डकैती गर्नेलाई घुँडामुनि गोली

इन्काउन्टरका घटनाबाट मानव अधिकार उल्लंघनमा तानिने शंका भएपछि प्रहरीले घाइते बनाएर पक्रन थालेको छ
जनकराज सापकोटा

काठमाडौँ — शृंखलाबद्ध डकैतीमा संलग्न काले भन्ने विष्णु तामाङ सोमबार बिहानै टोखाबाट पक्राउ परे । त्यसक्रममा प्रहरीले उनलाई घुँडामुनि गोली हानेको थियो । 

चोरी र डकैतीका घटनामा संलग्नलाई पक्राउ गर्न प्रहरीले गोली चलाएको यो पहिलो घटना भने होइन । शृंखलाबद्ध डकैतीमा संलग्न राजन लिम्बूलाई नियन्त्रणमा लिन प्रहरीले गत मंसिर २१ मा ठ्याक्कै यस्तै शैली अपनाएको थियो । डिल्लीबजार जेलबाट फरार कैदी टिके भनेर चिनिने टीकाबहादुर थापा मगरलाई पक्राउ गर्दा पनि गोली चलाइएको थियो ।

महानगरीय प्रहरी अपराध महाशाखाका अनुसार सोमबार पक्राउ परेका तामाङ चोरी अभियोगमा ६ वर्ष जेल बसेर २०७२ मा छुटेका थिए । उनी पछिल्ला दस वर्षमा चोरी र डकैतीका १६ घटनामा संलग्न भएको रेकर्ड छ ।

ललितपुर, नखीपोटस्थित गीता गुरुङको घरबाट २०७३ पुसमा ४५ तोला सुन र साढे २ लाख नगद चोरेको अभियोग थियो । २०७३ जेठ ३१ मा नागार्जुन नगरपालिका १ स्थित राज्यवती त्रिपाठीको घरमा भएको चोरीमा पनि तामाङको संलग्नता देखिन्छ ।

उनले घरमा कोही नभएको मौका छोप्ने, घरभित्र पस्ने, नगद र गरगहना चोर्ने गरेको देखिन्छ । महानगरीय प्रहरी अपराध महाशाखाका अनुसार उनी २०६६ देखि चोरी र डकैतीमा संलग्न भएको देखिएको छ ।

महाशाखाका एसएसपी सहकुल थापा प्रहरीमाथि हतियार देखाएर आइलागेका कारण प्रहरी फायरिङ खोल्न बाध्य भएको बताए । थापाले तामाङमाथि हातहतियार खरखजाना ऐन र चोरी मुद्दा चलाउने तयारी भइरहेको जानकारी दिए ।

महाशाखाका एसएसपी थापाका अनुसार भाग्न खोजेपछि घुँडामुनि गोली हानेर तामाङलाई नियन्त्रणमा लिइएको हो । पैदल हिँडिरहेका तामाङ गोली लागेलगत्तै ढलेका थिए । प्रहरीले उनलाई उपचारका लागि ट्रमा सेन्टर पुर्‍याएको छ ।

चिकित्सकलाई उद्धृत गर्दै महाशाखाका एक अनुसन्धान अधिकारीले जनाएअनुसार गोलीले तामाङको हड्डी टुक्र्याएको छ । महाशाखाले तामाङबाट एक थान कटुवा पेस्तोल बरामद गरेको दाबी गरेको छ ।

प्रहरीले मंसिर २१ मा लिम्बूलाई पनि महाशाखाको टोलीले घुँडामुनि गोली हानेर घाइते बनाई कालोपुलबाट नियन्त्रणमा लिएको थियो । उनको पनि डकैती र लुटपाटमा संलग्न भएको लामो रेकर्ड छ । त्यतिबेला महाशाखाले उनीको साथबाट नाइन एमएम पेस्तोल बरामद गरेको दाबी गरेको थियो ।

माघ १३ मा थापा मगरलाई पक्राउ गर्दा प्रहरीले हात र खुट्टामा दुई गोली हानेको थियो । महाशाखाको टोलीले चितवनको रामनगरबाट उनलाई पक्राउ गरेको थियो । चोरी मुद्दामा कैद सजाय भुक्तान गरिरहेका उनी माघ ४ मा काँडेतार काटेर कारागारबाट भागेका थिए ।
प्रहरीले पक्राउका क्रममा आइलाग्न खोजेपछि गोली प्रहार गरिएको दाबी गर्ने गरेको छ । यी तीनै घटनामा प्रहरीले घुँडामुनि मात्रै गोली हानेको छ । महाशाखामा काम गरेका एक पूर्वअधिकारीका अनुसार नक्कली इन्काउन्टरका घटनाबाट प्रहरी धेरै आलोचित भएपछि र मानव अधिकार उल्लंघनमा प्रहरी पनि तानिने खतरा बढेपछि घुँडामुनि गोली हान्ने नीति अख्तियार गरिएको हो ।

पक्राउमा संलग्न प्रहरी अधिकारीहरूले औपचारिक रूपमा गोली हान्नैपर्ने परिस्थिति आएको बताउने गरे पनि अनौपचारिक संवादमा गोली प्रहार गरेपछि गुन्डागर्दी र डकैतीका शृंखलाबद्ध घटना कमी आउने गरेको अनुभव सुनाउँछन् ।

गत साउन २१ मा भक्तपुर पेप्सीकोलाका ११ वर्षीय निसान खडकाको अपहरणपछि हत्यामा संलग्न अजय तामाङ र गोपाल तामाङ इन्काउन्टरमा मारिएको प्रहरीले दाबी गरे पनि अजय र गोपालको परिवारले राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगमा घटनाबारे छानबिन गर्न माग गर्दै उजुरी दिएका थिए । त्यति बेला प्रत्यक्षदर्शीले प्रहरीले नियन्त्रणमा लिइसकेपछि हत्या गरेको बताएका थिए ।

८ भारतीय पक्राउ
काठमाडौं (कास)– प्रहरी परिसर काठमाडौंले नेटवर्किङ व्यवसाय विस्तारमा संलग्न ८ भारतीयलाई पक्राउ गरेको छ । वैशाख २८ मा प्रहरीले साइन ग्रुपका नाममा काठमाडौं आएर पिरामिड शैलीको नेटवर्किङ विस्तार गर्ने १२ भारतीयलाई पक्राउ गरेको थियो । सोमबार पक्राउ परेकाहरू यही समूहका अन्य सदस्य भएको प्रहरीले जनाएको छ ।

प्रहरीले मोहम्मद मियाँ, तेजनारायण शुक्ल, नूर ऐन बार्सी, राजेशकुमार शुक्ल, अटल त्रिपाठी, रवि गिरी, नितिन श्रीवास्तव र मोहम्मद सोयललाई ठमेल र बबरमहलबाट पक्रेको हो । उनीहरूको साथबाट प्रहरीले स्रोत नखुलेको ४२ लाख रुपैयाँ बरामद गरेको छ ।

उक्त रकम उनीहरूले नेटवर्कको सदस्य बनेका नेपालीबाट उठाएको हुनसक्ने आशंका प्रहरीले गरेको छ । परिसर प्रवक्ता डीएसपी होबिन्द्र बोगटीले पक्राउ परेकालाई संगठित अपराधमा मुद्दा चलाउने प्रक्रिया थालिएको बताए ।

यो समूहले दुबईमा प्रधान कार्यालय तथा भारतको लखनउ, हङकङ र मौरिससमा शाखा कार्यालय रहेको बताउँदै नेटवर्क व्यवसाय विस्तार गरेको थियो । न्यूनतम १२ सय ५० डलर जम्मा गरेर खाता खोल्न सकिने, जसमा कम्पनीले त्यति नै रकम थप गरिदिने र ६ महिनापछि क्रेडिट कार्ड पाइने बताउँदै कम्पनीले सदस्यता विस्तार सुरु गर्छ ।

खातामा २५ सय डलर जम्मा भएपछि प्रत्येक महिना ५ प्रतिशत कमिसन पाइने र नयाँ सदस्य बढाउन सके १५ प्रतिशतसम्म कमिसन पाइने प्रलोभन देखाइन्छ ।

१९ मेसम्म बम्पर अफर रहेको र यो अवधिमा खातामा रकम जम्मा गरे १० देखि १५ प्रतिशत कमिसन पाउने अफर पनि कम्पनीले ल्याएको थियो । प्रहरी परिसर काठमाडौंका प्रवक्ता बोगटीले पक्राउ परेकाले बताएअनुसार दुबईमा मुख्यालय नरहेको बताए । कम्पनीको वेबसाइटमा पनि यसबारे भरपर्दो तथ्य भेटिँदैन ।

खुकुरी देखाएर लुटपाट
काठमाडौं– इमाडोलस्थित मनी ट्रान्सफरको कारोबार गर्ने असल इन्भेस्टमेन्ट प्रालिबाट एक लाख रुपैयाँ लुटिएको छ । प्रोप्राइटर सुरेशराज शर्मा सटर खोलेर पस्नासाथ हातमा खुकुरी बोकेका एक युवासहित दुई जना छिरेर धम्क्याउँदै रकम लुटेका हुन् ।

कान्तिपुरलाई प्राप्त सीसीटीभी फुटेजमा पैसा निकालिसक्दा एक जनाले सुरेशको मुख र आँखामा समेत पट्टी बाँध्न भ्याइसकेको देखिन्छ । लगत्तै दुवै जना पैसा लिएर फरार भएका थिए ।

महानगरीय प्रहरी वृत्त सातदोबाटोका डीएसपी गौतम मिश्रले जेठ ३ गतेको उक्त घटनामा संग्लनको खोजी भइरहेको बताए । ‘शंकास्पद केहीलाई पक्राउ गरेका थियौं, संग्लनता नखुलेपछि छाड्यौं,’ उनले भने ।

प्रकाशित : जेष्ठ ७, २०७६ १०:११
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

'अत्यावश्यक छ साइकल संस्कार’

कुशल तिमल्सिना

काठमाडौँ — वर्तमान विश्वमा मानव सभ्यताका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती प्रदूषण बनिरहेको छ । वायु, जल, ध्वनि प्रदूषणको बढ्दो मात्रा मन्द विषको रूपमा फैलिरहेको छ ।

साहिल श्रेष्ठ साइकल अभियन्ता । तस्बिर : हेमन्त श्रेष्ठ

तत्कालै असर नदेखिने प्रदूषण नियन्त्रण गर्न गरिएको अभियान हो, ‘एन्टी पोलुसन रन’ । कान्तिपुर हाफ म्याराथनको नवौं संस्करणको नारा हो यो ।

यसपल्ट कान्तिपुर हाफ म्याराथन प्रतिस्पर्धामा मात्र केन्द्रित छैन । यसलाई प्रदूषणविरुद्धको दौड बनाएर प्रदूषण नियन्त्रणका प्रयास र सम्भावनाबारे पनि प्रचार गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । प्रदूषण नियन्त्रणका लागि सबैभन्दा सस्तो र प्रभावकारी समाधान भनेको साइकल संस्कारको विकास नै हो ।

१० वर्षदेखि काठमाडौंमा साइकल संस्कार फर्काउन लागिपरेका अभियन्ता साहिल श्रेष्ठको भनाइ सापटी लिने हो भने साइकल संस्कार स्थापित गर्नसके ५० प्रतिशतभन्दा बढी प्रदूषणका कारकहरू निमिट्यान्न हुन्छन् ।

‘हाम्रो जस्तो साइकल संस्कार नभएको सहरमा रहर र बाध्यता दुई कारणले साइकल चढिन्छ । साइकलको प्रयोग जसरी भए पनि यसले वातावरण प्रदूषण नियन्त्रणमा परोक्ष प्रभाव पारिरहेको छ,’ साइकल सिटी नेटवर्क नेपालका पूर्व अध्यक्ष श्रेष्ठले थपे, ‘साइकलले आफ्नो ‘लाइफ साइकल’ मा गर्ने प्रदूषण शून्य छ । फलाम र रबर उत्पादनको प्रदूषणबाहेक साइकलले पुर्‍याउने असर अरु के होला र ?’

१० वर्षअघि साइकललाई विकासका बाधक ठान्नेहरू अहिले साइकलको आवश्यकता महसुस गर्न थालेका छन् । यसको महत्त्व बुझ्न/बुझाउन थालेका छन् । नीति निर्माण तहमा बस्नेहरूको चेतनामा साइकल प्राथमिकतामा नपर्दा चाहिँ श्रेष्ठलाई दुःख लाग्छ ।

‘१० वर्षअघि कलेज पढ्दा सुरु भएको हाम्रो अभियानले अहिलेसम्म काठमाडौं सहरमा साइकल संस्कारको महत्त्व स्थापित त गरेको छ, तर साइकलमैत्री सडक निर्माण भने शून्यप्रायः छ । तीनकुने–माइतीघर सडकमा समेत साइकल गुडाउन समस्या छ, चक्रपथको त कुरै नगरौं,’ उनको गुनासो थियो ।

खेलकुदको कार्यक्रमबाट प्रदूषण नियन्त्रणलाई मुख्य अभियानका रूपमा मनाउने कान्तिपुरको योजनाले यस क्षेक्रमा त्रियाशील सबैका लागि मार्गदर्शक बन्नसक्नेअपेक्षा श्रेष्ठले गरेका छन् । ‘काठमाडौंको मुख्य समस्या वायु प्रदूषण हो, यसको असर तत्कालै देखिन्न, कालान्तरमा देखिने असरका लागि अहिले नै सचेत बनाउन सञ्चारमाध्यम र सर्वसाधारणको स्वयंको चेतना नै समाधानको अचूक ओखती हो,’ उनको सुझाव छ, ‘यो अभियान एउटा प्रतियोगितामा मात्र सीमित नहोस्, प्रदूषण नियन्त्रणका लागि १० वर्षे दौडको नामबाट जनचेतना अभियान सुरु गर्न सकियो भने यसले समाजमा सकारात्मक असर पर्नेछ ।’

प्रदूषणको असरजस्तै नियन्त्रणको अभियान पनि दीर्घकालीन हुनुपर्छ । त्यसका लागि साइकल संस्कार अपरिहार्य किन पनि भइसकेको छ भने प्रदूषणको मुख्य कारक नै इन्धनबाट चल्ने सवारी साधन हुन् । यस्ता सवारीहरू सम्पन्नताको सूचकका रूपमा लिइन्छ ।

साइकल चढ्ने मान्छेलाई वर्गीय विभेद गरिन्छ । त्यसकै परिणाम त हो, साइकल मानिसहरूको प्राथमिकतामा पर्न छाडेको । ‘५० वर्षअघिसम्म काठमाडौंमा पनि साइकल संस्कार थियो । जस्तो तराईका सहरहरूमा अहिले पनि छ । तर आधुनिकताको होडमा अहिले साइकल बिर्सिएको छ । भविष्यमा तिनै मान्छेहरूले साइकलको महत्त्व बुझ्ने छन् जसको परोक्ष फाइदा प्रदूषण नियन्त्रणमा पनि हुनेछ,’ श्रेष्ठले भने ।

प्रदूषण नियन्त्रणका लागि साइकल सबैभन्दा सस्तो र वातावरणमैत्री माध्यम हो । अंग्रेजीमा एउटा भनाइ छ, ‘फास्टेस्ट वे टू गो ग्रिन । ग्रिनेस्ट वे टू गो फास्ट ।’

प्रकाशित : जेष्ठ ७, २०७६ १०:०७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्