फोरम-नयाँ शक्ति एकता भोलि

कुलचन्द्र न्यौपाने

काठमाडौँ — संघीय समाजवादी फोरम नेपाल र नयाँ शक्ति पार्टी नेपालबीच एकीकरण गर्ने सहमति भएको छ । फोरम अध्यक्ष उपेन्द्र यादव र नयाँ शक्ति संयोजक बाबुराम भट्टराईले शनिबार पार्टी एकीकरणको सहमतिपत्रमा हस्ताक्षर गरेका छन् ।

एकीकरणको औपचारिक घोषणा भने सोमबार गरिने भएको छ । एकतापछि पार्टीको नाम 'समाजवादी पार्टी नेपाल' राख्ने सहमति भएको छ । नयाँ शक्ति संयोजक भट्टराईले यादवलाई पार्टीको कार्यकारी अध्यक्ष स्वीकार गर्ने भएका छन् ।

पार्टीमा शक्तिशाली संघीय परिषद् बनाउने र त्यसको अध्यक्षमा भट्टराई रहने भएका छन् । यो परिषद्मा एक हजार सदस्य रहनेछन् । स्रोतका अनुसार परिषद्लाई केन्द्रीय कार्यसमितिका निर्णय उल्ट्याउनेअधिकार हुनेछ । केन्द्रीय कार्यसमितिको आकार करिब तीन सय हाराहारी हुनेछ । फोरमका करिब दुई सय सदस्य र नयाँ शक्तिका ९९ सदस्य एकीकृत पार्टीमा पनि सदस्य रहनेछन् ।

केन्द्रीय पदाधिकारीको संख्या २५ रहनेछ । फोरमका १६ र नयाँ शक्ति नेपालका ९ पदाधिकारी एकीकृत पार्टीमा पदाधिकारीकै हैसियतमा रहने छन् । २०७२ असोज २ मा संविधान जारी भएलगत्तै तत्कालीन माओवादी केन्द्रबाट अलग्गिएर भट्टराईले नयाँ शक्ति पार्टी स्थापना गरेका थिए । उनी तत्कालीन माओवादी केन्द्रमा पुष्पकमल दाहालपछिको वरीयतामा थिए । फोरमसँग एकीकरणपछि पनि उनी दोस्रो वरीयतामै रहने छन् ।

दुई दल एकीकरणपछि प्रतिनिधिसभाको सांसद संख्या १७ पुग्नेछ । जसमा फोरमको मात्रै १६ जना सांसद छन् भने नयाँ शक्तिको एक जना छन् । ठूलो सांसद संख्याको हैसियतले संसदीय दलको नेतामा समेत फोरमका अध्यक्ष यादव रहने सहमति बनेको छ ।
नयाँ दलप्रति आमनागरिकको विश्वास नदेखिएकोर निर्वाचनमा 'थ्रेसहोल्ड' राखिएपछि भट्टराई दलमर्जर गर्ने बाध्यात्मक परिस्थितिमा पुगेका हुन् ।

नयाँ शक्तिले राष्ट्रिय दलको मान्यता प्राप्त गर्नसकेको छैन । भट्टराई र यादवबीच एकीकरणकालागि लामो समयदेखि छलफल हुँदै आएको थियो । वैकल्पिक राजनीतिक शक्ति निर्माणका लागि राष्ट्रिय जनता पार्टी (राजपा) र जनमुक्ति पार्टीसँग समेत एकैसाथ एकीकरणको पहल गरिएको थियो । राजपाले एकताका लागि फोरम सरकारबाट बाहिरिनुपर्ने 'सर्त' अघि सारेपछि तत्काल एकीकरण हुन नसकेको फोरमसम्बद्ध एक नेताले कान्तिपुरलाई बताए ।

दुई दलबीच एकीकरणको सहमतिपत्रमा हस्ताक्षर हुनुअघि नयाँ शक्तिको बबरमहलस्थित केन्द्रीय कार्यालयमा तीनै दलका -फोरम, राजपा र नयाँ शक्ति) शीर्ष नेतृत्वबीच एकीकरणका विषयमा छलफल भएको थियो । छलफलमा राजपाका तर्फबाट नेताहरू महन्थ ठाकुर, राजेन्द्र महतो र शरदसिंह भण्डारी सहभागी थिए ।

मधेस आन्दोलनक्रममा लगाइएका मुद्दा फिर्ता नभएको र संविधान संशोधनको मागसमेत पूरा नभएको भन्दै राजपा नेताहरूले फोरम अध्यक्ष यादवलाई सरकारबाट बाहिरिन आग्रह गरेका थिए । यादवले तत्काल सरकारबाट बाहिरिन अस्वीकार गरेपछि राजपा बिच्किएको हो ।

'हाम्रो पोजिसन नै सरकारबाट फोरम बाहिरिएपछि मात्रै एकीकरण गर्ने भन्ने हो,' राजपा नेता केशव झाले भने, 'त्यसका लागि फोरम तयार नभएपछि तत्काल एकीकरण सम्भव भएन । जुन दिन फोरम सरकारबाट बाहिरिन्छ, त्यसपछि मात्रै एकीकरण हुन सक्छ ।'
फोरम र नयाँ शक्तिका नेताहरूले एकीकरण सहमतिलाई ऐतिहासिक भनेका छन् ।

'समाजवादी पार्टी नेपालले संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रलाई संस्थागत गर्दै नेपाली समाजमा विद्यमान जातीय, वर्गीय, लैंगिक र क्षेत्रीय असमानता, विभेद रशोषण अन्त्य गरी संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालको समृद्धिका लागि भूमिका निर्वाह गर्नेछ,' यादव र भट्टराईद्वारा हस्ताक्षरित सहमतिमा भनिएको छ ।

प्रकाशित : वैशाख २२, २०७६ ०७:१२
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

नेविसंघमा ५ गुटको कार्यक्रम

कुलचन्द्र न्यौपाने

काठमाडौँ — कांग्रेस भ्रातृ संगठन नेविसंघको स्थापना दिवस मनाउन शुक्रबार पाँचवटा छुट्टाछुट्टै कार्यक्रम आयोजना गरिएका छन् । पार्टीभित्रका विभिन्न गुटमा विभाजित विद्यार्थी नेताहरूले छुट्टाछुट्टै कार्यक्रम राखेका हुन् । 



कांग्रेस संस्थापन पक्षले संघको काठमाडौं कार्यसमितिको आयोजनामा स्थापना दिवस मनाउने निर्णय गरेको थियो । ऊक्त कार्यत्रम सभापति देउवा, वरिष्ठ नेता रामचन्द्र पौडेलसहित पार्टी पदाधिकारी, संघका पूर्वअध्यक्षहरूसमेतको उपस्थितिमा मनाउने प्रचार गरिएको थियो । राष्ट्रिय सभागृहमा आयोजना गरिएको कार्यक्रममा सभापति देउवा एकैछिन बसेर बाहिरिए । वरिष्ठ नेता पौडेल र पूर्वमहामन्त्री कृष्णप्रसाद सिटौला उपस्थित नै भएनन् ।

वरिष्ठ नेता पौडेलनिकट विद्यार्थी नेता भने कार्यक्रममा उपस्थित भएलगत्तै बाहिरिए । आफ्नो पक्षका नेताहरूलाई मञ्चमा नबोलाइएको भन्दै पूर्वमहामन्त्री मनोजमणि आचार्य, दीपक भट्टराई, मनहरि श्रेष्ठ, प्रतिमा गौतम, मोती भण्डारीलगायत विद्यार्थी नेताको समूह कार्यक्रम बहिष्कार भन्दै निस्कियो । ‘मनोजमणि नेतृत्वको टोलीलाई मञ्चमा नबोलाइएकाले बहिष्कार गरेका हौं,’ भण्डारीले भने ।
संघका काठमाडौं जिल्ला कार्यसमिति अध्यक्ष मनोज वैद्य पूर्वमहामन्त्री प्रकाशमान सिंहनिकट हुन् । केन्द्रीय कार्यसमिति नभएपछि पार्टीले काठमाडौं जिल्ला कार्यसमितिकै आयोजनामा स्थापना दिवसको औपचारिक कार्यक्रम गर्ने निर्णय लिएको थियो । तर, देउवानिकट विद्यार्थीले प्रज्ञा भवनमा छुट्टै कार्यक्रमसमेत गरे ।

प्राविधिक विद्यार्थी परिषद् (फोर्स) को आयोजनामा प्रज्ञा भवनमा आयोजना गरिएको कार्यक्रममा सभापति देउवानिकट पूर्वउपाध्यक्ष ऋषिकेशजंग शाह, निवर्तमान महामन्त्री सरोज थापा, राजीव ढुंगानासहितका विद्यार्थी नेताको उपस्थिति थियो । पार्टी नेताहरू भने गएनन् ।

पूर्वमहामन्त्री सिटौला पक्षीय विद्यार्थीले चाबहिलको स्मार्ट क्याफेमा अर्को कार्यक्रम आयोजना गरे । संघका पूर्वमहामन्त्री कुन्दन काफ्ले, पूर्वउपाध्यक्ष डिल्ली सुवेदी, रामप्रसाद अधिकारी, पूर्वसहमहामन्क्री बलदेव तिमिल्सिनाको समूहले कार्यत्रम गरेको थियो । यो कार्यक्रममा पनि केन्द्रीय तहका नेता उपस्थित भएनन् ।

महामन्क्री कोइरालानिकट विद्यार्थी नेताले बिजुली बजारमा छुट्टै कार्यत्रम आयोजना गरेका थिए । जसमा स्वयं महामन्त्री कोइराला सहभागी भए । उनीनिकट पूर्वउपाध्यक्ष उर्मिला थपलिया, पूर्वमहामन्क्री नीलकण्ठ रिजाललगायतले कार्यत्रम आयोजना गरेका हुन् । यता वरिष्ठ नेता पौडेलनिकट विद्यार्थी नेताले स्थापना दिवसकै अवसरमा वाल्मीकि क्याम्पसमा दीप प्रज्वलन गरेका थिए । जसमा केन्द्रीय सदस्य नवीन्द्रराज जोशी सहभागी थिए ।

पूर्वअध्यक्ष महरले पार्टी नेताहरूको स्वार्थका कारण गुटैपिच्छेका कार्यक्रम आयोजना भएको बताए । ‘नेविसंघ पृष्ठभूमिका नेताहरू पार्टीको केन्द्रीय कार्यसमितिमा आधाभन्दा बढी छन्, सबैलाई आ–आफ्नो स्वार्थअनुकूल नेतृत्व बनाउने होड छ,’ उनी भन्छन्, ‘यही स्वार्थका कारण नयाँ नेतृत्व आउन ढिलाइ भएको छ ।’ उनले निर्वाचित आफनो नेतृत्वलाई काम गर्न दिएको भए अहिलेसम्म १२ औं महाधिवेशन सम्पन्न भइसक्ने दाबी गरे । ‘धेरै जिल्लामा अधिवेशन भइसकेको थियो, अहिलेसम्म केन्द्रीय अधिवेशन सम्पन्न हुन्थ्यो,’ उनले भने ।

११ औं महाधिवेशनमा महरसँगै प्रतिस्पर्धामा पराजित मनोजमणि आचार्यले संघलाई अस्तव्यस्त बनाउने काममा पार्टी नेतृत्व मुख्य जिम्मेबार रहेको आरोप लगाए । ‘पार्टी नेतृत्वले आफ्नो अर्कमण्यता ढाकछोप गर्न एउटा ऊर्जाशील संगठनलाई अन्योलमा धकेल्ने काम भएको छ,’ उनले भने, ‘संघलाई विभाजित मानसिकतामा पुर्‍याएर संघलाई अस्तव्यस्त बनाउने काममा नेतृत्व पुगेको छ ।’

संघको नेतृत्व ल्याउन कार्यक्रमको होडबाजी हुने गरेको अर्का नेता मोती भण्डारी बताउँछन् । ‘विद्यार्थीमाझ आफ्नो प्रभावकारिताबाट नेताहरूलाई रिझाएर नेतृत्व हत्याउन सकिन्छ कि भन्ने हिसाबले संघमा गुटैपिच्छे कार्यक्रम हुने गरेका छन्,’ उनले भने, ‘विद्यार्थीको मुद्दा उठाएर होइन, कार्यक्रमको होडबाजी गरेरनेतृत्व लिने लाइनमा सबै केन्द्रित हुन थालेका छन् ।’

संघको नयाँ नेतृत्व बन्न ढिलाइ भएको प्रति नेताहरूले भने ठोस जवाफ दिन सकेनन् । सभापति देउवाले अब बन्ने तदर्थ समितिमा ३२ वर्षे उमेर हद लगाउने कि नलगाउने भन्ने विवादले नेतृत्व चयनमा ढिलाइ भएको बताएका थिए ।

प्रकाशित : वैशाख ७, २०७६ ०७:१३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT