मोदीसँगै जितबहादुरलाई पनि ल्याइदिन आग्रह

नारायण शर्मा

नवलपरासी — विगत २४ वर्षदेखि भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको परिवारका सदस्य रहेका नेपाली युवक जितबहादुर सारुमगरका परिवारजनले मोदीको नेपाल भ्रमणका सन्दर्भमा जितबहादुरलाई पनि सँगै ल्याइदिन आग्रह गरेका छन् ।

यसअघिको नेपाल भ्रमणका बेला मोदीले आफैसँगै जितबहादुरलाई ल्याएर पारिवारिक मिलन गराइएदिएका थियो । त्यसयता जन्मघरका सदस्यहरुले उनलाई फेरि भेटन पाएका छैनन् । मोदीको नेपाल भ्रमणका लागि जनकपुरमा भब्य स्वागतको तयारी भइरहँदा जितबहादुरका परिवारजन भने निरास छन् । अघिल्लोपटक मोदी आउदा सँगै ल्याएर हायात होटलमा पारिवारीक मिलन गराइदिएपछि १५ दिनसम्म जितबहादुर कावासोती नगरपालिका १ स्थित सुकुम्वासी बस्तीमा बसेर मोदी निवास गुजरात फर्केका थिए । त्यसयता परिवारजनले उनलाई भेटन पाएका छैनन् ।

Yamaha

‘छोराले फोन पनि गर्दैन भेटन पनि पाइदैन । यस्तो अवस्था त कसैको हुदैन होला,’ जितबहादुरकी ६६ वर्षीया आमा खगिसरा सारुले निरास हुँदै भनिन्, ‘त्यत्रो भारतीय प्रधानमन्त्रीको निवासमा हुर्के बढेर सँगै रहेको छोराले फोन त गर्दैन गर्दैन, यता बाट गर्दा पनि उठाउन्न ।’ त्यसो त जितबहादुरकी आमा, भाउजु र एक्ला दाजुले हप्तैपिच्छे फोन गर्छन् तर, जित बहादुरले फोन उठाउदैनन् । कहिलेकाही भुक्किएर उठाइहाले पनि हिन्दीमा बोल्छन्, लामो कुरा गर्न चाहान्नन् । फोन नउठाउने र उताबाट पनि सम्पर्क नगर्नाको कारण भने परिवारका सदस्यलाई केही थाहा छैन । सानैदेखि मोदी निवासमा हुर्किएका जितबहादुर हिन्दीमा बोल्छन् । सामान्य नेपाली बुझेपनि प्रतिउत्तर हिन्दीमै दिन्छन् ।

‘उसलाई भेटन आउँछौं भन्दा पनि जवाफ पाइदैन टेलिफोन सम्पर्क समेत हुन नसक्दा मन रुन्छ,’ जितबहादुरका दाजु दशरथ सारु भन्छन् ‘भारतीय प्रधानमन्त्रीको निजि निवास गुजरातमा जस्तोसुकै सुरक्षा ब्यबस्था भएपनि टेलिफोनमा कुरा गर्न त किन नपाइदो होला र ।’ सुकुम्वासी बस्तीमा बसेर काठको काम गरेर जिवन निर्वाह गर्दै आएका आमा, दाजु र भाउजु जितबहादुरको ब्यबहार देखेर हैरान र निरास छन् ।

७ वर्षको उमेरदेखि नरेन्द्र मोदीले आफनो निवास गुजरातमा राखेर हुर्काउने पढाउने गर्दै आएका जितबहादुरलाई यसअघिको आफ्नो नेपाल भ्रमणका बेलासँगै ल्याएर काठमाडौको हायात होटलमा परिवारसँग मिलन गराएका थिए । मोदीको भ्रमण सकिएपछि आफनो जन्मथलो कावासोतीको स्याउलीस्थित सुकुम्बासी टोलमा १५ दिन परिवारका सदस्यसँग बसेर जितबहादुर मोदी निवास गुजरात फर्केका थिए । उनी गुजरातस्थित राय विश्वविद्यालयमा स्नातकोत्तर तहमा अध्ययन गर्दै आएका छन् । अघिल्लो भ्रमणमा मोदीले जितबहादुरकी आमासँग ‘तपाईले जन्म दिनुभयो मैले कर्म दिएँ, अब २७ वर्षको पनि भयो । मैले तपाइलाई जिम्मा दिन आएको’ भन्दा प्रतिउत्तरमा खगिसराले ‘सबै तपाईले गर्नुभयो, अबको जिम्मेवारी पनि तपाइँकै,’ भनेपछि मोदीले फेरि उनलाई लगेका हुन् ।

मोदीसँग राम्रो सम्बन्ध रहेका नेपाली उद्योगी विनोद चौधरीसँगको पटकपटकको सम्पर्कमा तत्कालिन गुजरातका मुख्यमन्त्री रहेका मोदीले ७ वर्षको उमेरदेखि एकजना नेपाली (जित बहादुर) लाई आफूले पालनपोषण गर्दै आएको र उसको जन्म दिने परिवारसँग मिलन गराउने धोको पुरा गर्ने चाहना ब्यक्त गरेका थिए । त्यसपछि चौधरीले नवलपरासीको चोरमारामा रहेका जितबहादुरका परिवारजनको खोजी गराएका थिए । मोदी निवासमा ७ वर्षको कलिलो उमेरमा बेवारीसे अबस्थामा हिडदै पुगेका जितबहादुरले त्यतिबेला मेरो घर नवलपरासीको चोरमारा झयाल्बासमा हो भन्ने कुरा टिपेर राखेका थिए । त्यसैका अधारमा जितबहादुरका परिवारजनको खोजी गरिदिन आग्रह गरेपछि चौधरीको टिमले चार महिना लगाएर जितबहादुरको परिवारजनलाई भेटाएको हो । मोदीले आफैंले जितबहादुरका परिवारसँग पुनर्मिलन गराइदिने धोको उनको अघिल्लो भ्रमण पुरा भएको हो ।

मोदीको नेपाल भ्रमणका खबर सुनिरहँदा जितबहादुरको परिवारजनमा भने निराशा छ । दिनहुजसो सकुम्बासीमा ओहोरदोहोर गर्नेहरुले ‘छोरो आउला नी ?’ भन्दा उनीहरुलाई नरमाइलो लाग्छ । कतिले त छोराका भारतका कति शहरमा घर होलान् भनेर सोध्ने गर्दा मन रुने गरेको आमाको भनाइ छ । जितबहादुरको परिवारमा आमा, दाजु दशरथ, भाउजु र तीन दिदी बैनी छन् । २९ वर्षअघि दशरथले भारतको दिल्लीमा एक होटलमा काम गर्ने क्रममा भाइलाई पनि सँगै लगेका थिए । भाइ होटलबाट एकाएक हराएका थिए ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : वैशाख २७, २०७५ २१:४१
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सीमा क्षेत्रमा तस्करी : बासै बसेर रूख ढाल्छन् भारतीय तस्कर

मोहन बुढाऐर

भजनी (कैलाली) — कैलालीको पूर्वोत्तर क्षेत्रका राष्ट्रिय र सामुदायिक वनबाट दिनहुँजसो काठ तस्करी र वन्यजन्तु चोरीसिकार भइरहेको छ । सीमावर्ती क्षेत्रका भारतीय तस्करहरू खुलेआम नेपाली भूभागमा प्रवेश गरिरहेका छन् ।  

कैलालीको भजनी क्षेत्रमा पर्ने भारतको सिमा संग जोडिएको लाली गुराँस सामुदायिक वनको घाँसेमैदान र वनक्षेत्र । तस्बिर : मोहन बुढाऐर कान्तिपुर  

वसन्ता र मोहना जैविकमार्गमा पर्ने राष्ट्रिय तथा सामुदायिक वनक्षेत्रमा पसेर सीमावर्ती क्षेत्रका तस्करहरूले वर्षौंदेखि काठ तस्करी र वन्यजन्तुको चोरीसिकार गर्दै आएको स्थानीय बताउँछन् । नेपालतर्फ सुरक्षाकर्मी र वन प्रशासनको नियमित गस्ती नहुँदा तस्करी बढेको उनीहरूको भनाइ छ । जिल्लाको ६२ किलोमिटर सीमा भारतसँग जोडिएको छ ।

सीमावर्ती भारतीयहरू आफ्नो भूभागमा रहेको दुधुवा नेसनल पार्कमा पर्ने वनक्षेत्रमा सामान्य घाँसदाउराका लागि समेत पस्न पाउँदैनन् । पारि कडाइ भएपछि उनीहरू घाँसदाउराका लागि समेत नेपालतिरकै जंगल पस्छन् । ‘घाँसदाउरा त उनीहरूलाई छुटजस्तै हो,’ लालीगुराँस सामुदायिक वन भजनीका अध्यक्ष रामअवतार चौधरीले भने, ‘तर, काठ तस्करी गरी जंगलै सखाप पारिसके ।’ उनका अनुसार नेपालको सीमावर्ती वनमा भारतीयले दिनहुँ काठ चोरी तथा वन्यजन्तुको सिकार गर्दै आएका छन् । उनीहरू २/३ दिन जंगलमै बास बस्ने गरी हतियारसहित १०/१५ जनाको समूहमा आउने गरेका छन् ।

‘बिनाहतियारका सामुदायिक वनका हेरालुले उनीहरूसँग प्रतिकार गर्न सक्दैनन्,’ अध्यक्ष चौधरीले भने, ‘सीमापारिको भारतीय बजारसँगको सम्बन्धका कारण उपभोक्ताहरू नेपाली वनक्षेत्रमा पस्ने भारतीयसँग बोल्नै डराउँछन् ।’ नुनतेलका लागि भारतीय बजार धाउनुपर्ने बाध्यताका कारण स्थानीय बासिन्दा चुप लाग्नुपर्ने अवस्था रहेको उनले बताए । २०६१ सालमा भारतीय सिकारीलाई स्थानीयले पक्राउ गर्दा कैयौं दिन भारततर्फ आउजाउ नै बन्द हुन पुगेको चौधरीले सुनाए ।

‘भारत जान मात्रै बन्द भएन, उनीहरूले नेपालीका घर लुटे, दिदीबहिनीमाथि ज्यादती गरे,’ अर्का स्थानीय रामदास चौधरीले भने, ‘त्यसैले हामी देखेको नदेख्यै गरेर बस्नुपरेको हो ।’ भजनी क्षेत्रमा पर्ने सुन्दरी र लालीगुराँस सामुदायिक वन भारतसँग जोडिएको छ । ‘मोहना नदीको सीमावारि नेपालतर्फको जंगलका खयर एउटै बाँकी राखेका छैनन्,’ रामदासले भने, ‘सीमापारि केही दूरीमा खयरको कत्था, सलाइको काँटी र प्लाइउड उद्योग छ । तस्करले खयर र सिमलका रूख काटेर त्यहीँ पुर्‍याउने गरेका छन् ।’ उनका अनुसार भारतीय सिकारीले वसन्ता जंगलमा चार वर्षअघि एउटा पाटेबाघ मारेका थिए । चित्तल र बँदेललगायत वन्यजन्तुको पनि नियमितजसो सिकार गर्दै आएका छन् ।

काठ तथा वन्यजन्तु तस्करसँग भारतीय सीमा सुरक्षाबल एसएसबीको समेत मिलेमतो रहेको हुन सक्ने उनी बताउँछन् । ‘भरुवा बन्दुक, बञ्चरो, आरा काँधमा बोकेर दिनदहाडै सीमानदी वारपार गरेको के एसएसबीले देख्दैन ?,’ उनले भने, ‘बरु एसएसबीले उनीहरूलाई सीमा नदी तर्दै गर्दा हात हल्लाएर बिदाइ गरेको आफ्नै आँखाले देखेको छु ।’

वसन्ता जैविकमार्ग संरक्षण क्षेत्रमा कार्यरत विजयराज श्रेष्ठले सीमाक्षेत्रसँग जोडिएको वनबाट हुने चोरीसिकार तथा काठ तस्करी नियन्त्रणका लागि सशस्त्र वन सुरक्षा टोलीको नियमित गस्ती बढाउनुपर्ने बताए । स्थानीय बासिन्दाबाट सीमाको जंगल संरक्षित हुन सम्भव नभएको उनको भनाइ छ ।

प्रकाशित : वैशाख २७, २०७५ २१:३५
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT