पानीपुरीले घरबार

सानो पुँजीको व्यापार भए पनि लगन र इमानदारीका साथ काम गर्दा घरव्यवहार चलाउन विदेश जानु पर्दैन
विना थापा

कास्की —  महानगरपालिकाले सडकमा ठेला र डोकोमा व्यापार गर्न दिइँदैन । भेटिहाले नगर रक्षकले सामान जफत गर्छन् । तर, फुटपाथमा गरिने व्यापार घटेको छैन । सडकमा केही वर्ष व्यापार गरेकाहरू कतिपय सटरमा व्यवस्थित भएर सरेका पनि छन् ।

पोखरामा पानीपुरी र चटपटको व्यापार गर्ने दर्जनौं महिलामध्येकी ३० वर्षीया अमृता राई पनि एक हुन् । रोजगारीको खोजीमा उनी मकवानपुरबाट दशकअघि आइपुगेकी थिइन् । सुरु–सुरुमा ज्यामी काम गरिन् । यतै बिहे गरिन् । छोरी जन्मिएपछि गिटी, ढुंगा र सिमेन्ट मसला बोक्ने कामको साटो सानो पुँजीले हुने व्यापार गर्न मन लाग्यो । ‘१२ सयले चटपट र पानीपुरीको व्यापार थालेको,’ उनले भनिन्, ‘गर्दै जाँदा पछि ५ हजारमा ठेला किनें, अनि अलि सजिलो भयो ।’


आफूले व्यापार गर्दा उनलाई घर चलाउन सजिलो मात्रै भएन, बचत पनि गर्न सक्ने भइन् । ‘मकवानपुरमा भएका घरपरिवारलाई खाने–बस्ने व्यवस्था मिलाएकी छु,’ उनले भनिन्, ‘मेरा तीनवटा छोरा सासूससुरासँगै मकवानपुरमा छन्, लाउनखान पढाइलेखाइमा कुनै कमी हुन दिएकी छैन ।’ छोरीसँगै पोखरा बसेकी अमृताका श्रीमान् यतिबेला जिपमा काम गर्छन् । जिप अमृताकै पौरखले जोडेको हो । ‘गाउँतिर कच्ची बाटोमा गुड्ने गाडी किनेको । श्रीमान् त्यसैमा हिँड्छन्, ड्राइभर राखेको छ,’ उनले भनिन्, ‘पोखरामा साढे चार आना घडेरी पनि जोडेकी छु ।’ पानीपुरी र चटपटको व्यापारबाट उनले दिनमा हजार रुपैयाँ हाराहारी बचत गर्छिन् । व्यापार सानो पुँजीको भए पनि लगन र इमानदारीका साथ लागिपर्दा घरव्यवहार चलाउन विदेश जानु नपर्ने उनको अनुभव छ ।

Yamaha


स्याङ्जा घर भई पोखरा आएका भगवती रेग्मी र उनका श्रीमान् श्रीराम रेग्मीको अनुभव पनि अमृताभन्दा धेरै फरक छैन । उनीहरू पनि कामको खोजीमा महानगर आइपुगेका हुन् । सात वर्षदेखि पानीपुरी र चटपटको व्यापार गर्दै आएका उनीहरूको हाल पोखरामा आफ्नै पौरखले आर्जेको घर छ । ‘दुई हजारको सामान किनेर व्यापार गर्न थालेका हौं,’ भगवती भन्छिन्, ‘पछि विस्तारै एक/एकवटा ठेला लियौं ।’ बिहान सँगै निस्केर व्यापार गर्न फरक–फरक सडकमा जाने उनीहरू साँझ एकै समयजस्तो घर फिर्छन् । ‘यही व्यवसायबाट पोखरामा जग्गा किनेर घर बनाइयो,’ उनी भन्छिन्, ‘अहिले छोराले पनि ब्याचलर गरे, लाउनखान राम्रै छ । घरका सबैको आ–आफ्नो कमाइ छ ।’ दम्पती एउटै पेसामा रहँदा एक–अर्काको साह्रोगाह्रो बुझ्न सजिलो हुने अनुभव उनको छ । ‘दुवैजना मिलेर काम गरे घरझगडा हुँदैन,’ उनले भनिन्, ‘यसले जीवन सहज हुने रहेछ ।’


पोखरा महानगरमा पाँच सय हाराहारी पानीपुरी र चटपटको व्यापार गर्नेहरू छन् । महानगरपालिकाले खुला ठाउँमा गरिने खुद्रा व्यापारलाई निरुत्साहित गर्ने गरे पनि राई र रेग्मीजस्ता व्यवसायीको दैनिकी पानीपुरी र चटपटले नै धानेको छ ।

प्रकाशित : असार २, २०७५ १३:१९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

राहत पाउन झन्झट

कागजात नमिलेकै कारण सय भूकम्पपीडितले राहत लिस सकेका छैनन्
प्रतीक्षा काफ्ले

स्याङ्जा — राहत लिन झन्झटिलो प्रक्रिया पूरा गर्नु पर्दा भूकम्पपीडित हैरान भएका छन् । उनीहरूले वडा कार्यालय, नगरपालिका, जिल्ला समन्वय समिति र बैंक धाउनुपर्दा हैरानी पाएका हुन् ।

कागजात नमिलेकै कारण करिब सयजना भूम्पपीडितले राहत लिन नपाएको नेपाल बैंकको शाखाले जनाएको छ । ‘पीडितको अवस्था देख्दा र बुझदा निकै समस्या छ,’ शाखा प्रबन्धक विश्वराज अधिकारीले भने, ‘कहिले के कागज पुग्दैन, कहिले के । उनीहरूको नाममा पैसा आएको छ तैपनि भुक्तानी लिन सकेका छैनन् ।’


भूकम्पको तीन वर्ष बित्यो । पहिलो, दोस्रो गर्दै अनुदानको तेस्रो किस्ता दाबी गर्ने बेला आइपुग्दा पुतलीबजार ११ बगालथोककी ६८ वर्षीया जसोदा विकले राहतको एक रुपैयाँ पनि पाएकी छैनन् । उनका छिमेकीले पहिलो किस्ता बापतको ५० हजार रुपैयाँ पाए । आंशिक क्षतिको नीलो कार्डधारी विकका श्रीमान्को ०७३ फागुनमा मृत्यु भयो ।

कार्ड श्रीमान्को नाममा भएकाले उनी कागजातसहित रकम बुझ्न बिहीबार बैंकको शाखा कार्यालय पुगेकी थिइन् । उनका श्रीमान्को नाममा रकम नआएको बैंकका अधिकारीले बताएपछि उनी निरास छिन् । पूर्ण क्षतिको रातो कार्डधारी पुतलीबजार १ का वृद्धिबहादुर जलारीले गत असोजमा घर निर्माणका लागि पहिलो किस्ताको ५० हजार रुपैयाँ लिए । दोस्रो किस्ताका लागि बैंक आएका उनी पनि धाउँदाधाउँदै हैरान भएको बताउँछन् । ‘बैंक र नगरपालिका धाएको १५/२० दिन भयो,’ उनले भने, ‘बैंकले पैसा आएको छैन भन्छ । नगर र वडा कार्यालयले आएको छ लिन जानुस् भन्छन् ।


पैसो हात परेको छैन ।’ किस्ता वितरण सरल हुनुपर्ने बताउँछन् । भीरकोट नगरपालिका ७ सालीकोसकी गीता सुनारको कार्ड श्रीमानको नाममा छ । श्रीमान् वैदेशिक रोजगारीका लागि मलेसिया छन् । किस्ताको रकम उनले झिक्न पाइनन् ।

प्रकाशित : असार २, २०७५ १३:१९
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्