वडाका चोकचोकमा सालिक

विनोद भण्डारीे

जाँते, मोरङ — मोरङको लेटाङ नगरपालिका वडा ८ का हरेक चोकको आ–आफ्नै पहिचान छ । त्यहाँ हरेक अढाई तिन सय मिटरको दूरीमा फरकफरक सालिक र चोकको आ–आफ्नै नाम छ ।

विराटनगरबाट करिव ७० किलोमिटर पूर्व उत्तरको यो ठाउँ पुग्न पथरीबाट करिव ८ किलोमिटर चारकोसे जंगल छिचल्ने वित्तिकै वडा ८ र ९ को सीमामा मदन भण्डारीको सालिक छ । त्यो चौक मदन भण्डारीको नाम र कम्युनिस्टहरूको किल्लाले चिनिन्छ । त्यस लगत्तै देवकोटो चोक आउँछ ।

Citizen


त्यहाँ पहिला देवकोटा पुस्तकालय थियो । त्यो पुस्तकालय भएकै कारण स्थानीयले देवकोटाको सालिक बनाएर चोकको नाम देवकोटा राखिएको स्थानीयको भनाइ छ ।

देवकोटा चोक कटे लगत्तै किसान चोक आउँछ । दुई दशक पहिला त्यहाँ कृषि उपज आलुको खरिद बिक्री हुन्थ्यो र सवैले त्यस ठाउँलाई किसान चोक भन्थे । अहिले त्यहाँ आलुको व्यापार हुँदैन । तर अहिले पनि त्यो ठाउँलाई स्थानीयले किसान चोकले नै सम्बोधन गर्ने गरेको वडा अध्यक्ष भीम पोखरेलले बताए ।

किसान चोक लगत्तै श्रीजंगा चोक आउँछ । लिम्बुवानको बाहुल्यता रहेको त्यो स्थानमा वडाको दुई लाख अनुदान सहित स्थानीयले करिव १० लाखको लागतमा लिम्बू भाषाका प्रचारक श्रीजंगाको सालिक निर्माण गरेर चोकको नाम श्रीजंगा राखेका छन् । त्यसअघि त्यो चोकको नाम संगम थियो । त्यस लगत्तै बुद्ध चोक आउँछ । त्यहाँ अहिले ५ लाखको लागतमा बुद्धको सालिक निर्माण भइरहेको छ । त्यसपछि पाँचवटा सडक जोडिएको स्थान आउँछ ।

त्यसलाई स्थानीयवासीले पञ्चमुखी चोकको नामकरण गरेका छन् । त्यो चोकमा लिम्बुवान आन्दोलनका क्रममा सवारी दुर्घटनामा परेर ज्यान गुमाएका विवेक आङदम्बे र विजय चेमजुङको सालिक निर्माण गरिएको छ । पञ्चमुखी चोकबाट पश्चिम जाँदा भूपू चोक आउँछ । तत्कालीन जाँते गाउँ पञ्चायत हुँदा त्यहींका ज्ञानबहादुर लिम्बू प्रधानपञ्च थिए । उनी प्रधानपञ्च हुँदा त्यस चोकलाई पञ्च चोक भनिन्थ्यो । उनको निधन भएप्छि सवैले अहिले पनि भूपू चोक भन्ने गरेको पोखरेलको भनाइ छ ।

त्यसपछि जय नेपाल चोक आउँछ । पञ्चायत कालमा त्यहाँ कांग्रेसीहरूको बाहुल्यता थियो । त्यसैले त्यसै ताकादेखि त्यस स्थानलाई जय नेपाल चोक भन्ने गरिएको स्थानीय शंकर गुरुङको भनाइ छ । उनका अनुसार अहिले पनि त्यहाँ कांग्रेसीको हालीमुहाली छ । त्यसपछि संगम चोक आउँछ । त्यो चोकमा वडाका चारैतिरका मानिसको जम्का भेट हुने गरेकाले त्यो ठाउँलाई संगम चोक भनिएको जाँतेवासीको भनाइ छ ।

प्रकाशित : माघ २९, २०७५ ०९:५५
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

माईखोलामा पक्की पुल बन्दै

कान्तिपुर संवाददाता

इलाम — काठको अस्थायी पुलबाट खोला तर्नुपर्ने बाध्यता रहेको सन्दकपुर गाउँपालिकाको जुमना र सुलुबुङबीच माईखोलामा पक्की पुल निर्माण भइरहेको छ । जोखिमयुक्त काठेपुलवाट जोखिम मोलेर खोला तर्नुपर्ने बाध्यता हट्ने भएपछि स्थानीय उत्साही भएका छन् । 

इलामको सन्दकपुर गाउँपालिकास्थित जमुना र सुलुबुङबीचको माईखोलामा पक्की पुल बन्दै ।तस्बिर : विप्लव भट्टराई/कान्तिपुर

दैनिक डेढ दर्जन धेरै सवारी साधन आउजाउ गर्ने यस स्थानमा वर्षौंदेखि पक्की पुलको माग भए पनि यो वर्ष मात्र निर्माण सुरु भएको हो । चालु आर्थिक वर्षमा नै काम सक्ने गरी पुल निर्माण भइरहेको निर्माण कम्पनीले जनाएको छ ।

स्थानीय विकास मन्त्रालयको डोलिडार कार्यक्रममार्फत तीन करोड १७ लाख रुपैयाँको लागतमा पुल निर्माणाधीन छ । यो सहित मेची राजमार्गको राजदुवालीमाथि निर्माण सम्पन्न र निर्माणाधीन गरी पक्की पुलको संख्या सात पुग्नेछ । ‘पर्यटन विकासमासमेत विभिन्न काम भइरहेको अवस्थामा पुल बनेपछि स्थानीयले धेरै फाइदा लिन सक्नेछन्,’ वडाध्यक्ष जितबहादुर साँवाले भने, ‘ढापपोखरी, हाँगेथाम, चोयाटार, जौवारीलगायत पर्यटकीय क्षेत्रमा पुग्नका लागि सडकसमेत स्तर उन्नति भइरहेको छ ।’

भारतको दार्जिलिङसँग सीधा सम्पर्क भएकाले राणा शासन कालमा नै यो बाटो पूर्वका विभिन्न जिल्लाका बासिन्दाले उपयोग गर्दै आएका थिए । त्यसै कारण छिमेकी गाउँ प्याङ निवासी चन्द्रपाल थेवेका छोराहरूले वि.सं. १९६० सालमा झोलुङ्गे पुल निर्माण सुरु गरेर १९६५ मा सम्पन्न गरेका थिए ।

केही वर्षअघिसम्म त्यही पुल मार्फत आउजाउ गर्नुपर्ने विकल्प थियो । सडक खुलेपछि अस्थायी पुलबाट सवारी साधन वारपार भए पनि पैदल यात्रुले पुरानो झोलुङ्गे पुलबाट आउजाउ गर्ने गरेका थिए । अहिले भने पुरानो झोलुङ्गे पुल नजिकै अर्को नयाँ झोलुङ्गे पुल निर्माण भएको छ ।

आउजाउ र नगदेवाली बिक्रीसँगै उपभोग्य सामग्री ल्याउन लैजानसमेत पक्की पुल बनेपछि सहज हुनेछ । काठे पुलबाट जोखिमयुक्त ढंगले गाडी चल्न निषेध गर्दै जिल्ला प्रशासनले समेत नयाँ पुल बनाउन दबाब दिएको थियो । यता सुम्वेकसँग जोडिएको प्याङमा भने भने अझै पक्की पुल बन्ने निश्चित छैन ।

बिब्ल्याँटेबाट प्याङ जोड्ने सडकको सोमबारे बेंसीमा पुल नहुँदा खोलाबाट नै सवारी साधन गुड्ने गरेका छन् । ‘बर्खा याममा पुल नभएकै कारण सदरमुकामसँगको सम्पर्क टुट्ने गरेको छ,’ स्थानीय भीम थेवेले भने, ‘नगदेबाली उत्पादनमा अग्रणी यो गाउँका बासिन्दाले पुल अभावमा नै उत्पादन बेच्न पनि कठिनाइ व्यहार्नुपर्छ ।’

प्रकाशित : माघ २९, २०७५ ०९:५४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT