बिदामा फेरि संघ प्रदेश कचमच

लीलावल्लभ घिमिरे

विराटनगर — कसले दिएको बिदा पालना गर्ने विषयमा संघ र प्रदेश सरकारबीच फेरि कचमच देखिएको छ । बकर इदमा प्रदेश सरकारले बुधबार दिएको सार्वजनिक बिदा जिल्ला प्रशासन कार्यालयहरूले पालना गरेनन् ।

केन्द्रले बिदा नमाउन निर्देशन आएको भन्दै प्रदेश १ का १४ जिल्लाका प्रमुख जिल्ला अधिकारीहरूले कार्यालय खुला गरेका हुन् । यसरी प्रदेशले तोकेको बिदा पालना नभएको यो दोस्रोपटक हो ।

Yamaha

संघीय सरकारको मातहतमा रहेका प्रमुख जिल्ला अधिकारीहरू प्रदेश सरकारले दिने निर्देशन मान्न सकिरहेका छैनन् । प्रदेशका मन्त्रीको निर्देशन पालना नगरौं मन्त्री रिसाउने, पालना गरौं माथिल्लो निकाय रुष्ट हुने ।

‘कर्मचारीका लागि बिदा प्यारो हुन्छ,’ सुनसरीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी प्रेमप्रकाश उप्रेतीले भने, ‘तर हामी जसको मातहतमा छौँ, उसले खोल भनेपछि बिदा दिने कुरा आउँदैन ।’

प्रदेशका मन्त्रीहरूले भने बिदा दिनका लागि पटक–पटक दबाब दिँदै आएका छन् । ‘प्रदेशका गृह मन्त्रीको लिखित पत्र आउँछ, केन्द्रमा सोध्यो सचिवले तँलाई कसले बन्द गर् भनेको छ भन्छन्,’ एक प्रजिअले भने, ‘योभन्दा दोहोरो मार के हुनु ।’

अघिल्लो पटक विश्व आदिवासी दिवसका अवसरमा प्रदेश सरकारले गरेको सार्वजनिक बिदाको पनि अवज्ञा भएको थियो । दुई तहका निर्णय कार्यान्वयन मात्र हैन, नीति निर्देशनसमेत पालना गर्नुपर्दा निकै कठिनाइ भएको उनीहरूको भनाइ छ ।

बिदाको निर्णय पालना गर्न नसक्दा सबै प्रजिअले संघीयताविरोधी भएको आरोप पनि खेप्नुपरेको छ । त्यस बेला प्रदेश सरकारले १४ वटै प्रमुख जिल्ला अधिकारीलाई लिखित पत्र काटेर बिदा कार्यान्वयन गर्ने निर्देशन दिएको थियो । पत्रको आदेश पालना नहुँदा प्रदेश सरकार प्रजिअमाथि खनिएको थियो ।

प्रदेशको निर्देशन सबैले मान्नुपर्ने जिकिर मन्त्रीहरूगर्छन् । तर प्रदेशको निर्देशन आए पनि केन्द्रको नीति, नियम र कानुनसँग नबाझिएसम्म मात्र पालना गर्ने प्रजिअहरू बताउँछन् ।

खास गरी प्रमुख जिल्ला अधिकारी र प्रहरी प्रमुखहरूलाई कसको निर्देशन पालना गर्नुपर्ने भन्ने अन्योल रहेको पाइन्छ । प्रदेशसँग अहिले आफ्नो प्रहरी छैन । दोहोरो निर्देशन र सुरक्षा व्यवस्था मिलाउन स्थानीय प्रशासनलाई धौधौ पर्ने गरेको छ ।

‘हामीले संघीयतालाई स्वीकार नगरेको हैन, हामी जसको मातहतमा छौं, उसले बिदा छैन भनेपछि निर्देशन पालना मात्र गरेका हौं,’ मोरङका प्रमुख जिल्ला अधिकारी रमेशकुमार केसीले भने, ‘प्रदेश सरकारले दिएका निर्देशन पनि संघीय कानुनमा नबाझिँदासम्म पालना गर्छौं ।’

यस्तो सानो कुरामा यति विवाद होला भन्ने अपेक्षा नगरेको केसीको भनाइ छ । ‘यो सामान्य कुरा हो, भोलिका दिनमा २ सरकारबीच स्रोतसाधन, अधिकार, जिम्मेवारीजस्ता कुरा अझ ठूला विवाद आउन सक्छन् । त्यसैले समयमै दुवै सरकारबीच समन्वय भयो भने कार्मचारीले बीचमा पर्नुपर्ने हुँदैन ।’

प्रदेश सरकारले पास गरेका कानुन कार्यान्वयन गराउने दायित्व प्रमुख जिल्ला अधिकारीको हो । यसका अलवा प्रदेशका मुख्यमन्त्रीदेखि मन्त्रीसम्मको सुरक्षा जिम्मा पनि अहिले जिल्ला प्रशासन कार्यालयहरूले हेर्दै आएका छन् ।

प्रदेश सरकारले गरेका हरेक निर्णय संघीय सरकारको मातहतमा रहेका कर्मचारीले कार्यान्वयन र पालना गर्नुपर्ने आन्तरिक मामिला तथा कानुनमन्त्री एवं सरकारका प्रवक्ता हिक्मतकुमार कार्कीको भनाइ छ ।

प्रदेश सरकारले अब भदौ १० गते आइतबार रक्षाबन्धन र भदौ १८ गते सोमबारका दिन मोरङ र सुनसरी जिल्लामा विराटनगरमा निस्कने रथयात्रामा समेत सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय गरेको छ ।

यसै गरी कार्त्तिक २७ गते छठ पर्वका अवसरमा प्रदेश १ का तराई पहाड हिमालमा पर्ने १४ जिल्लामै सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय भएको छ । केन्द्रीय सरकारले छठको अवसरमा तराईका जिल्लामा मात्र बिदा दिएको थियो ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र ६, २०७५ १९:४०
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

प्रधानमन्त्रीद्वारा गाडी नकिन्न जनप्रतिनिधिलाई निर्देशन

‘कर नउठाई कहाँबाट ल्याएर दिनु ?’
लीलावल्लभ घिमिरे

विराटनगर — प्रधानमन्त्री केपी ओलीले प्रदेश र स्थानीय तहका प्रतिनिधिलाई गाडी नकिन्न निर्देशन दिएका छन् । मंगलबार नेकपा प्रदेश कमिटीको कार्यकर्ता भेलालाई सम्बोधन गर्दै उनले आफूभन्दा पहिला जनतालाई ध्यानमा राख्न आग्रह गरे ।

‘तपाईंहरू पहिला आफूलाई गाडी किन्ने काम नगर्नुस्, यस्ता कुरामा सधैं होसियार रहनुपर्छ,’ उनले भने, ‘पहिला म र मेरा लागि होइन, जनताका लागि भन्ने हेक्का सबैमा हुनुपर्छ ।’

जनताले अनुभूति गर्ने गरी काम गर्न निर्देशन दिँदै उनले जनताले वामपन्थीलाई कुर्सीमा बस्नका लागि मात्र सरकारमा नपठाएको बताए । ‘जनताले मन पराउने काम गर्नुस्, सस्तो लोकप्रियताका लागि झूट नबोल्नुस्,’ ओलीले भने, ‘देश बनाउने जिम्मा हाम्रो काँधमा छ, अर्को वर्ष सबै थोकमा फरक हुनुपर्‍यो । धान अघिल्लो वर्षभन्दा बढी फल्नुपर्‍यो, व्यापार घाटा घट्नुपर्‍यो ।’ पहिले अनुभव नभएका कारण प्रदेश र स्थानीय सरकार सञ्चालनमा केही समस्या देखिएको प्रधानमन्त्रीले बताए । ‘केही कमजोरी भए पनि हल्ला चलाएजस्तो भने होइन,’ उनले भने, ‘गल्ती भएको ठाउँमा सुधार गर्नुपर्छ ।’

‘कर नउठाई कहाँबाट ल्याएर दिनु ?’

प्रधानमन्त्री ओलीले पहिले पनि सबैजसो कुरामा कर तिरिँदै आएको र अब पनि आयमा मात्र कर लाग्ने बताए । ‘लिपस्टिकमा पनि कर तिरैकै हो, अहिले केको कोलाहाल नि ?’ उनले भने, ‘सय माउ भैँसी पाल्दा कर लाग्दैन तर एउटा बिक्री गर्दा लाग्छ । हजार लिटर दूध उत्पादन गर्दा कर लाग्दैन, बेचेपछि लाग्छ । आयमा मात्र कर लाग्ने हो, यसमा आत्तिनुपर्ने कुरा छैन ।’ ओलीले प्रश्न गरे, ‘जनताबाट कर नउठाउने अनि जनतालाई चाहिँ सरकारले सबै थोक दिनुपर्ने ? कहाँबाट ल्याएर दिनु ?’ कहीँ–कतै अनुभवको कमीका कारण अनावश्यक कर लगाइएको भए तत्काल सच्याउन उनले स्थानीय तहलाई आग्रह गरे । धेरैजसो स्थानीय तह र ६ वटा प्रदेश सरकारसहित केन्द्रीय सरकार नेकपाको एकलौटी भएकाले नफुर्की जनपक्षीय काम गर्न ओलीले अग्रह गरे । ‘अब प्रचण्डजी र मेरो उमेर ढल्किसक्यो, हामीले जिन्दगीमा केही पाउनुछैन, दुवै जनाले देशका लागि केही गर्ने अठोट गरेका छौं,’ ओलीले भने । आफूहरूसँग धृतराष्ट्रको जस्तो पुत्रमोह नभएकाले अनुहार नहेरी भ्रष्टाचारीलाई कारबाही गर्ने उनले बताए ।

ओलीले आफूहरू भारतविरोधी नभएको प्रस्ट पारे । ‘अघिल्लो पटक प्रधानमन्त्री हुँदा मुलुकमा नाकाबन्दी थियो । भारतसँग खुलस्त कुरा गरेर नाकाबन्दी खोलेँ,’ उनले भने, ‘दुई देशबीच कुनै समस्या छैन । खुला सीमा भएकाले सानातिना समस्या आउन सक्छन् । छिमेकीको सानो बच्चा आएर आज आफ्नो घरमा सिसाको कप फुटायो भने पर्सि आफ्नो नानीले छिमेकीकोमा गएर प्लेट फुटाइदिन्छ । यसमा कुनै कोलाहाल गर्ने कुरा आउँदैन् । एउटा छिमेकीविरुद्ध अर्कोलाई कार्डका रूपमा प्रयोग गर्ने काम अब हुँदैन ।’

नेकपाका अध्यक्षसमेत रहेका ओलीले जिल्लास्तरसम्म केही विवाद भए पनि कार्यकर्ता तहमा कुनै विवाद नरहेको बताए । ‘जिल्ला अध्यक्ष र सचिवसम्मका पदमा केही विवाद छ । केही केही ग्रन्थी समातेर बस्नेहरू छन्,’ उनले भने, ‘पूर्वएमालेको समूह बनाए पावर बढ्ने र पूर्वमाओवादी केन्द्रको समूह मिलाएर पद पाउने सपना नदेखे हुन्छ । यो पार्टी झुन्डझुन्ड मिलाएर एक बनाएको होइन, चिनीलाई पानीमा घोले जस्तै हो । अब गुट होइन, योग्यता र क्षमता भएकाले नै पाउँछन् ।’

प्रकाशित : भाद्र ५, २०७५ २०:५३
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT