकुण्ड ४ प्रीतिका वडाध्यक्ष मानबहादुर सुनुवारले वर्षा लागेपछि सिंगो गाउँपालिकामा यातायात नचल्ने बताए । ‘सडक मात्र खनिए, भरपर्दा कुनै पनि छैनन्, धेरै वर्षा हुने र कमलो माटो भएको क्षेत्र भएकाले हरेक वर्षायाममा यस क्षेत्रका बासिन्दाले सास्ती खेप्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘घाम लाग्यो भने मात्र गाडी देख्न पाइन्छ, थोरै पानी पर्‍यो कि चिप्लिहाल्छ ।’

बाम्तीमा गाडी पुगेको १५ वर्ष भइसकेको छ । पहिलोपटक गाडी पुग्दा खुसीले ताली बजाउनेहरू आजभोलि नेताहरूलाई नै गाली गरिरहेका भेटिन्छन् । ‘हुँदै नभएको भए बरु आसै हुँदैनथ्यो,’ बाम्तीबाट चुचुरे झर्दै गरेकी गोमा बस्नेतले भनिन्, ‘भएकाले काम दिएन, बालबच्चा र भारी बोकेर उकालो, ओरालो गर्नु बाध्यता नै भयो ।’

प्रकाशित : असार ११, २०७५ ०८:०७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT