घरको तला खस्दा एकै परिवारका ५ को मृत्यु

कान्तिपुर संवाददाता

सल्यान — सल्यानको बाग्चौर नगरपालिका–४, सेतोगुराँसमा मंगलबार घरको तला खस्दा च्यापिएर एकै परिवारका ५ जनाको मृत्यु भएको छ । पर्खालमा च्यापिएर एक जना घाइते भएका छन् ।

राति ९ बजेतिर घरमा सुतिरहेका बेला च्यापिएर रामसिंह कामी, उनकी पत्नी रामकला, छोरी गंगा, प्रमिला र छोरा रूपलालको मृत्यु भएको प्रहरीले जनाएको छ । सुनीता विक घाइते छिन् । उद्धारमा ढिलाइ भएकाले उनीहरूको मृत्यु भएको हो ।

वर्षाका कारण घरको जग भासिएपछि भित्ता भत्किएको थियो । भित्ता खसेसँगै उनीहरू सुतेको तला पनि खस्यो । कामी परिवारमा ८ जना थिए । छिमेकीको घरमा सुत्न गएका दुई दिदीबहिनी सकुशल छन् ।

Yamaha

‘राति भाइले चिच्याएर दिदी भनेपछि म ब्युँझिएँ,’ सुनीताले भनिन्, ‘भाइ मसँगै सुतेको थियो । उसको आधा भाग छोपिएको थियो । ढुंगामाटो फालेर तान्ने प्रयास गरेँ तर सकिनँ । उज्यालो भयो होला र बाबु–आमा काम गर्न गएका होलान् भन्ने लाग्यो।’ भाइ च्यापिएको देखेपछि एक घण्टा टाढा पर्ने हजुरबुबाको घरमा बोलाउन गएको उनले बताइन् । ‘हजुरबुबालाई लिएर आउँदा भाइको पनि मृत्यु भइसकेको थियो,’ उनले भनिन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र १४, २०७५ ०७:०७
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

पाइप जोगाउन ढुंगाको भुवा

राजेन्द्र मानन्धर

दोलखा — जिल्लामा सिँचाइका पाइप डढेलोबाट जोगाउन नौलो प्रयोग थालिएको छ– ‘ढुंगाको भुवा’ ।ढुंगालाई भट्टीमा गालेपछि सिसाजस्तो वस्तु बन्छ । यसैलाई ‘रकउल’ अर्थात् ‘ढुंगाको भुवा’ भनिएको हो ।

सिँचाइका पाइपलाई आगो, बाँदर र टुट्नफुट्नबाट जोगाउन ढुंगाको भुवाले बाहिरबाट ढाकिँदै । तस्बिर सौजन्य : डिभिजन सिँचाइ कार्यालय

यो सिमेन्टभन्दा सस्तो पर्छ । यसको प्रयोग मुलुकमै पहिलोपटक गरिएको सिँचाइ डिभिजन कार्यालयले जनाएको छ ।

कार्यालयलाई यस वर्ष जिल्लाको करिब ७० किमि सिँचाइ पोलिथिन पाइपबाटै गर्नुपर्ने बाध्यता छ । यस्तोमा जंगलको बीचबाट पाइप लैजाँदा डढेलोले नष्ट हुने जोखिम रहन्छ ।

यही समस्याको भरपर्दो उपाय खोज्दै ‘रकउल’ प्रविधि अपनाइएको हो । ‘यो प्रविधि नौलो हो,’ सिँचाइ डिभिजन प्रमुख कृष्णप्रसाद रिजालले भने, ‘४४ मिटर पोलिथिनलाई अग्निनिरोधक बनाइसकिएको छ ।’

भूकम्पपछि जिल्लामा ढुंगा, गिट्टी, बालुवाको अभावसँगै मूल्य बढ्यो । सिमेन्ट, बालुवा र ढुंगाको कुलो बनाउन डकर्मीसमेत पाइएन । यस्तोमा कार्यालयसँग पोलिथिन पाइप बिछ्याउनुको विकल्प रहेन ।

अहिले डढेलोले बढी प्रभावित नाम्दुस्थित बेताने जंगली क्षेत्रमा उक्त प्रविधि प्रयोग गरिँदै छ । पाइपलाई रकउल, त्यसमाथि जाली र प्लेनसिटले बेरेर आगो लगाई परीक्षणसमेत गरिँदै आएको छ ।

रकउल छुँदा जिउ चिलाउने र खटिरा आउने भएकाले बाँदरले पनि पाइप बिगार्न पाउँदैन । मानिसले पनि हत्तपत्त काट्न सक्दैन । रकउल प्रयोग गर्दा प्रतिमिटर २ हजार रुपैयाँ खर्च लागेको छ । यो ढुंगा, सिमेन्ट र बालुवाको प्रयोगबाट कुलो बनाउनुभन्दा सस्तो रहेको सम्बद्ध अधिकारीहरू बताउँछन्।

रकउल गरिएको पाइपमा ‘लाइफटाइम ग्यारेन्टी’ रहने कार्यालयको दाबी छ । उक्त डिभिजनअन्तर्गत सिँचाइका १ सय ६ वटा योजना छन् । सबै योजनामा रकउल प्रयोग बढाउँदै लैजाने कार्यालयको तयारी छ ।

प्रकाशित : भाद्र १४, २०७५ ०७:०५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT