अधुरा पुल कसले बनाउने

राजेन्द्र मानन्धर

दोलखा — दोलखामा आधाउधी बनिसकेका तर पूरा नभएका आठ वटा झोलुङ्गे पुल अब कसले बनाउने भन्ने अन्योलमा छ ।

झोलुङ्गे पुल प्राथमिकतामा राख्ने प्रधानमन्त्री केपी वली पुन: प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भए तर अति आवश्यकीय उक्त झोलुङ्गे पुलबाट मानिस आवतजावत गर्ने इच्छा भने पूरा भएन । पुलकै अभावमा यस वर्ष पनि दोलखामा खोलाले बगाएर एक महिलाको ज्यान गयो । त्यसपछि पनि उक्त अधुरा झोलुङ्गे पुलहरूको काम अघि बढाउनेतर्फ कसैले वास्ता गरेनन् ।

जिल्ला विकास समिति दोलखा अस्तित्वमा रहेका बेला आठवटा झोलुङ्गे र तीनवटा गाडी गुड्ने पुलको निर्माण आरम्भ भएका थिए । उक्त सबै पुलहरू जिल्ला समन्वय समिति अस्तित्वमा आएपछि अलपत्र भएका हुन् । जिल्ला समन्वय अधिकारी तुलसी गौतमका अनुसार आधाउधी सम्पन्न भइसकेका पुलहरूको बाँकी बजेट नआएकाले अलपत्र भएका हुन् ।

Yamaha

पुल अभाव खेपिरहेका भीमेश्वर नगरपालिका– ४ निवासी हीरा चौलागाईंले जिल्ला विकास समितिबाट सम्झौता गरेर पुल बनाउने काम सुरु गरेको तर अहिले पैसा आएन भन्दै उक्त कार्यालय पन्छिरहेको बताए । उनले चरिकोटमा आयोजित सार्वजनिक सुनुवाइ कार्यक्रममा भने, ‘उपभोक्ताका तर्फबाट गर्नुपर्ने श्रमदान सकियो तर पुलका लागि सामान भने आएन किन ?’

उक्त प्रश्नको जवाफ दिन सार्वजनिक सुनुवाइमा जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख डबल पाण्डेलाई भनियो । उनी आफूले जवाफ नदिइकन समन्वय अधिकारी तुलसी गौतमलाई भने । उनले पनि जिल्ला इन्जिनियर निर्मलदर्शन आचार्यलाई जवाफ दिन लगाउँदै आफू पन्छिए ।

जिल्ला इन्जिनियरले उक्त कार्यक्रममा जवाफ दिइएअनुसार अपुरा झोलुङ्गे पुलहरू बनाउने जिम्मा केन्द्रले नै लिएको छ । त्यसैले अधुरा पुलका लागि जिल्ला समन्वय समिति र स्थानीय तहहरूमा बजेट पठाएको छैन ।

दोलखामा हाल करिब एक सय ४० वटा झोलुङ्गे पुलहरू छन् । करिब २० वटा पुलहरू अझै आवश्यक छन् । जसमध्ये ११ वटा पुल निर्माणको काम जिल्ला विकास समिति र जिल्ला प्राविधिक कार्यालयबाट हुँदै थियो ।

नयाँ संरचनाअनुसार जिल्ला प्राविधिक कार्यालय खारेज गरेपछि पुलका लागि कसले प्राविधिक सहयोग गर्ने भन्ने अन्योल भयो । जिल्ला समन्वय समितिलाई पनि समन्वय र अनुगमनको काम मात्रै दिइएपछि पुलहरूका लागि बजेट आउन छाड्यो ।

खोलानाला बढी भएको दोलखामा बिनापुल वर्षात्का बेला मानिसलाई यताउता गर्न ज्यान जोखिम मोल्नुपर्छ । बर्सेनि खोलाले बगाएर मानिस अङ्गभङ्ग भइरहेका हुन्छन् । विद्यालयका बालबालिकादेखि घाँसदाउराका लागि आवतजावत गर्नेहरूले ज्यानसमेत गुमाइरहेका घटना छन् ।

प्रधानमन्त्रीले तुइन विस्थापन र झोलुङ्गे पुल निर्माण कार्यलाई प्राथमिकता दिए पनि कर्मचारीतन्त्रले पुल निर्माणको अधिकार केन्द्रमा तानेको छ । विकास निर्माणको पर्याप्त अधिकार स्थानीय तहलाई दिइएको छ । तर झोलुङ्गे पुल निर्माणको अधिकार केन्द्रले खिच्ने उल्टो कार्यप्रति स्थानीय जनप्रतिनिधिहरू असन्तुष्ट छन् ।

जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख डलब पाण्डेले सुरु भएका पुल निर्माण कार्यसमेत बजेटको व्यवस्था गरेर अपुरो छाड्ने अवस्थामा पुर्‍याउनु लाचारी भएको बताए । केही जनप्रतिनिधिले स्थानीय तहमा जान नचाहने कर्मचारीहरूले काम गरेको देखाउन अधुरा झोलुङ्गे पुलहरू निर्माणको अधिकार केन्द्रमै खिचेको आरोपसमेत लगाएका छन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २३, २०७५ ०८:२०
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

फर्किए पाहुना लाखे

राजेन्द्र मानन्धर

दोलखा — जात्रा भनेकै लाखे मात्रै हो जस्तो मानिन्छ चरिकोटमा, किनकि जब लाखे बजारमा आउँछ एकाएक घुइँचो लागिहाल्छ ।

दोलखाको चरिकोटमा लाखे प्रदर्शनको बेला दर्शकको भीड । तस्बिर : राजेन्द्र

सदरमुकाम चरिकोट बजारमा धेरै थरीका जात्रा लाग्छन् तर लाखे जात्रा निस्क्यो कि मान्छे ओइरिन्छन् । उक्त रोमाञ्चक लाखेलाई श्रीकृष्ण अष्टमीको भोलिपल्ट मध्यरातमा वध गरेको नाटक गर्दै यस वर्षलाई समापन गरिएको छ ।

लाखे जात्राकै क्रममा यस वर्ष चरिकोटमा बजारमा केही पाहुना लाखेहरू पनि आए । बेजोडले नाचे, सदाझैं दोब्बर दर्शकबीच । लाखे मोह बोकेका दर्शकलाई सन्तुष्ट पार्न लाखे जात्रा देखाउनलाई नै प्राथमिकता दिइँदै आएको चरिकोट गुठी अध्यक्ष रामदास श्रेष्ठ बताउँछन् ।

लाखे जात्रा संस्कृति साटासाट गर्न चन्द्रागिरि नगरका लाखेहरू पाहुना मान्न आएका थिए । उनीहरू नाच्दा चरिकोट बजारका दर्शकले ‘लाखे लाखे’ भन्दै जोस्याइदिन्थे । लाखेहरू झन मच्चीमच्ची नाच्थे । प्रत्येक लाखेको अघिपछि सयौं दर्शक उफ्रीउफ्री हिँडेका थिए ।

सानादेखि ठूलासम्मले लाखे जात्रामा रमाइलो गरेका थिए । एकले अर्का ठाउँका लाखे जान्न र सिक्न सामूहिक लाखे नाचको आयोजना गरिएको चरिकोटस्थित लालीगुँरास युवा क्लबका अध्यक्ष विमल श्रेष्ठले बताए ।

नेपाल सांस्कृतिक कला मन्दिर र मच्छेनारायण सांस्कृतिक समूहले पाँचवटा लाखे र पाँच थरीका बाजा लिएर आएका थिए । जात्राहरूमा सर्वाधिक रुचाइने लाखे नाचसँग जोडिएका कला, संस्कृतिलाई जगेर्ना र अनुशरण गर्ने कार्यक्रमको मूल ध्येय थियो । ४१ जनाको टोलीमध्ये कोही बजाउने र कोही नाच्ने गर्थे । मच्छेनारायण सांस्कृति समूहका अध्यक्ष रमेश शाहीले चरिकोट बजारका लाखेको नाच्ने तरिका, बाजाको ताल र हाउभाउ मन परेको बताए ।

लाखे घण्टाकर्णबाट उदाएर श्रीकृष्ण अष्टमीको भोलिपल्ट समाप्त हुन्छ । बुधबार मध्यरात भएको श्रीकृष्ण र लाखेबीचको नाटकीय भिडन्त हेर्न हजारौ ओइरिन्छ । हरेक वर्ष ठेलमठेल र झगडा रोक्न प्रहरीको ठूलो शक्ति प्रयोग हुन्छ । यस वर्ष पनि सामान्य झगडाबीच लाखेको अन्त्य गरिएको छ ,अर्को वर्षको घण्टाकर्णको दिनसम्मलाई ।

प्रकाशित : भाद्र २०, २०७५ ०८:५१
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT