प्रभावकारी भएन भर्ना अभियान

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — सरकारले सञ्चालन गरेको दोस्रो चरणको विशेष भर्ना अभियान प्रभावकारी हुन सकेको छैन । गत वैशाखमा सञ्चालित अभियानमा ६० हजार बालबालिका छुटेको भन्दै प्रधानमन्त्री कार्यालयले दोस्रो कार्यक्रम घोषणा गरेको थियो ।

७ सय ५३ मध्ये अहिलेसम्म १७ वटा स्थानीय तहका बालबालिका मात्रै पूर्ण रूपमा विद्यालय भर्ना भएको शिक्षा तथा मानवस्रोत विकास केन्द्रले जनाएको छ । जसअनुसार पाँचथरका ५, धनकुटाका ४, प्यूठान र बर्दियाका २/२ र कपिलवस्तु, सप्तरी, इलाम र बर्दिया जिल्लाका एक/एक स्थानीय तह छन् ।


Yamaha

अन्य स्थानीय तहका आधारभूत तह (कक्षा १–८) अध्ययन गर्ने ५ देखि १२ वर्ष उमेर समूहका बालबालिका अझै विद्यालयबाहिर रहेको केन्द्रको तथ्यांकले नै पुष्टि गर्छ । सबै स्थानीय तहलाई उक्त घोषणा गर्न आग्रह गरिएको थियो तर ७ सय ३६ स्थानीय तहले त्यसो गर्न सकेका छैनन् ।


केन्द्रका महानिर्देशक बाबुराम पौडेल भने भदौ मसान्तसम्म अनिवार्य आधारभूत शिक्षा सुनिश्चित भएको घोषणा गर्ने स्थानीय तहको संख्या बढ्ने दाबी गर्छन् । ‘जिल्लाका शिक्षा विकास तथा समन्वय एकाइ र स्थानीय तहलाई परिचालन गरेर अभियान चलाएका हौं,’ उनले भने, ‘अभियान प्रभावकारी बनेको छ ।’ प्रधानमन्त्री केपी ओली, शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधिमन्त्री गिरिराजमणि पोखरेललगायत मन्त्री र सरकारी अधिकारीले नै विद्यालय जान नसकेका बालबालिकालाई भर्ना गराएर यो वर्षको अभियान शुभारम्भ गरेका थिए ।


दोस्रो अभियानको नेतृत्व केन्द्रसँगै प्रदेश र स्थानीय सरकारले लिने निर्णय भएको थियो । स्थानीय तहका वडालाई बालबालिका भर्ना गर्न मन्त्रिपरिषद् बैठकले सर्कुलर गरे पनि कार्यान्वयन हुन नसकेको हो ।


विद्यालय तहका करिब ३ लाख बालबालिकालाई भर्ना अभियानमा समेट्न शैक्षिक सत्रको सुरुमै अभियान कार्यक्रम सुरु गरिएको थियो । २०६१ सालदेखि नै विद्यार्थी भर्ना अभियान चल्दै आएको छ । १३ वर्षदेखि अभियान चलाउँदा पनि शतप्रतिशत बालबालिका विद्यालय पुग्न सकेका छैनन् । माथिल्लो कक्षामा भर्नादर क्रमश: घट्दो छ ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २७, २०७५ ०९:१२
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

बुबाबाटै बलात्कृत

कान्तिपुर संवाददाता

ललितपुर — वनको बीचमा सुनसान ठाउँ । कोडु खोलाबाट पूर्वपट्टि २ सय मिटर ठाडो उकालो चढेपछि एकतले दुइटा घर छन् । दक्षिणपश्चिम क्षेत्रको घरमा छोरा–बुहारी सुत्थे । अर्कोमा आमा छोरी सुत्थिन् । भूकम्पले २ तले घर धराप बनेपछि एक तलामा बनाइएको घरमा साताअघि कसैले नसोचेको घटना भयो ।

आफैंले जन्माएकी १० वर्षीया छोरीलाई बाबुले बलात्कार गर्‍यो भन्दा पत्याउन गाह्रै पर्ला । तर, यही वास्तविकतापछि ३९ वर्षीय बुबालाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएर अनुसन्धानअगाडि बढाएको छ ।


बलात्कार घटनाको विरोधमा सोमबार बडिखेलस्थित पथप्रदर्शक माध्यमिक विद्यालयका शिक्षक, विद्यार्थी, स्थानीय महिला समूह र प्रहरी मिलेर जनचेतनामूलक र्‍याली आयोजना गर्‍यो । र्‍यालीमा दोषीलाई सजाय दिन माग, बालबालिकासँग मानवीय व्यवहार गर्न, बालश्रम तथा बाल शोषण अन्त्य, महिला हिंसामुक्त समाज निर्माण गर्न माग गरियो ।


बलात्कृत बालिकाकी हजुरआमाका अनुसार घटना भएको दिन अर्थात् भदौ १८ गते सोमबार घरका सबै सदस्य खाना खाएर सुतिसकेका थिए । छोरा (बलात्कार गर्ने बुवा) ले जाँडरक्सी खाएर राति घर आए । उनले भनिन्, ‘जाँडरक्सी खाएपछि जथाभावी बोल्ने गथ्र्यो । कहिलेकाही कुटपिटसमेत गर्थो । तर, नातिनीलाई त्यस्तो गर्ला भनेर सोचेकी थिइनँ ।’


परिवारका अनुसार बाबुसँग बडिखेलस्थित ललित घुम्ती सडक नजिककै १४ आना जग्गा बेच्न बैना लिएको एक लाख रुपैयाँ थियो । उनका २ श्रीमतीतर्फ एक/एक छोरी छन् । श्रीमान्को बानीव्यहोराले गर्दा कान्छी श्रीमती अर्कैसँग हिँडिन् । जेठी माइती गएकी थिइन् । भावुक मुद्रामा रहेकी उनले सुनाइन्, ‘घरका कोही नभएको मौका छोपेर त्यस दिन कान्छी श्रीमतीपट्टिकी छोरीलाई पानी तताउन लगाउनुपर्छ भनी बोलाउन आएका थिए । नातिनी जान नमानेपछि जेठी श्रीमतीपट्टिकी छोरी भएको ठाउँमा गएका थिए ।’ ‘डेढ दुई घण्टापछि नातिनी रुँदै घर आइन् । पिसाबमा रगत मिसिएको थियो,’ उनले सुनाइन्, ‘छोराको पाप सहन नसकेर भोलिपल्ट प्रहरीकोमा उजुरी दिएँ ।’


बलात्कृत बालिकामा तर्सने, डराउने बर्बराउनेलगायतका समस्या देखापरेका छन् । उनी राम्रोसँग हिँड्न सक्दिनन् । उनलाई अहिले महिला आयोगलगायतका संघसंस्थाका प्रतिनिधि आएर आश्रयका लागि लगेका छन् ।


मुलुकी अपराध (संहिता) २०७४ को परिच्छेद १८ दफा २१९ मा कसैले कुनै महिलालाई मञ्जुरी नलिई करणी गरेमा वा मञ्जुरी लिएर भए पनि १८ वर्ष वर्षभन्दा कम उमेरका कुनै बालिकालाई करणी गर्न नहुने उल्लेख छ । यदि उक्त दफा उल्लंघन गरेको खण्डमा १० वर्षभन्दा कम उमेरकी बालिका भए १६ देखि २० वर्ष, १० देखि १४ वर्ष उमेरकी भए १४ देखि १६ वर्ष कैद सजाय हुने व्यवस्था छ ।


महानगरीय प्रहरी वृत्त सातदोबाटोका प्रहरी नायब उपरीक्षक विनोद सिलवालले बलात्कार गरेको आरोपमा पक्राउ परेका व्यक्तिलाई म्याद थप गरेर अनुसन्धान भइरहेको बताए । ‘बयान भइसकेको छ । मेडिकल रिपोर्ट आजभोलिमा आउँछ,’ उनले भने, ‘त्यसपछि सरकारी वकिलसमक्ष मुद्दा दायर गर्न पेस गरिनेछ ।’


ललितपुर महानगरपालिका–४ का वडाध्यक्ष मुकुन्द पहरी दोषीलाई कारबाही गर्नुपर्ने बताउँछन् । भन्छन्, ‘समाज विकास गर्न चेतनशील समुदायको आवश्यक पर्छ । कारबाहीले एक हदसम्म सिर्जना हुन्छ,’ उनले भने । स्थानीय विद्यालयमा कक्षामा ४ मा अध्ययरत उनी पढाइमा राम्रै थिइन् । अध्ययन गर्ने विद्यालयका प्रधानाध्यापकले बालिकाको परिवारलाई रकम संकलन गरेर आर्थिक सहयोग गर्ने तयारीमा रहेको बताइन् ।


जिल्लामा साउनयता मात्रै ७ बलात्कारका घटना दर्ता भएका छन् । महानगरीय प्रहरी परिसर जावलाखेलका अनुसार तीमध्ये ६ घटनामा आफन्त तथा चिनजानका व्यक्ति संलग्न छन् । चैतमा प्युटारमा काका पर्ने कृष्ण बम्जनले ७ वर्षीया बालिकालाई बलात्कार गरेका थिए । जेठमा सानेपामा एक लिम्बु थरका व्यक्तिले १३ वर्षे बालिकालाई बलात्कार गरे ।


गत वर्ष धापाखेलका ४१ वर्षीय मामाले सातदोबाटो बस्ने १५ वर्षकी भान्जीलाई बलात्कार गरे । ती अभियुक्तलाई जिल्ला अदालतको आदेशअनुसार नख्खु कारागार पठाइएको छ । पछिल्लो समय बलात्कारका घटनामा हजुरबुबा उमेरका पनि संलग्न देखिएका छन् । गत वर्ष ललितपुर महानगरपालिकाको सानो खोकनामा १० वर्षकी नातिनीलाई ८४ वर्षका टेकबहादुर बस्नेतले बलात्कार गरेको थिए ।

प्रकाशित : भाद्र २७, २०७५ ०९:११
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT