सम्बन्धविच्छेद गर्ने पुरुष बढे

नयाँ संहिता लागू भएको १५ दिनमा २५ वटा सम्बन्धविच्छेदका मुद्दा, जसमध्ये पुरुषका १३ वटा
प्रताप विष्ट

हेटौंडा — मकवानपुर भीमफेदी २ का सुरेन्द्र मोक्तान अहिले पत्नीसित सम्बन्धविच्छेदको कानुनी प्रक्रियामा छन् । तीन वर्षदेखि पत्नी अलग बसेकाले सम्बन्धविच्छेदका लागि उनले जिल्ला अदालत मकवानपुरमा भदौ ३ गत उजुरी दर्ता गरे ।

हेटौंडा उपमहानगरपालिका १७ का २५ वर्षीय शर्मा थरका एक युवकले पनि भदौ ८ गते सम्बन्धविच्छेदका लागि उजुरी दिएका छन् । पत्नी घरभन्दा बढी माइती बस्ने गरेको, घरव्यवहार प्रतिजिम्मेवार नभएको र नगद सम्पत्ति हिनामिना गरेकाले अलग हुन चाहेको शर्माको जिकिर छ ।

भदौ १ गतेदेखि मुलुकमा नयाँ संहिता लागू भएको छ । नयाँ संहिताले सम्बन्धविच्छेदका लागि पुरुषलाई पनि महिलासरह अदालत जान सक्ने बनाएको छ । यो व्यवस्था लागू पछि मकवानपुरमा सम्बन्धविच्छेद गर्न कानुनी उपचार खोज्दै अदालतको ढोका ढकढक्याउने पुरुषको संख्याले महिलालाई उछिनेको छ ।

Yamaha

नयाँ संहिता लागू भएको १५ दिन (भदौ १५ सम्म) जिल्ला अदालत मकवानपुरमा २५ वटा सम्बन्धविच्छेदका उजुरी परेका छन् । त्यसमध्ये १३ पुरुषले उजुरी दर्ता गराएका छन् । गत आर्थिक वर्षमा सम्बन्धविच्छेद गर्न एक जना पनि पुरुष अदालत गएका थिएनन् ।

‘सम्बन्धविच्छेदका बारेमा अदालतमा बुझ्न आउने पुरुषको संख्या बाक्लै छ,’ अदालतका एक कर्मचारीले भने, ‘महिलाको कारणले पुरुषहरू थिचोमिचोमा परेका रहेछन् क्यारे, त्यसैले बुझ्न आउने र उजुरी दर्ता गर्ने पनि बढी नै छन् ।’ पहिले महिलाका तर्फबाट सम्बन्धविच्छेदको उजुरीको ओइरो लाग्थ्यो ।

गत आवमा अदालतमा महिलाहरूकोतर्फबाट सम्बन्धविच्छेदको ४ सय १ थान उजुरी परेका थिए । तीमध्ये २ सय ९१ वटा मुद्दा फैसला भएको जिल्ला अदालत मकवानपुरले जनाएको छ । नयाँ देवानी संहिताको भाग ३ को परिच्छेद ३ मा सम्बन्धविच्छेद सम्बन्धी व्यवस्था छ । त्यसमा महिलाका लागि भएका व्यवस्था पुरुषका लागि पनि राखिएका छन् ।

यसपछि पत्नीसरह पतिले पनि सम्बन्धविच्छेद गर्न सक्ने भएका हुन् । लगातार तीन वर्ष बेखबर बाहिर बसेमा, अंगभंग हुने गरी कुटपिट गरेमा, शारीरिक र मानसिक हिंसा गरेमा पत्नीविरुद्ध पति अदालत जान सक्छन् ।

पत्नीले अरू कुनै परपुरुषसित यौनसम्बन्ध राखेको अवस्थामा पनि सम्बन्धविच्छेद हुन सक्छ । ‘समानताका नाममा कानुनले पुरुषको सम्बन्धविच्छेद खुकुलो बनाएको छ,’ अधिवक्ता मदन दाहालले भने, ‘यसले सम्बन्धविच्छेद गर्न चाहने पुरुषहरूको संख्या अदालतमा बढेको हो ।’

विगतमा स्वतन्त्र हुने नाममा ससाना मनमुटावमा पनि पति–पत्नीबीच सम्बन्धविच्छेद हुने क्रम बढेको छ । विवाह भएको वर्ष दिन नपुग्दै सम्बन्धविच्छेद गर्ने युवाहरूको जोडी पनि छ । गत आवमा जिल्ला अदालत मकवानपुरमा विवाह गरेको ११ महिना पनि नपुग्दै ३ जोडीले सम्बन्धविच्छेदका लागि उजुरी दर्ता गराएका थिए ।

नयाँ संहिता कार्यान्वयनमा आएपछि जिल्ला अदालत मकवानपुरमा ६० वर्ष पार गरिसकेका वृद्धले पनि सम्बन्धविच्छेदका लागि उजुरी दर्ता गराएका छन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २२, २०७५ ०९:२२
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

भक्तपुरका भित्री सडकको बिजोग

कान्तिपुर संवाददाता

भक्तपुर — मध्यपुर थिमि कौशलटारबाट सूर्यविनायक बालकोट हुँदै बिरुवा जाने मुख्य सडकमा स्कुटर, मोटरसाइकललगायत सवारीसाधन चिप्लिएर दुर्घटनामा नपरेका त दिनै हुँदैनन् ।

सूर्यविनायक नगरपालिका २ बालकोटस्थित हिलाम्मे सडक । तस्बिर : लीला श्रेष्ठ

सडकका बीचमा ठुल्ठूला खाडल छन् । बस्तीबाट निस्किएको पानी सडकबाटै बग्छ । निकास छैन । बस्ती विकाससँगै राजकुलो मासिएको छ । बस्तीको पानी बगेपछि सडक जीर्ण बनेको स्थानीय बताउँछन् । ‘पहिले/पहिले हयुमपाइपबाट बग्ने पानी सडकबाटै बग्न थालेको छ,’ स्थानीय अनिल श्रेष्ठले भने।

सूर्यविनायक–२ बालकोट धारापाटीबाट ललितपुरको महालक्ष्मी नगरपालिका चाँगाथली जोड्ने सडक हिलाम्य छ । काठमाडौं उपत्यका विकास प्राधिकरणले असारको अन्तिममा सडक निर्माण गर्दा भक्तपुर र ललितपुरका बासिन्दाले सास्ती खेप्नु परेको छ ।

निर्माणका क्रममा सडकभन्दा दुई फिट माथि पर्खाल लगाएपछि पानीको निकास रोकिएको स्थानीय बताउँछन् । ‘सडकको दुवैतिर सडकभन्दा माथिसम्म पर्खाल छ, पानीको निकास छैन,’ स्थानीय गोमा भण्डारीले भनिन्।

त्यसैगरी, गोसपुल–बिडोलफाँट–सुडाल–कलमसी–नगरकोट सडकको अवस्था पनि उस्तै छ । जिल्ला प्राविधिक कार्यालय भक्तपुरले ग्रामीण पुनर्निर्माण तथा पुनस्र्थापना विकास क्षेत्रगत कार्यक्रम (आरआरआरएसडीपी) अन्तर्गत गत फागुनमा विस्तार थाले पनि कार्यालय खारेजीले अन्योल भएको कर्मचारी बताउँछन् ।

गोसपुल–नगरकोटसम्मको करिब साढे ७ किलोमिटर सडक १९ करोड ७६ लाख रुपैयाँमा विस्तार गर्ने गरी सम्झौता भएको र ३० प्रतिशत कार्य सकिएको छ । चालू आर्थिक वर्षको साउनदेखि कार्यालय खारेज भए पनि विस्तार सुचारु रहेको जिल्ला समन्वय समितिअन्तर्गत जिल्ला प्राविधिक कार्यालयका निमित्त प्रमुख ओमकुमार शाहले बताए ।

त्यस्तै, अरनिको राजमार्गको जगाती–आशापुरी सडकखण्डको अवस्था पनि उस्तै छ । कालोपत्रे गरेको पाँच वर्ष पनि नबित्दै सडक जीर्ण बनेको छ । सार्वजनिक बससमेत सञ्चालन हुन सकेको छैन । जगातीबाट आशापुरीसम्म सार्वजनिक बस सञ्चालन गर्न स्थानीयको माग भए पनि सडकको अवस्थाले सञ्चालन गर्न नसकेको व्यवसायी बताउँछन् । सडक निर्माणको केही समय सार्वजनिक बस चले पनि साँघुरो र धराप अवस्थाका कारण सञ्चालन गर्न नसकेको भक्तपुर मिनी बस सेवा समिति भक्तपुरका अध्यक्ष दिनेश प्रधानले बताए ।

मध्यपुर थिमि बाहाखा बजार–मनोहरा हुलाक सडक विस्तार ढिलाइका कारण सर्वसाधारणले सास्ती बेहोर्नुपरेको छ । ‘मिल रोड बोडे सडकको हालत वर्षातमा धान रोप्न तयार पारेको खेत जस्तो हुन्छ,’ बोडेका पूर्ण प्रजापतीले भने, ‘पानी पर्दा हिलो र घाम लाग्दा धुलो उडेर हिँडिसक्नु हुन्न, सडकको बीचबीचमा खाडल बनेको छ । आर्थिक वर्ष ०७२/७३ मा विस्तार थालिएको काठमाडौं–भक्तपुर जोड्ने सडकका कतिपय स्थानमा सिमांकन विवादका कारण निर्माणमा समस्या आएको डिभिजन सडक कार्यालय भक्तपुरले जनाएको छ ।

कतिपय स्थानमा सिमांकन विवादका कारण कालोपत्रेमा समस्या आएको डिभिजन प्रमुख गुरुप्रसाद अधिकारीले बताए । करिब १६ किलोमिटर मुख्य सडक फराकिलो बनाउने, नाली बनाउने, भीर काट्ने कार्य पाँच वर्षअघि थालिए पनि अझै सम्पन्न हुन सकेको छैन ।

प्रकाशित : भाद्र २२, २०७५ ०९:२२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT