विश्वमा शान्ति स्थापनामा नेपाल लागिरहन्छ : प्रधानमन्त्री

२८ मुलुकको संयुक्त सैनिक अभ्यास
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौं — प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालले विश्वमा शान्ति स्थापनामा नेपाल लागिरहने बताएका छन् । काभ्रेको पाँचखालस्थित वीरेन्द्र शान्ति कार्य तालिम केन्द्रमा ‘अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति प्रयास–३ प्रशिक्षण’को सोमबार उद्घाटन गर्दै दाहालले यस्तो बताएका हुन् ।

‘नेपाली भूमि इमान्दारी र शान्तिका लागि प्रख्यात छ । संयुक्त राष्ट्रसंघको सदस्य भएदेखि नै नेपालले विश्वमा शान्ति स्थापनामा सहयोग गर्दै आइरहेको छ । अब पनि गरिरहने छ,’ प्रधानमन्त्री दाहालले भने । उनले नेपालले बृहत् शान्ति सम्झौताबाट शान्तिको बाटो अपनाएको उल्लेख गर्दै शान्तिसुरक्षामा लागिरहने बताए । प्रधानमन्त्री दाहालले विश्वमा शान्ति स्थापना गर्न नेपालीको ठूलो भूमिका भएको भन्दै शान्ति मिसनमा सहभागी हुने नेपाली सैनिकहरूको प्रशंसा गरे ।

संयुक्त राष्ट्रसंघको शान्ति मिसनमा एकीकृत रूपमा काम गर्न सहजताका लागि नेपाली सेनाले यो प्रशिक्षण तेस्रो पटक आयोजना गरेको हो । चैत २१ सम्म हुने प्रशिक्षणमा २८ मुलुकका १ हजार २४ सैनिक प्रशिक्षार्थी र प्रशिक्षक सहभागी हुँदै छन् । जीपीओआई (अमेरिकी सरकारको राजनीतिक–सुरक्षा विभागले शान्ति स्थापना, अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षा क्षमता र क्षेत्रीय सुरक्षा अभिवृद्धि गर्न स्थापित कार्यक्रम) मा रहेका २१ र ७ अन्य मुलुक प्रशिक्षणमा सहभागी छन् ।

प्रशिक्षणमा सहभागी हुने जीपीओआई मुलुकहरूमा नेपाल, बंगलादेश, कम्बोडिया, इन्डोनेसिया, मलेसिया, मंगोलिया, फिलिपिन्स, श्रीलंका, भियतनाम, बोस्निया हर्जगोभिना, घाना, रुवान्डा, जोर्डन, कजाकस्तान, पाकिस्तान, पाराग्वे, फिजी, मेक्सिको र उरुग्वे छन् । जीपीओआई बाहेकका मुुलुकमा अस्ट्रेलिया, क्यानडा, जापान, न्युजिल्यान्ड, दक्षिण कोरिया, बेलायत र अमेरिका छन् । नेपाली सेनाले व्यवस्थापनको व्यवस्था गरे पनि यसको प्रशासन र आर्थिक पक्षमा नेपाली सेना र अमेरिकी प्यासिफिक कमान्डले संयुक्त रूपमा बेहोर्ने छन् ।

प्रधानसेनापति राजेन्द्र क्षत्रीले १७ वर्ष अघिदेखि सुरु भएको बहुराष्ट्रिय शान्ती प्रयास प्रशिक्षणले शान्ती स्थापनामा शान्ती स्थापनाकर्ता बीचमा मिलेर काम गर्न सहज हुने बताए । नेपालले यसअघि सन् २००० मा पहिलो र २०१३ मा दोस्रो बबहुराष्ट्रिय शान्ति प्रयास प्रशिक्षण गरेको थियो । बंगलादेश, इन्डोनेसिया, थाइल्यान्ड, मंगोलिया, श्रीलंकालगायत मुलुकहरूले हरेक वर्ष विभिन्न नाममा शान्ति मिसनमा मिलेर काम गर्न सहज होस् भनेर उक्त प्रशिक्षण गर्दै आइरहेका छन् ।

नेपालका लागि अमेरिकी राजदुत एलिना बी टेप्लिजले शान्ती स्थापनामा अमेरिकी सरकारले धेरै प्राथमिकता दिएको उल्लेख गर्दै नेपाली सैनिकहरूले विश्वमा शान्ती स्थापनामा खेलेको भूमिकाको प्रसंशा गरिन् । अमेरिकाको प्यासिफिक कमान्डका कमान्डर एडमिरल हेरी बी. हेरिस जेआरले अभ्यासले विभिन्न मुलुकहरूका सैनिक बीच शान्ती स्थापना गर्दा सहज रुपमा अगाडि बढ्न मद्दत मिल्ने बताए ।

नेपाली सेनाले हालसम्म ४१ फरक मिसनमा १ लाख ११ हजार ३८ सैनिक खटाइसकेको छ । मिसनमा बढी सेना खटाउने वरीयतामा छैटौं नम्बरमा रहेको नेपालको अहिले १५ मिसनमा ४ हजार ४ सय ६० सैनिक कार्यरत छन् । प्रशिक्षणसँगै चैत १७ देखि २० सम्म क्षेत्रीय अभ्यास सेमिनार पनि हुँदैछ । सेमिनारमा भाग लिन राष्ट्रसंघ महासचिवका शान्ति मिसन अपरेसनका सुरक्षा सल्लाहकार लेफटिनेन्ट जनरल कार्लोस हुम्बेर्टो आउँदै छन् ।

प्रकाशित : चैत्र ७, २०७३ २०:१६
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

वातावरण समितिले भन्यो– ‘मेलम्चीले जनस्वास्थ्यमा खेलबाड गर्‍यो’

'ठेकेदारले जथाभावी गरिरहे पनि सरकार टुलुटुलु हेरेर बसिरहेको'
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौं — संसदको वातावरण संरक्षण समितिका सदस्यहरूले खानेपानीको पाइपका लागि सडक खन्दा मेलम्ची खानेपानी आयोजनाले वातावरण र जनस्वास्थ्यमा खेलबाड गरेको भन्दै अनुगमन गर्न वातावरणलगायत सरोकारवाला मन्त्रालयको ध्यानाकर्षण गराएका छन् ।

‘अघिल्लो बैठकले दिएका कुनै पनि निर्देशन मेलम्चीले पालना गरेको देखिन्न,’ वायु प्रदूषणको अवस्थाबारे सोमबार समितिले डाकेको बैठकमा सांसद पुरुषोत्तम पौडेलले भने, ‘५ फिट अग्लो धूलो छेक्ने हरियो कपडा राख्न भनेका थियौं, एक फिटे च्यातिएको कपडाले धूलो छेक्छ ?’ धूलो नउड्ने गरी सडक खन्न, खनिएको सडकमा पानी हाल्न र जतिसक्दो चाँडो पिच गर्न भनिए पनि आयोजनाले टेरपुच्छर नलगाएको उनको गुनासो छ ।

‘आयोजनाले अनुगमनमा ध्यान नदिएकाले ठेकेदारले जथाभावी गरिरहेका छन्,’ पौडेलले भने, ‘उनीहरूलाई ठाउँमा ल्याउने हो भने मीठा कुरा होइन अनुगमन गर्नुपर्छ ।’ अर्का सांसद् दुमनसिंह थापा क्षत्रीले सडक विस्तार र पाइप खन्ने ठेकेदारले जथाभावी गरिरहे पनि सरकार टुलुटुलु हेरेर बसिरहेको गुनासो गरे । ‘ठेकेदारलाई नियममा बाँध्न नसक्ने हो भने विकास सम्भवै छैन,’ क्षत्रीले भने ।

उपत्यकामा वायु प्रदूषणको समस्या विकराल बन्दै गएको भन्दै उनले भारत र चीनमा जस्तै ‘इमर्जेन्सी’ लगाउनुपर्ने बेला भइसकेको बताए । वायु प्रदूषणको मात्रा अनुगमनका लागि स्थापना गरिएका मापन केन्द्र नै बिग्रनुको कारण सोध्दै उनले ‘रमाइलो गर्न र देखाउनका लागि’ मात्र त्यस्ता केन्द्र स्थापना नगर्न सुझाए ।

सांसद सकलदेव सुतियारले जनताले भोगिरहेका वायु प्रदूषण, ध्वनि प्रदूषणलगायत समस्या सम्बोधन हुने गरी काम गर्न वातावरणमन्त्री जयदेव जोशीको ध्यानाकर्षण गराए । सांसद रञ्जित कर्णले काठमाडौंमा खानेपानीको पाइपका लागि कुन कुन सडक खनिन्छ र त्यसको अवस्था कस्तो हुनेछ भनेर ६ महिनाअघि नै समाचारबाट सार्वजनिक भए पनि समस्या परेपछि मात्र समाधान खोज्नु गलत भएको टिप्पणी गरे ।

सांसद अग्निप्रसाद सापकोटाले सम्बन्धित निकायको इच्छाशक्तिको कमी र अनुगमनमा ध्यान नदिँदा अहिलेको समस्या निम्तिएको बताए । ‘अहिले भोग्नुपरेको समस्या फितलो अनुगमनले नै हो,’ उनले भने, ‘जिम्मेवारीबोधको कमी भयो भने यस्तै समस्या हुन्छ ।’
समितिले उपत्यकामा बढदो वायु प्रदूषण न्यूनीकरण गर्न अन्तरनिकायसँग समन्वय गर्दै कार्ययोजना निर्माण गर्न र प्लास्टिकको झोला प्रयोगमा लगाइएको प्रतिबन्ध नतिजामूलक रूपमा लागू गर्न वातावरण मन्त्रालयलाई निर्देशन दिएको जानकारी समितिका सचिव सुरज दुराले दिए ।

प्रकाशित : चैत्र ७, २०७३ २०:१६
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT