दलीय एकताले तात्यो चुनावी माहोल

कांग्रेस र लोकतान्त्रिक फोरमबीचको पछिल्लो एकीकरणले मोरङ र सुनसरीको चुनाव पेचिलो बन्ने संकेत
लीलावल्लभ घिमिरे

विराटनगर — चुनावी तालमेल र पार्टी एकता लगायतका समीकरणले मोरङ र सुनसरीको निर्वाचन पेचिलो हुने संकेत देखिएको छ । कांग्रेस र लोकतान्त्रिक फोरमबीचको पछिल्लो एकीकरणले यी दुई जिल्लाको चुनाव नतिजा प्रभावित त हुने नै छ, एमाले–माओवादी केन्द्र गठबन्धनको असर पनि कम्ती पर्ने छैन ।

पछिल्लो एकताले कांग्रेसलाई फाइदा पुग्नेछ । यस क्षेत्रमा राम्रो प्रभाव जमाएका विजयकुमार गच्छदारको आगमनसँगै मोरङका क्षेत्र २, ४, ५ र ६ को परिणाम आफ्नो पक्षमा आउने कांग्रेसको दाबी छ ।

सुनसरीका चार निर्वाचन क्षेत्रमा पनि गच्छदारको आगमनले फाइदा पुग्ने कांग्रेस पार्टी सभापति राजीव कोइरालाले बताए । क्षेत्र नम्बर १, २, ३ र ४ मा गच्छदारको राम्रो प्रभाव छ । गत निर्वाचनमा क्षेत्र नम्बर ३ बाट गच्छदार विजयी भएका थिए । एमाले–माओवादी केन्द्रको बेग्लै दाबी छ । दुई दलबीचको चुनावी गठबन्धन विजयका लागि पर्याप्त हुने ती दलका नेताले बताए । तर संघीय समाजवादी र राजपासँग समेत कांग्रेसले चुनावी तालमेल गर्‍यो भने बाम गठबन्धनका लागि चुनौती हुने पक्का छ । 

गच्छदारको पार्टी प्रवेशले मोरङ क्षेत्र ४ र ६ मा भने एमाले र माओवादी केन्द्रको गठबन्धनलाई असर पर्ने देखिन्छ । क्षेत्र ४ मा लोकतान्त्रिक फोरमको सांगठनिक अवस्था बलियो छ । क्षेत्र ६ गच्छदारको निर्वाचन क्षेत्र हो । एकीकरणपछि गच्छदार सुनसरी ३ बाट निर्वाचनमा सहभागी हुने आँकलन छ ।

६ क्षेत्र रहेको मोरङमा कांग्रेसका चारजना केन्द्रीय सदस्य प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि चुनावी मैदानमा आउनेछन् । क्षेत्र १ बाट कांग्रेस मोरङ सभापति डिकबहादुर लिम्बू उम्मेदवार बन्ने भएका छन् । २ बाट अर्का केन्द्रीय सदस्य मीनेन्द्र रिजाल र ३ बाट महासमिति सदस्य सुनील शर्माको सम्भावना छ ।

यहाँ कांग्रेस जिल्ला समिति कोषाध्यक्ष गोपाल थापा पनि आकांक्षी देखिएका छन् । क्षेत्र ४ बाट केन्द्रीय सदस्य महेश आचार्य चुनावी मैदानमा ओर्लने छन् । क्षेत्र ५ बाट केन्द्रीय सदस्य अमृत अर्यालको सम्भावना छ । संघीय समाजवादी फोरमसँग समीकरण भए यो क्षेत्रमा अध्यक्ष उपेन्द्र यादव आफंै निर्वाचन लड्ने तयारीमा छन् । फोरम जिल्ला अध्यक्ष राजकुमार यादवले आफ्ना केन्द्रीय अध्यक्ष यही क्षेत्रबाट चुनाव लड्ने तयारीमा रहेको बताए । अघिल्लो निर्वाचनमा साबिकको सुनसरी ५ र मोरङ ५ बाट यादव उम्मेदवार बनेका थिए ।

मोरङ ६ बाट कांग्रेस केन्द्रीय सदस्य शेखर कोइराला उम्मेदवार बन्ने भएका छन् । लोकतान्त्रिक फोरमका मतदाता उल्लेख्य रहेकाले त्यहाँ एकीकरणको फाइदा कांग्रेसलाई हुने देखिन्छ । यो क्षेत्रमा एमालेका लालबाबु पण्डित उम्मेदवार बन्ने सम्भावना छ ।

टिकट लिन राजधानी
खोटाङ– दलका नेता टिकटको होडबाजीमा काठमाडौं केन्द्रित भएका छन् । प्रमुख दल कांग्रेस र एमालेका नेता राजधानी गएपछि जिल्लामा चुनावी गतिबिधी शून्य छ । कांग्रेसमा नरेशकुमार श्रेष्ठ, विष्णुकुमार राई, शिवकुमार बस्नेत, सर्वधन राई, सरस्वती बजिमय, हीरा गुरुङ, सुवासकुमार पोखरेल र रविप्रकाश राईलगायतका नेता टिकटको लबिङमा गएका छन् । क्षेत्र १ बाट प्रदेशसभाको प्रत्यक्षतर्फ नरेशकुमार श्रेष्ठ र सुवासकुमार पोखरेलको मुख्य दाबी छ । क्षेत्र नं २ बाट प्रत्यक्षमा विष्णुकुमार राई र रविप्रकाश राईका बीचमा रस्साकसी चलिरहेको छ । 

प्रतिनिधि सभामा शिवकुमार बस्नेत, सर्वधन राई र सरस्वती बजिमयमध्ये कसले टिकट पाउने भन्नेमा मुख्य प्रतिस्पर्धा छ । एमालेमा क्षेत्र नं १ बाट विशाल भट्टराई, पाँचकर्ण राई, उषाकला राई, राजन राईलगायतका नेता टिकटका लागि काठमाडौं गएका छन् । 

प्रकाशित : कार्तिक १, २०७४ ०७:३६
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

प्रत्यक्षमा भएन ‘समावेशी’ सिफारिस

कान्तिपुर संवाददाता

सुर्खेत/रुकुम — प्रदेश तथा प्रतिनिधिसभा सदस्य चुनावका लागि सुर्खेतका मुख्य दलले प्रत्यक्षतर्फ पार्टी केन्द्रमा पठाएको उम्मेदवारी सिफारिस समावेशी नभएको पाइएको छ ।

प्रतिनिधिसभामा प्रत्यक्षतर्फ प्रमुख तीन दलले पुरुषको नाम मात्र सिफारिस गरेका छन् । सुर्खेतबाट दुवै संसदका लागि प्रत्यक्षमा महिला निर्वाचित नहुने लगभग पक्का भएको छ । उम्मेदवारै सिफारिस नभएपछि महिलाले टिकट पाउने सम्भावना समाप्त भएको हो । यतिबेला दलहरूभित्रै पुरुष आकांक्षीबीच टिकट हत्याउन कसरत चलिरहेको छ ।

प्रतिनिधिसभाका २ र प्रदेशसभाका ४ सिटमा प्रमुख दल कांग्रेस, एमाले र माओवादी केन्द्रले सबै पुरुषको मात्र नाम पार्टी केन्द्रमा पठाएका छन् । महिला, दलित, जनजातिलाई समावेशी मिलाउन समानुपातिकमा सिफारिस गरिएको छ । यद्यपि, माओवादी केन्द्रले प्रदेश ४ बाट पञ्चा सिंहको नाम सिफारिस गरेको छ । उनी अखिल क्रान्तिकारीको केन्द्रीय उपाध्यक्ष हुन् ।

प्रत्यक्षका लागि महिला नेतृहरूले उम्मेदवार बन्न हारगुहार गरे पनि पार्टीको मूल नेतृत्वले अविश्वास गरेको गुनासो गरेका छन् । ‘पार्टीभित्र चुनाव लड्ने महिला, दलित जनजाति साथीहरूको नभएका होइनन्,’ अखिल नेपाल महिला संघकी अध्यक्षसमेत रहेकी वीरेन्द्रनगरकी उपप्रमुख मोहनमाया ढकालले भनिन्, ‘पार्टी नै उम्मेदवार बनाउन तयार भएन । समानुपातिक प्रावधानले प्रत्यक्षमा यी समूहलाई बन्देज गराएको जस्तो बनाइदिएको छ ।’ नेपाल महिला संघकी अध्यक्ष पार्वती गिरीले पुरुषवादी चिन्तन हाबी हुँदा महिलाहरू अवसरबाट वञ्चित भएको बताइन् । संविधानले बाध्यकारी बनाएको हकमा बाहेक अन्य क्षेत्रमा महिलामाथि उपेक्षा गरिएको उनको गुनासो छ । 

माओवादी केन्द्रले एमालेसँगको तालमेल छलफलमै रहेकाले यदि प्रदेशको ३ नम्बर क्षेत्र (वीरेन्द्रनगर) आफूले पाए महिला उम्मेदवार उठाउन सक्ने जनाएको छ । त्यसका लागि निवर्तमान सांसद सीता नेपालीको दाबी छ । कांग्रेसले प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि प्रत्यक्षतर्फ क्षेत्र १ बाट पूर्णबहादुर खडका र २ बाट हृदयराम थानीको नाम सर्वसम्मत पठाएको छ । एमालेले पनि प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि १ बाट जिल्ला अध्यक्ष धु्रवकुमार शाहीको नाम टुंग्याएको छ । २ बाट कुलमणि देवकोटा र नवराज रावत छन् । माओवादी केन्द्रले १ बाट ठम्मरबहादुर विष्ट र २ बाट नरबहादुर विष्टको नाम सर्वसम्मत पठाएको छ ।

प्रदेशतर्फ प्रत्यक्ष ४ सिटका लागि तीनै दलले आकांक्षीको नाम सिफारिस गरिसकेका छन् । कांग्रेसले १ बाट वीरेन्द्र रावत, अनन्त पौडेल, केशर वली, टेकबहादुर सिंह, २ बाट नारायण कोइराला, गोविन्द कोइराला, झकबहादुर डांगी, नरेश ढकाल, ३ बाट कमलराज रेग्मी, डम्बर जीसी, धर्मराज गिरी, ४ बाट तप्तबहादुर विष्ट, यज्ञ बीसी, टोपबहादुर रावतको नाम सिफारिस गरेको छ । एमालेले १ बाट ऐनबहादुर चन्द, २ बाट खडक खत्री, ३ बाट यामलाल कँडेल, ४ बाट मोहन बडुवाल, इन्द्र केसी, टीका रानाको नाम सिफारिस गरेको छ । माओवादी केन्द्रले प्रदेश सदस्यका लागि जितबहादुर राना, गणेश भण्डारी, विन्दमान विष्टको नाम सिफारिस गरिएको छ ।

ठूला दलै भएनन् समावेशी
रुकुम पश्चिममा प्रत्यक्षतर्फ प्रतिनिधिसभा सदस्य १ र प्रदेशसभा सदस्य २ गरी ३ जना निर्वाचित हँुदै छन् । जसका लागि जिल्लाबाट ३५ जना सिफारिस भएका छन् । कांग्रेस, एमाले, माओवादी केन्द्र, राष्ट्रिय जनमोर्चा, नयाँ शक्ति नेपाललगायत दलबाट ३५ जना प्रत्यक्षतर्फ सिफारिस भएका छन् । १ प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि ९ र २ प्रदेशसभा सदस्यका लागि २६ जना सिफारिसमा परेका छन् । सिफारिस भएका ९ जनामा १ जना मात्रै जनजाति परेका छन् । महिला र दलित सिफारिसमै परेका छैनन् ।

कांग्रेस, एमाले र माओवादी केन्द्रले प्रतिनिधिसभा सदस्यको प्रत्यक्षमा महिला, दलित र जनजाति सिफारिस गरेका छैनन् । नयाँ शक्ति नेपालले शरुण बाँठा मगरलाई सिफारिस गरेको छ । 

प्रदेशसभा सदस्यका लागि सिफारिस भएका २६ जनामा ५ महिला, १ जना दलित मात्रै सिफारिसमा परेका छन् । प्रतिनिधि सभा तथा प्रदेशसभा सदस्यका लागि उम्मेदवार बनाउन केन्द्रमा नाम सिफारिस गरेका ५ दलले प्रत्यक्षमा ५ महिला र १ दलित मात्रै सिफारिस गरेका छन् । प्रमुख तीन दलले प्रदेशसभा सदस्यतर्फको प्रत्यक्षमा महिला सिफारिस गरेका छन् । माओवादी केन्द्रले १ दलितलाई प्रदेश सभा सदस्यका लागि प्रत्यक्षतर्फ सिफारिस गरेको छ ।

सिफारिस गरिएका महिला, दलितले टिकट पाउने सम्भवाना कमै देखिन्छ । माओवादी केन्द्रबाहेक अन्य पार्टीले प्रत्यक्षतर्फ सिफारिस भएका महिला कार्यकर्ता स्तरका भएकाले खाली देखाउनकै लागि सिफारिस गरेका छन् । माओवादीका तर्फबाट १ नम्बर क्षेत्रबाट सिफारिस भएकी विमला केसीको टिकट पाउने सम्भावना रहे पनि उनलाई समानुपातिक सूचीमा हालेर थन्क्याइसकेको छ । सोही निर्वाचन क्षेत्रबाट प्रत्यक्षतर्फ सिफारिस रातो कामीको पनि टिकट पाउने सम्भावना क्षीण भएको छ । अब महेन्द्र केसी र अनिल शर्मा टिकट पाउने अन्तिम कसरतमा छन् । माओवादीले प्रदेशसभा सदस्यका लागि २ नम्बर क्षेत्रका लागि गोपाल शर्माको नाम मात्रै सिफारिस गरेकाले उनैले टिकट पाउने सम्भावना बढेको छ ।

कांग्रेसले प्रत्यक्षतर्फ क्षेत्र १ बाट प्रदेशसभा सदस्यका लागि प्रत्यक्षमा सिफारिस लेखमाया केसीले पनि टिकट पाउने सम्भावना न्यून छ । उक्त क्षेत्रबाट राजु केसीलाई टिकट दिएको कांग्रेसले उनी पछि हटेसँगै यामबहादुर केसीलाई टिकट दिने प्रयास गरिरहेको छ । क्षेत्र २ बाट पनि कांग्रेसले पुरुषलाई नै टिकट दिने तयारी गरेको छ । जसका लागि खड्गबहादुर डाँगीको सम्भावना बलियो देखिन्छ । एमालेले दुवै क्षेत्रबाट प्रदेशसभा सदस्यका लागि प्रत्यक्षतर्फ १/१ महिला सिफारिस गरेको छ । तर दुवै महिलाले टिकट पाउने सम्भावना कम छ । १ बाट ठगेन्द्रप्रकाश पुरी र २ बाट धनराज खडका वा पुस्तक चन्द टिकट फुत्काउने दाउमा छन् ।

प्रकाशित : कार्तिक १, २०७४ ०७:३६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्