मुख्यमन्त्रीकै घर अगाडिको सडकको बिजोग

‘मुख्य मन्त्रीले आफैं सडक बनाउने होइन, स्थानीय तहले बनाइदिने हो, हेरौं हामीले अझै कति दिन कुर्नुपर्ने हो’
शंकर आचार्य

पर्सा — सामान्यतया मन्त्री वा अन्य भीभीआईपीहरूको नियुक्तिसँगै उनीहरूको घर वरपरको सुरक्षा, सार्वजनिक सुविधा वृद्धि गर्ने चलन जस्तै भए पनि २ नम्बर प्रदेशका मुख्य मन्त्री लालबाबु राउतको हकमा यस्तो यो चलन दोहोरिएको छैन ।

२ नम्बर प्रदेशका मुख्य मन्त्री लालबाबु राउतको घर जाने सडकको दयनिय अवस्था । तस्बिर : शंकर

उनको वीरगन्ज महानगर १३ तेजारथटोलस्थित घर जाने बाटोको हालत अझै पनि दयनीय छ । महानगरको मुख्य सडक जोडिएर उनको घरतर्फ पश्चिम जाने सडकको अवस्था उनी मुख्य मन्त्री बनेको लामै समय भइसक्दा पनि सुधार त के सुधारको सामान्य प्रयास समेत गरिएको छैन ।

विगतमा कालोपत्रे रहेको यो सडक गत वर्ष एसियाली विकास बैंकको सहयोगमा महानगरमा सञ्चालित परियोजनाको कारण पावरहाउसदेखि अदालतसम्मको सडक अवरूद्ध भएपछि बैकल्पिक सडकका रूपमा प्रयोग गरिएको थियो । त्यसपछि यो सडक झनै जीर्ण बन्न पुग्यो ।

Yamaha

हाल परियोजनाको काम सम्पन्न भएपछि बैकल्पिक रूपमा प्रयोग गरिएको यो सडकको मर्मतसम्भारसम्मको काम पनि परियोजनाका ठेकेदारले गरिदिएनन् । महानगरमा पनि जनप्रतिनिधि आइसक्दा पनि एकपटक हल्का ग्राभेल छर्ने बाहेक सडकको स्तरोन्नति काम महानगरपालिकाको कार्यालयले गर्न सकेको छैन ।

मुख्यमन्त्री राउत र मेयर बिजय कुमार सरावगी संघीय समाजवादी फोरम नेपाल पार्टीबाटै विजयी भएका हुन् । स्वयं मुख्यमन्त्री राउत आफ्नै घर भएको प्रदेशको सिटबाट चुनाव लडेर विजयी भएका हुन् । मुख्यमन्त्री आफैं पनि तत्कालीन वीरगन्ज उमपहानगरपालिकाको कार्यालयमा अधिकृत रूपमा लामो समय कार्यरत थिए ।

उनको घरसम्म पुग्ने बाटो मात्र जीर्ण छैन, त्यो बाटोमा नाला पनि भत्किएर काम नलाग्ने भई दयनीय छ । सामान्य पानी पर्ना साथ बाटोबाट नाला र वर्षाको पानी बगेर झन्डै खोलामै परिणत हुन्छ । पानी रोकिएपछि पनि वर्षाको पानी जमेर स्थानीयलाई समेत आवागमनमा अप्ठेरो हुन्छ । मुख्य मन्त्री राउतको घर मुख्य सडकबाट करिब २ सय मिटर भित्र छ । मुख्यमन्त्रीकै छिमेकीहरू पनि यो सडक र नालाको यो स्थिति देखेर चकित छन् । स्थानीय शम्भु यादव लामो समयदेखि आफूहरूले हिँडडुल गर्ने सडक जीर्ण भएकाले आफूहरूलाई निक्कै सास्ती भएको बताउँछन् ।

‘मुख्य मन्त्रीको छिमेकी बनेपछि हाम्रो टोलकै कायापलट हुन्छ भनेर हामी खुसी पनि भएका थियौं,’ उनले भने, ‘तर खै केही परिवर्तन पनि देखिएन, महानगरपालिकाको कार्यालयले मुख्य मन्त्रीको सम्मान गरेर एउटा सडक र त्यसको दुबैतर्फको नालालाई व्यवस्थित सम्म गरिदिएन भने अरू बढी के आशा गर्ने ।’

स्थानीय ललन तिवारीले यो समस्याबारे आफूहरूले महानगरपालिकाको कार्यालय तथा मुख्य मन्त्री राउतलाई समेत गुनासो गरी सकेको बताए । ‘महानगरपालिकाको कार्यालय एडीबीको परियोजनाको दोस्रो चरणमा यो सडक परेको र दशैं पछि सडक निर्माण गरिने बताएको छ,’ उनले भने, ‘मुख्य मन्त्रीले आफैं सडक बनाउने होइन, स्थानीय तहले बनाइ दिने हो, हेरौं हामीले अझै कति दिन कुर्नुपर्ने हो ।’

महानगरपालिकाको कार्यालयका सूचना अधिकृत अशोक प्रधानले एडीबी परियोजनाले पहिलो चरणमा समेटन नसकेका सडक निर्माणको काम दोस्रो चरणमा समेटन लागेको बताए । भने, ‘तेजारथटोलका सडकहरू पनि दोस्रो चरणमा समेटिने सुनेको छर तर यकिन साथ भन्न सक्दिनँ ।’

प्रकाशित : भाद्र ११, २०७५ ०९:३२
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

वीरगञ्जमा समावेशी हवन

शंकर आचार्य

पर्सा — सामान्यतया हवन आदि धार्मिक कार्यमा पुरेत/ब्राह्मणले कर्ताका रूपमा ब्राह्मणलाई नै राख्छन् । यसरी कर्ता ब्राह्मण राख्दा पनि कतिपय पुजन विधि र कार्य पुरेत आफैंले गरेर ब्राह्मण कर्ताप्रति पनि अविश्वास देखाउँछन् ।

वीरगन्जमा शुक्रबार एउटै हवनकुण्डमा आपंmैं कर्ता र आफैं पुरेत बनेर हवन गर्दै ९ जना ब्राह्मण, जनजाति र मधेसीको टोली । तस्बिर : शंकर

तर वीरगन्जमा शुक्रबार सम्पन्न एक धार्मिक अनुष्ठानमा ब्राह्मण, जनजाति, मधेसीसँगै बसेर कर्ताका रूपमा हवन सम्पन्न गरे । उनीहरूले छुवाछूत, विभेद र धर्मकर्म माथिको ब्राह्मण/पुरेतहरूको वर्चश्वलाई तोड्ने गतिलो सन्देश दिएका छन् । अझ हवनका कर्ता केवल पुरुष मात्र हुने परम्परालाई पनि चुनौती दिँदै २ महिला समेत सहभागी भए ।

सन्दर्भ थियो आन्तरिक राजस्व कार्यालय वीरगन्जको नयाँ भवनको पूजा । नवनिर्मित भवनमा कार्यालय सार्नका लागि उक्त भवनको पूजा गर्नुपर्ने भएकाले शुक्रबारको साइत पारेर भवनको पूजा गरिएको थियो ।

पुरेतले भवन पूजाको सामान्य विधि गरेपछि भने हवन आदिको अन्य विधिका कर्ताहरू ९ जनाको समावेशी टोलीले आफैं गर्‍यो । ‘सबै पुरेत, सबै कर्ता’ भनिएको हवनमा प्रमुख राजस्व अनुसन्धान अधिकृत गोपिकृष्ण कोइराला, उनकी पत्नी गायत्री, मदन खडगी, जुलुम खडगी, संजु नेवा, रामचन्द्र ठाकुर, प्रह्लाद कर्ण, दिनेश आचार्य, रामप्रसाद ढुंगाना कर्ताका रूपमा सहभागी भए । यीमध्ये खडगी र नेवा जनजाति नेवार हुन् । कोइराला, आचार्य र ढुंगाना उपाध्याय ब्राह्मण हुन् भने ठाकुर र कर्ण गैरब्राह्मण मधेसी हुन् ।

बिहान साढे ८ बजे सुरु भएको हवन मध्याह्न साढे १२ बजेसम्म लगातार ४ घण्टा चल्यो । सबैले हवनकुण्ड वरिपरि बसी एकै विधिबाट मन्त्रोच्चारण समेत गरी आफैं कर्ता र आफैं पुरेतको भूमिका खेले । प्रमुख राजस्व अनुसन्धान अधिकृत कोइरालाले ब्राह्मणहरूको मात्र पेवाका रूपमा राखिएको धार्मिक विधि तथा अनुष्ठानलाई समयक्रम अनुसार अन्य जातजातिमा पनि बिस्तार हुनुपर्छ भन्ने सन्देश दिने उद्देश्यले समावेशी पूजन विधि गरिएको बताए ।

‘पूजापाठ, त्यसमा पनि हवन विधि ब्राह्मणहरूको पेवाका रूपमा रहँदै आएको छ,’ उनले भने, ‘त्यसो हुनु भएन, म आफैं पनि उपाध्याय ब्राह्मण कुलमा जन्मेको हुँ, वेदको ज्ञानको लाभ गैरब्राह्मणले पनि पाउनुपर्छ, जन्मिदा सबै शुद्र हुन्छन्, पछि कर्मले ब्राह्मण हुने हो, जन्मले ब्राह्मण कोही हुँदैन ।’

भगवानका लागि सबै बराबर हुन् र महिला पुरुष बराबर हुन् भन्ने सन्देश पनि आफूहरूले दिन चाहेको उनले बताए । ‘भगवानले ब्राह्मणका लागि एक थरी र दलितका लागि अर्को थरी पूजन विधि पनि तोकेका छैनन्, त्यसैगरी पुरुष र महिलामा पनि विभेद छैन,’ उनले भने, ‘जातीय संरचना, लिंग, वर्ण र भेदभावको पर्खाल समाजले निर्माण गरेको हो, छुवाछूतको कुनै तुक छैन ।’

अर्का कर्ता जुलुम खडगीले यसरी समावेशी हवनमा सरिक हुन पाउँदा खुसी व्यक्त गरे । ‘यो अत्यन्त राम्रो प्रयास हो,’ उनले भने, ‘पहाडी ब्राह्मण, जनजाति नेवार र गैर ब्राह्मण मधेसी एउटै हवनमा सामूहिक कर्ता बन्नु आफैंमा दुर्लभ संयोग हो ।’ त्यसैगरी अर्का कर्ता रामचन्द्र ठाकुरले शुक्रबारको हवनमा सहभागी हुँदा छुट्टै आनन्द आएको बताए । ‘हवनले तन र मनको शान्ति दिन्छ, त्यसमाथि आजको हवन छुट्टै खाले थियो,’ उनले भने, ‘अत्यन्त सुखद अनुभूति भयो, बिस्तारै परम्परा र कुरीतिहरू यसरी नै परिवर्तन हुँदै जान्छन् ।’

महिला कर्ता सन्जु नेवाले कुनै समय आफ्नो शरीर चल्न नसक्ने अवस्थामा पुगी सकेकोमा पछिल्लो समय धर्मकर्म र ईश्वर माथिको विश्वासलेनै आफू हिँडडुल गर्न सक्ने भएको बताइन् । ‘धर्म र आस्थाको दायरामा कुनै जात जाति वर्गविशेष मात्र आउँदैन,’ उनले भनिन्, ‘ईश्वर सबैका हुन्, ईश्वरका लागि सबै बराबर हुन् ।’

प्रकाशित : भाद्र ९, २०७५ १०:०१
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT