जथाभावी खन्दा जोखिम बढी

प्रकाश बराल

बागलुङ — दर्जनौं ठाउँ पहिरो खसेर गत महिनादेखि काठेखोला ८ को लेखानीमा ग्रामीण सडक अवरुद्ध छन् । पहिरोले अवरुद्ध लेखानी र कादेश दुई गाउँ आउजाउ गर्ने बाटो अझै खुलेको छैन । डांग्रेखोलाको झोलुंगे पुलसमेत भत्केपछि गाउँपालिका, वडा कार्यालय र सदरमुकामसम्म आउजाउ गर्न सास्ती भएको वडाध्यक्ष चित्रकला छन्त्यालले बताइन् ।

बागलुङको जैदीमा निर्माणाधीन कालीगण्डकी कोरिडोर हुँदै स्कुल जाँदै गरेका विद्यार्थी । तस्बिर : प्रकाश

लेखानी–कादेश सडकखण्डको करिब सय मिटर भाग भासिएको छ । हिउँदमा स्काभेटर लगाएर सडक खनिएको थियो । स्काभेटरले जमिन थर्केको जमिन वर्षामा भासिएको स्थानीयले बताएका छन् । यहाँबाट गएको हिउँदभरि ढुंगा निकालेर निर्माणका लागि अन्यत्र पठाउले गरिएको थियो । ग्रामीण सडकबाटै खसेको पहिरोले दुईवटा झोलुंगे पुल बगाएकाले स्थानीयलाई आउजाउमा समस्या छ ।

पहिरोले इलाका प्रहरी कार्यालय हरिचौरको प्रतीक्षालय र स्थानीयका घरहरू बगाएको छ । सडकका कारण पानी बग्ने दिशा फेरिएकाले हरिचौर, नरेठाँटी, हटिया र काँडेवासलगायत गाउँका दर्जनौं घरगोठ बगाएको गलकोटका नगरप्रमुख भरत शर्मा गैरेले बताए ।

Yamaha

अविरल वर्षाका बेला भेलले बाटो फेर्ने, पहिरो खस्ने र बाढी पस्ने अधिकांश घटनाको कारण प्राविधिक अध्ययनबिनै खनिएका ग्रामीण सडक भएका छन् । वातावरणीय प्रभाव मूल्यांकन नभएको र सडक खनेपछि संरक्षणको काम नगरिएकाले यस्तो भएको हो । ‘हाम्रो जमिन कस्तो छ, त्यहाँ डोजर लगाउन हुने नहुने परीक्षण नगर्दा क्षति भएको छ,’ जिल्ला भूसंरक्षण अधिकृत शेरबहादुर श्रेष्ठले भने, ‘एकपटक सामान्य चासो राख्न सकेमा सडक र बस्ती सुरक्षित हुनेछन् ।’

अघिल्ला वर्षहरू पनि ग्रामीण सडकबाट खसेका पहिरोले मानवीय क्षति भएका थिए । नगर र गाउँपालिकाका जनप्रतिनिधि भने बजेट निकासा र देशको आर्थिक वर्षको कारणले सडक खन्दा समस्या आएको दाबी गर्छन् । ‘बजेट पनि ढीला निकासा हुने भएकाले वर्षातमा मात्र काम सुरु हुन्छ,’ वडाध्यक्ष छन्त्यालले भनिन्, ‘अब हामीले समयमा काम गर्ने बानी बसाल्छौं ।’ पुरानै परम्पराले काम गर्दा ढिलाइसँगै जोखिम बढाएको उनले बताइन् ।

मध्यपहाडी लोकमार्गको बागलुङ खण्डमा धेरै स्थानमा पनि हाल पहिरोले दु:ख दिएको छ । गलकोट र निसीखोलातर्फको खण्डमा मध्यपहाडी लोकमार्गमा दर्जनौं पहिरो खसेको छ । पहिरोले सवारीसाधन चल्नै नसक्ने भएका छन् भने यात्रीले पैदलै हिडदा समेत दुर्घटनाको जोखिम बढेको छ ।

जिल्ला समन्वय प्रमुख राजेन्द्र ढुंगाना सबैजसो सडक निर्माणमा वातावरणीय प्रभाव मूल्यांकनको पद्धति अपनाउन सुझाव दिएको बताउँछन् । ‘पहिलो वर्ष सम्भव नभएपनि अर्को वर्ष जसरी लागू गराउने पक्षमा छु,’ उनले भने, ‘ग्रामीण सडक कसैको मृत्यु र क्षतिको कारण बन्नु हुँदैन ।’ साबिकको जिविसको तथ्यांक अनुसार जिल्लामा १ हजार २ सय किमी ग्रामीण सडकको सञ्जाल छ । जिल्लामा मध्यपहाडी लोकमार्गको केही खण्ड बाहेक सबै कच्ची सडक मात्रै छन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : असार २८, २०७५ ११:०८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

यात्रीलाई सास्ती

कान्तिपुर संवाददाता

पर्वत — मध्यपहाडी लोकमार्ग आयोजनाको कास्की–पर्वत–बागलुङ निर्माणका लागि अघिल्लो सातादेखि दैनिक ७ घण्टा सडक अवरोध भएसँगै पहिरो र बाढीले समेत सास्ती दिएको छ ।

यो खण्डमा डबल लेनको सडक बनाउन साँघुरो स्थानमा भीरपहरा काट्न बन्द गरिएको निर्माण कम्पनी एपेक्स कन्सट्रक्सनले जनाएको छ । भीर कटान गर्नाले झरीसँगै सडकमा पहिरो खस्दा यात्रीले निकै सास्ती पाउनेगरेका हुन् ।

आयोजना पक्षले सम्झौता अनुसार काम नगर्दा यात्रीहरूले निकै सास्ती पाउने गरेका छन् । ‘जाममा नपरियोस् भनेर समय तालिका हेरेर हिँड्छौं,’ सवारीचालक श्याम खत्रीले भने, ‘बाटोमा एक–दुई घण्टा नरोकिएको कुनै दिन छैन । कहिले पहिरोले, कहिले बाढीले थुन्छ । आयोजनाका डोजर भन्ने मात्रै हो ।’ बसमै गैंची–बेल्चा बोकेर हिँड्नुपरेको सवारीचालकले बताए ।

आयोजना निर्माण पक्षले पर्वतको कुश्मा नगरपालिकामा पर्ने चुवाको भीर र मोदी गाउँपालिकामा पर्ने डिमुवास्थित माहुरीभीर सडक बन्द गरेको हो । कुस्माको खरेहा खोलादेखि मोदीको अँधेरीखोलासम्म बिहान १० बजे देखि दिउँसो १२ बजे र दिउँसो १ देखि ४ बजे बन्द गर्ने तालिका बनाएको छ ।

त्यस्तै पर्वत र कास्कीको सिमानामा पर्ने बेतेनी–नयाँपुल–गिरिचोक सडक फराकिलो पार्न साँझ ६–८ बजेसम्म सडक अवरुद्ध हुन्छ । निर्माण कम्पनी लामा कन्ट्रक्सनका व्यवस्थापक गोविन्द भुसालका अनुसार माहुरीभीरमा २ स्थानबाट सडक फराकिलो बनाउने काम भइरहेकाले केही समय सडक अवरुद्ध भएको हो । ‘हाम्रा हेभी इक्युपमेन्ट तयारी अवस्थामा हुन्छन्,’ उनले भने, ‘खबर हुँदासाथ सडक खुलाइन्छ ।’ दिउँसोको कामले थकित चालकहरू राति छिटै सुत्ने भएकाले रातको समयमा बाटो रोकिँदा केही समस्या भएको उनले बताए ।

यात्रीहरूले रातिकै समयमा सडकमा बढी समस्या हुने भएकाले सडक निर्माण पक्षले राति बढी ध्यान दिनुपर्ने बताउँछन् । ‘दिउँसो केही भइहाले उद्धार गर्न सहज हुन्छ,’ म्याग्दीको बेनीकी माया सुनारले भनिन्, ‘राति पहिरोले पुरिए कसरी उद्धार हुन्छ ?’

पोखरा–बागलुङ खण्डको कास्की र पर्वत सिमानास्थित पर्वत प्रवेशद्वारदेखि मालढुंगासम्मको २३.७६ किलोमिटर स्तरोन्नतिको काम लामा कन्स्ट्रक्सनले जिम्मा लिएको छ । कम्पनीले ८३ करोड ९८ लाख रुपैयाँमा पर्वतखण्ड डबल लेनको बनाउन ठेक्का पाएको हो ।

हालसम्म करिब १५ प्रतिशत काम सकिएको कम्पनीले जनाएको छ । वर्षाको समय यात्रीको समस्यालाई ध्यानमा राखेर काम गर्न निर्देशन दिए पनि प्राकृतिक प्रकोपका कारण समस्या आइरहेको प्रमुख जिल्ला अधिकारी गुरुदत्त ढकालले बताए ।

प्रकाशित : असार २८, २०७५ ११:०७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT