मन्त्रीज्यू, निर्देशन कार्यान्वयन कहिले ?

चाबहिल–साँखु सडक
राजधानीका प्रमुख सडक विस्तार ठप्प
६ महिनामा ६ पटक निरीक्षण, काम शून्य
दीपेन्द्र विष्ट

काठमाडौँ — भौतिक पूर्वाधार तथा यातायातमन्त्री रघुवीर महासेठले चाबहिल–साँखु सडक खण्डको ६ महिनामा ६ पटक निरीक्षण गरे । उनले प्रत्येक पटक नै निर्माण व्यवसायी, सडक विभागका महानिर्देशक र डिभिजन कार्यालयका प्रतिनिधिलाई यथाशक्य चाँडो सडक निर्माण गर्न निर्देशन दिए ।

मन्त्रीसँगै सडक विभागका महानिर्देशक, सडक विस्तार आयोजनाका अधिकारीलगायत केन्द्रीय तथा प्रदेश सरकारका सांसद, सम्बन्धित क्षेत्रका स्थानीय जनप्रतिनिधि र निर्माण व्यवसायीे सडक विस्तार स्थलमा पुगेका थिए ।

मन्त्रीको निर्देशनपिच्छे ठेकेदार र सडक विभागका प्रतिनिधि ‘हुन्छ भन्दै टाउको हल्लाउँछन्, फर्कन्छन्।’ बौद्धका फुर्वा लामाले भने, ‘मन्त्रीज्यूका अगाडि हवस् हजुर भन्छन्, तर सडक कहिल्यै बन्दैन ।’ उनले ३ वर्षदेखि कति मन्त्रीले सडक निरीक्षण गरे पनि स्थिति उस्तै रहेको बताए ।

Yamaha

पछिल्लो पटक मन्त्री महासेठसँगै पूर्वप्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले पनि ४ पटकभन्दा बढी चाबहिल–साँखु सडकको निरीक्षण गरिसके । नेपाल आफू उपस्थित भएर सडक छेउका बिजुली पोल तथा तार पनि हटाए । तर, सडकको अवस्था भने उस्तै छ । ‘पूर्वप्रधामन्त्री आउँछन् निर्देशन दिन्छन्,’ लामाले भने, ‘तर केही हुँदैन, बहालवाला प्रधानमन्त्रीज्यू आउन मात्र बाँकी छ, अब त कसलाई गुहार्ने, कहिले होला मन्त्रीज्यूको निर्देशन कार्यान्वयन ?’ 

जति पटक पूर्वप्रधानमन्त्री नेपाल र मन्त्री महासेठ चाबहिल–साँखु सडक खण्डमा पुग्छन् । त्यति नै पटक केन्द्र सरकारका सांसद कृष्ण राई, प्रदेश सरकारका सांसद रामेश्वर फुँयाल, गोर्केश्वर नगरपालिका प्रमुख सन्तोष चालिसे, कागेश्वरी मनोहरा नगरपालिका प्रमुख कृष्णहरि थापा र शंखरापुर नगरपालिका प्रमुख सुवर्ण श्रेष्ठ आउने गरेको उनले बताए । ‘हामीले गुनासा सुनाउँछौं, मन्त्रीज्यूले सुन्छन्, जान्छन्, सडक जस्ताको, त्यस्तै हुन्छ,’ उनले भने । कलंकी–थानकोट सडक खण्डको पनि मन्त्री महासेठले ६ पटकभन्दा बढी निरीक्षण गरिसके ।

मन्त्रीसँगै सडकका अधिकारी, निर्माण व्यवसायी र स्थानीय जनप्रतिनिधिसमेत सडक विस्तार स्थलमा पुग्छन् । ‘बहालवाला र पूर्वमन्त्रीज्यूहरू कति पटक आए, सडकको अवस्था उस्तै छ,’ थानकोटका राम महर्जनले भने, ‘वर्षामा हिलाम्मे र हिउँदमा धुलाम्मे भएर बस्न सक्ने अवस्था छैन ।’ कलंकी–नागढुंगा सडक विस्तारमा तत्कालीन भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री रमेश लेखक, वीरबहादुर बलायर, विमेन्द्र निधिले पटकपटक निरीक्षण गरे ।

तर, सडक अवस्था जस्ताको तस्तै छ । ‘निरीक्षण गरेर केही हँुदैन, सर्वोच्च अदालतको आदेश मुआब्जा देऊ भन्ने छ, मन्त्रीज्यूले निरीक्षण गरेर के हुन्छ र ?’ सडक विभाग एक अधिकारीले कान्तिपुरसँग भने, ‘फैसलाको पुनरावलोकन हुनुपर्‍यो, नत्र मन्त्रीज्यूले निरीक्षण गरेर केही हुनेवाला छैन ।’

सडक विभागका प्रवक्ता मुक्ति गौतमले अदालतको फैसलाअनुसार मुआब्जा नदिई सडक विस्तार गर्न समस्या रहेको बताए । ‘यो सरकारले मुआब्जाका बारेमा निर्णय गर्नुपर्‍यो अनि मात्र हुन्छ,’ उनले भने, ‘नत्र गाह्रो छ ।’ कलंकी–नागढुंगा, जोरपाटी–सुन्दरीजल, जोरपाटी–साँखुलगायत साना–ठूला सबै सडकको विस्तार कार्य ठप्प छ ।

विस्तार तथा कालोपत्रे नहुँदा ५ वर्षअघि भत्काएका सडकको अवस्था नाजुक छ । चाबहिल–जोरपाटी ३ किमि सडक छेउछाउका घरटहरा स्थानीयले अझै खाली गर्न मानेका छैनन् । ४२ करोड रुपैयाँभन्दा बढी बजेट विनियोजन गरिएको चाबहिल–जोरपाटी खण्डमा ५ करोडभन्दा बढी खर्च भएको छैन ।

सडकको मापदण्डभित्र परेका अस्थायी घर टहरा भत्काउन नसक्दा निर्माण कार्य ठप्प भएको हो । बर्खामा हिलाम्मे र गर्मीमा धुलाम्मे हुने यो सडकमा सर्वसाधारणले सास्ती खेप्नुपरेको छ ।

प्रकाशित : भाद्र २०, २०७५ ०८:५४
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

फर्किए पाहुना लाखे

राजेन्द्र मानन्धर

दोलखा — जात्रा भनेकै लाखे मात्रै हो जस्तो मानिन्छ चरिकोटमा, किनकि जब लाखे बजारमा आउँछ एकाएक घुइँचो लागिहाल्छ ।

दोलखाको चरिकोटमा लाखे प्रदर्शनको बेला दर्शकको भीड । तस्बिर : राजेन्द्र

सदरमुकाम चरिकोट बजारमा धेरै थरीका जात्रा लाग्छन् तर लाखे जात्रा निस्क्यो कि मान्छे ओइरिन्छन् । उक्त रोमाञ्चक लाखेलाई श्रीकृष्ण अष्टमीको भोलिपल्ट मध्यरातमा वध गरेको नाटक गर्दै यस वर्षलाई समापन गरिएको छ ।

लाखे जात्राकै क्रममा यस वर्ष चरिकोटमा बजारमा केही पाहुना लाखेहरू पनि आए । बेजोडले नाचे, सदाझैं दोब्बर दर्शकबीच । लाखे मोह बोकेका दर्शकलाई सन्तुष्ट पार्न लाखे जात्रा देखाउनलाई नै प्राथमिकता दिइँदै आएको चरिकोट गुठी अध्यक्ष रामदास श्रेष्ठ बताउँछन् ।

लाखे जात्रा संस्कृति साटासाट गर्न चन्द्रागिरि नगरका लाखेहरू पाहुना मान्न आएका थिए । उनीहरू नाच्दा चरिकोट बजारका दर्शकले ‘लाखे लाखे’ भन्दै जोस्याइदिन्थे । लाखेहरू झन मच्चीमच्ची नाच्थे । प्रत्येक लाखेको अघिपछि सयौं दर्शक उफ्रीउफ्री हिँडेका थिए ।

सानादेखि ठूलासम्मले लाखे जात्रामा रमाइलो गरेका थिए । एकले अर्का ठाउँका लाखे जान्न र सिक्न सामूहिक लाखे नाचको आयोजना गरिएको चरिकोटस्थित लालीगुँरास युवा क्लबका अध्यक्ष विमल श्रेष्ठले बताए ।

नेपाल सांस्कृतिक कला मन्दिर र मच्छेनारायण सांस्कृतिक समूहले पाँचवटा लाखे र पाँच थरीका बाजा लिएर आएका थिए । जात्राहरूमा सर्वाधिक रुचाइने लाखे नाचसँग जोडिएका कला, संस्कृतिलाई जगेर्ना र अनुशरण गर्ने कार्यक्रमको मूल ध्येय थियो । ४१ जनाको टोलीमध्ये कोही बजाउने र कोही नाच्ने गर्थे । मच्छेनारायण सांस्कृति समूहका अध्यक्ष रमेश शाहीले चरिकोट बजारका लाखेको नाच्ने तरिका, बाजाको ताल र हाउभाउ मन परेको बताए ।

लाखे घण्टाकर्णबाट उदाएर श्रीकृष्ण अष्टमीको भोलिपल्ट समाप्त हुन्छ । बुधबार मध्यरात भएको श्रीकृष्ण र लाखेबीचको नाटकीय भिडन्त हेर्न हजारौ ओइरिन्छ । हरेक वर्ष ठेलमठेल र झगडा रोक्न प्रहरीको ठूलो शक्ति प्रयोग हुन्छ । यस वर्ष पनि सामान्य झगडाबीच लाखेको अन्त्य गरिएको छ ,अर्को वर्षको घण्टाकर्णको दिनसम्मलाई ।

प्रकाशित : भाद्र २०, २०७५ ०८:५१
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT