राष्ट्रियसभा सांसदको कार्यकाल भोलि गोलाप्रथाबाट निर्धारण हुने  

मकर श्रेष्ठ

काठमाडौँ — राष्ट्रियसभाका ५९ जना सांसदको कार्यकाल सोमबार हुने गोलाप्रथाबाट निर्धारण हुँदैछ । गोलाप्रथाबाट १९ जनाको दुई वर्ष, २० जनाको ४ वर्ष र २० जनाको ६ वर्ष पदावधि निर्धारण गर्न लागिएको हो ।

राष्ट्रियसभामा सदस्यको पूर्ण कार्यकाल छ वर्षको हुने संवैधानिक व्यवस्था छ। राष्ट्रियसभा स्थायी सदन भएकोले पदावधि सकिने सदस्यको स्थानमा पुन: निर्वाचन भई सदस्य थपिँदै जानेछन्।

Yamaha

राष्ट्रियसभा अध्यक्ष गणेशप्रसाद तिमिल्सिना, उपाध्यक्ष शशिकला दाहाल, गृहमन्त्री रामबहादुर थापा र अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाको भाग्य पनि गोलाप्रथापले निर्धारण गर्नेछ।
राष्ट्रियसभामा प्रत्येक प्रदेशबाट आठ जनाका दरले प्रतिनिधित्व गरेका ५६ र सरकारको सिफारिसमा राष्ट्रपतिबाट मनोनीत तीन सदस्य छन्।
प्रदेशबाट प्रतिनिधित्व गरेका आठमध्ये खुला तीन, महिला तीन, दलित एक र पिछडिएका वा अपाङ्गता भएका मध्येवाट एक जनाको प्रतिनिधित्व छन्।राष्ट्रियसभा नियमावली अनुसार राष्ट्रियसभामा प्रतिनिधित्व हुने सबै क्लस्टरको समान प्रतिनिधित्व कायम हुने गरी गोलाप्रथा हुनेछ। क्लस्टरअनुसार नै चरणबद्ध रूपमा गोला हुनेछ। राष्ट्रियसभाले गोलाप्रथाको प्रक्रियाको जानकारी दिन आइतबार पत्रकार सम्मेलन गरेको थियो।
राष्ट्रियसभाका सचिव राजेन्द्र फुयालले गोलाप्रथा गर्दा क्लस्टरमा रहेका सदस्यको वर्णानुक्रमअनुसार गोला तान्ने व्यवस्था गरेको जानकारी दिए। ‘यो निर्वाचनको एउटा अंग हो। पारदर्शी रुपमा गोलाप्रथा हुनेछ,’ उनले भने, ‘गोलाप्रथालाई त्रुटिरहित बनाउने लागि परेका छौं।’
गोला तान्न सदस्य आफैं उपस्थित नभएपनि उसले जिम्मेवारी दिएको व्यक्ति उपस्थित हुन सक्ने छन्। त्यस्ता व्यक्ति पनि नभएमा संसद् सचिवालयले सचिवालयकै कर्मचारी मार्फत गोला तानेर कार्यकाल यकिन हुने उनले बताए।
प्रत्येक प्रदेशबाट निर्वाचित तीन जना महिला सदस्यको समूह, सबै प्रदेशबाट निर्वाचित सात जना दलित सदस्यको अर्को समूह बनाइएको छ। त्यस्तै सबै प्रदेशबाट निर्वाचित सातजना अपांगता भएका वा अल्पसंख्यक सदस्यको समूह छ।
प्रत्येक प्रदेशबाट निर्वाचित तीन जनाको अन्य सदस्यको एउटा समूह र राष्ट्रपतिबाट मनोनीत तीनजना सदस्यलाई अलग–अलग समूहमा विभाजन गरिएको छ।
संसद सचिवालयका उपसचिव दशरथ धमलाका अनुसार सोमबार साढे ११ बजे हुने गोलाप्रथाको सुरुवात महिला सदस्यको समूहबाट हुनेछ। महिला समूहका तीनमध्ये एकजनाको पदावधि २ वर्ष, एक जनाको ४ वर्ष र अर्का एक जनाको ६ वर्ष कायम हुनेछ।
दलितका सातमध्ये २ जनाको दुई वर्ष, २ जनाको चार वर्ष, २ जनाको ६ वर्ष र एक जनाको शून्य वर्ष कायम हुनेछ। अपांगता भएकाहरूमध्येबाट पनि २ जनाको दुई वर्ष, २ जनाको चार वर्ष, २ जनाको ६ वर्ष र एक जनाको शून्य वर्ष पदावधि कायम हुनेछ। शून्य वर्षको गोला तान्ने अपांगता र दलित समूहका दुईको पुन: गोलाप्रथा गरेर एक जनाको चार र अर्कोको ६ वर्ष पदावधि कायम हुनेछ।
हरेक प्रदेशबाट निर्वाचित तीनजनाको अन्य सदस्यको समूहबाट एक जनाको २ वर्ष, एक जनाको ४ वर्ष र अर्का एक जनाको ६ वर्ष कायम हुनेछ। राष्ट्रपतिबाट मनोनीत तीन जना सदस्यमध्ये एक जनाको २, एक जनाको ४ र एक जनाको ६ वर्ष कायम हुनेछ।

प्रकाशित : असार ३, २०७५ १६:४६
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

बागलुङमा पहिरोले क्षति

प्रकाश बराल

बागलुङ — शनिबार राति गएको पहिरोले बागलुङका विभिन्न क्षेत्रमा क्षति पुर्‍याएको छ ।  काठेखोला गाउँपालिका, जैमिनी नगरपालिका र गलकोट नगरपालिकामा खसेका पहिरोले लाखौंको क्षति भएको हो । 

काठेखोला–८ लेखानीको दोबिल्ला खोलामा खसेको पहिरोले कादेश गाउँसँग सम्पर्क टुटेको छ । पैदल र ग्रामीण सडक मार्फत पुग्नुपर्ने यो गाउँमा बाटो अवरोध हुँदा झण्डै ५ सय मानिसले आउजाउ गर्न नपाएको वडा अध्यक्ष चित्रकला छन्त्यालले बताइन् ।

पहिरोले दोविल्ला खोलाको झोलुंगे पुल समेत भत्काएको छ । ‘नजिकैको ५० रोपनी जमिन भासिएको छ, जुनसुकै बेला खस्न सक्छ,’ छन्त्यालले भनिन्, ‘धेरै किसानको लाखौंको क्षति हुने भएको छ ।’ भासिएको स्थानमा आउजाउ गर्न रोक लगाइएको छ ।

पहिरोको अनुगमन गर्न प्रदेश सभा सदस्य ईन्द्रलाल सापकोटा र गाउँपालिकाका अध्यक्ष अमर थापा पुगेका छन् । साथै जिल्लातहबाट प्राविधिकको टोली खटाइएको प्रमुख जिल्ला अधिकारी बेदप्रसाद खरेलले बताए । उनीहरुले ल्याउने प्राविधिक प्रतिवेदनको आधारमा उद्दार र राहतका कार्यक्रम संचालन गर्ने उनले बताए ।
वर्षाकै कारण खसेको पहिरोले जैमिनी १० स्थित जनता मावि दुई दिनका लागि बन्द गरिएको छ । शनिबार राति विद्यालयदेखि माथीबाट सेको पहिरोले यहाँका दुईवटा भवनमा क्षति पुगेको छ । पठनपाठनको व्यवस्थापन मिलाउन नसकेर दुई दिनलाई पढाई रोकिएको शिक्षक नविनप्रताप जिसीले बताए ।

विद्यालयमा रहेको श्रोत केन्द्रको भवनमा पनि क्षति पुगेको छ । विद्यालय छेउका किसानको घरगोठमा पनि क्षति पुगेको हो । बिहान स्थानीयले पशुबस्तुको उद्दार गरेका छन् । शनिवारै गलकोट १ दुदिलाभाटीका भिमबहादुर श्रीषको घरमा क्षति पुगेको छ । पहिलो अझै खस्ने पिरले श्रीषको परिवार बस्न नसकी सुरक्षित ठाउँको खोजीमा छन् ।

प्रकाशित : असार ३, २०७५ १६:११
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT