दृष्टिविहीनको सगरमाथा सपना

‘हामी अपांग होइनाैं, फरक क्षमता भएकाहरू हौं’
प्रकाश बराल

बागलुङ — भूकम्पले धरहरा ढल्दा २०७२ वैशाखमा अमिट केसी नजिकै थिए । आफ्नो सगरमाथा आरोहरणको लक्ष्य रहेकाले भूकम्पले केही नगरेको उनलाई लाग्छ । 

दुर्घटना देख्न सकेनन् । उनले के भएको हो भन्नेचाहिँ बुझे । टुँडिखेलमा रात बिताए । छेवैका धेरैको ज्यान गयो । उक्त घटना सम्झेर केसी भन्छन्, ‘सगरमाथा चढ्नु छ, मलाई केही हुँदैन ।’ बागलुङको जैमिनी ४ का ३५ वर्षीय केसी दृष्टिविहीन हुन् । दुई वर्षअघिको जेठमा उनी सगरमाथा आरोहणमा हिँडेका थिए । मौसमी खराबीले चुचुरोमा नपुग्दै फर्कनुपर्‍यो ।

उनले अझै हिम्मत हारेका छैनन् । फेरि सगरमाथा चढ्ने साहस बटुलेर प्रशिक्षणमा जान थालेका छन् । ‘मानसिक रूपमा साहस बटुलेर थालेको काम भएर होला, सपना पनि सगरमाथा चढेकै देख्छु,’ उनले भने, ‘अघिल्लो पटक प्रकृतिले साथ दिएन । अब जसरी पनि पुग्छु ।’ डेढ वर्ष लामो अभ्यासपछि उनी आरोहणमा गएका थिए । त्यसबेला विदेशी आरोहीको टोलीसहित उनलाई मौसमले साथ दिएन ।

८ हजार मिटरको ‘साउथकोल’ पुग्दा मौसमले साथ नदिएर फर्कनु परेकाले फेरि जाने तयारी गरेका हुन् । यसअघि अमेरिकी दृष्टिविहीन एरिक एहिङ मेयरले सगरमाथा आरोहण गरेको रेकर्ड छ ।

‘दृष्टिविहीन भए पनि नसकिने भन्ने छैन, सगरमाथाको चुचुरोमा पुगेरै छाड्छु,’ उनी भन्छन् । यसअघि विदेशी एकजना दृष्टिविहीनले चुचुरोमा नपुग्दै फर्केको जानकारी पाएपछि उनमा पुगेरै छाड्ने चाहना पलाएको हो । सगरमाथा चढ्ने अभियानकै कारण उनले सदरमुकामको रामरेखा निमाविमा अध्यापन गर्दागर्दै छाडेका थिए ।

आर्थिक संकलनको प्रयास सफल भए आगामी वैशाखको सिजनमा सगरमाथा चढ्ने उनको योजना छ । त्यसका लागि उपकरण, सामग्री, गाइड खर्चसमेत झन्डै ७० हजार डलर लाग्ने अनुमान छ । त्यसका लागि उनी फेरि रकम संकलन अभियान लिएर हिँडेका छन् । सगरमाथा आरोहणमा जानुअघि ६ हजार २ सय मिटर उचाइको सोलुखुम्बुको आइसल्यान्ड पिक पनि उनले चढेका थिए ।

त्यतिबेला पनि केसीसँगै गएका केही मानिस बेपत्ता भएका थिए । उनी सकुशल फर्किएका हुन् । दुई सातासम्म हिउँमै रमाउने अनुभव बटुलिसकेका उनलाई आगामी आरोहण पनि सकिन्छ भन्ने लागेको छ । दृष्टिविहीन भएकाले यात्रामा उनलाई दया गर्न खोज्नेहरू धेरै भए । तर, उनी दयाको नभई सहयोगको आस गर्छन् । ‘दयाले कमजोर बनाउँछ,’ केसी भन्छन्, ‘अपांगता भएका व्यक्तिलाई साहस दिने व्यक्तिको खाँचो छ । केही स्थानमा सहयोग चाहिन्छ ।’

ब्रेल लिपिमा पढेर एसएलसी उत्तीर्ण गरेपछि उनको पढाइमा पनि संघर्ष नै गर्नुपर्‍यो । साथीहरूले पढेर रेकर्ड गरिदिएको सुनेरै उनले धौलागिरि बहुमुखी क्याम्पसबाट समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर गरे । घरपरिवारबाटै बोझ सम्झने अपांगलाई सबैको प्रेरणाको स्रोत बनाउन सक्नुपर्छ भनेर उनले साहसिक कदम उठाएको बताए । ‘हामी अपांग होइनाैं, फरक क्षमता भएकाहरू हौं,’ उनले भने, ‘यसो भनिरहँदा के फरक क्षमता छभनेर हामीले समाजलाई प्रमाणित गरिदिनु पर्नेछ ।’

आरोहणका लागि सपोर्ट एड्भान्स तालिमसमेत लिएकाले पैसा जम्मा गर्न सके दुई महिनाको फिजिकल फिट्नेस तालिम लिएर सगरमाथा चढ्ने उनको तयारी छ । सगरमाथा चढ्न सक्ने हिम्मत भएकाले नेपाल पर्वतारोहण संघले सफल आरोहीको प्रमाणपत्र पनि दिइसकेको छ ।

दृष्टिविहीनका तर्फबाट संसारकै पहिलो व्यक्तिका रूपमा सगरमाथा चढ्ने सूचीमा नाम लेख्ने उनको एकमात्र धोको छ । सामाजिक समस्या भनिने अपांगप्रतिको हेराइ फेर्ने उनको अर्को धोको हो । ‘अपांगले केही गर्न सक्दैनन् भन्ने हाम्रो सामाजिकमान्यता तोड्ने अभियान हो,’ उनले भने, ‘देशका १० प्रतिशत अपांगको शिर उँचो बनाउन मेरो एक्लो प्रयास नै प्रेरणा बन्नेछ ।’

प्रकाशित : मंसिर ८, २०७५ ०९:५२
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

‘सरकारमा विधिको शासन कमजोर’

‘२०४८ सालमा बहुमतको कांग्रेस सरकार बहुमतकै दम्भले ढलेको थियो’
कान्तिपुर संवाददाता

बागलुङ — कांग्रेस नेता एवं पूर्वअर्थमन्त्री महेश आचार्यले दुई तिहाइको सरकारमा विधिको शासन कमजोर हुँदा आर्थिक विकास नभएको टिप्पणी गरेका छन् ।

पारिवारिक कार्यक्रमले बागलुङ आइपुगेका उनले शुक्रबार प्रेस युनियन बागलुङ शाखाले आयोजना गरेको भेटघाटमा लगानीकर्ता आकर्षित गर्न नसक्दा आर्थिक वृद्धिका सूचक भेट्न नसकिएको बताए ।

‘दुई तिहाईको पार्टी दम्भमा सरकार कमजोर बनेको छ,’ उनले भने, ‘प्रधानमन्त्रीको साँघुरो सल्लाह घेराले देशको विकास र राजनीतिक संवादको वातावरण बिग्रँदै गएको छ ।’ तीन खर्बको विकास बजेटले दुई अंकको आर्थिक वृद्धि गर्न नसकिने भन्दै उनले लगानी भित्र्याउने गरी सुरक्षा र ग्यारेन्टी दिन नसकेको उनले आरोप लगाए ।

‘२०४८ सालमा बहुमतको कांग्रेस सरकार बहुमतकै दम्भले ढलेको थियो,’ उनले भने, ‘बहुमत र दुई तिहाई भएर स्थायित्व हुने होइन, प्रजातन्त्रमा संस्थाहरू बलिया बन्नुपर्छ ।’ प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले आफू शक्तिशाली बन्न संस्थाहरू आफ्नो नियन्त्रणमा राखेको उनको आरोप छ । संसद र संसदीय समितिलाई कमजोर बनाएकाले विषयगत छलफल समाप्त भएको उनले बताए ।

प्रतिपक्षका रूपमा कांग्रेसले पनि संसद्मा आवाज नउठाएकाले सरकार तानाशाही बनेको उनको आरोप थियो । संसदमा छलफल र बहस भएपछि निर्णयमा पुग्ने अवसर समाप्तजस्तो भएको भन्दै प्रधानमन्त्रीको कामबाट नेकपाकै नेतासमेत असन्तुष्ट बनेको उनले बताए । ‘सूचना लुकाएर प्रेसलाई कमजोर बनाउन खोजिएको छ,’ उनले भने, ‘न्यायालय, पार्टी र संस्थाहरूलाई पनि कमजोर बनाएर हुकुमी शासन ल्याउन खोजियो ।’ उनले प्रधानमन्त्रीले ‘आसेपासेको पुँजीवाद’ ल्याउन खोजेको आरोप पनि लगाए ।

ठूला आयोजना ठप्प हुनु, पुँजीगत खर्च गर्न नसक्नु र जनतालाई अनावश्यक करको भार थोपर्नुले स्थायी सरकारको अतिवाद लागू भएको समेत उनले टिप्पणी गरे । उनले आफ्नै पार्टी नेतृत्वप्रति पनि असन्तुष्टि व्यक्त गरे । कांग्रेस सभापति पनि अतिवादी र निरंकुशतावादी भएको उनको टिप्पणी थियो । महासमिति बैठकले प्रतिपक्षको भूमिका, पार्टी हारको समीक्षा तथा आगामी नेतृत्वबारे छलफल गर्ने उनले बताए ।

‘सभापति जे मन लाग्यो त्यही गर्नुहुन्छ । अनि अधिकार अझै चाहियो भन्नुहुन्छ,’ उनले भने, ‘अब प्रजातान्त्रिक संस्था बलियो बन्ने, भ्रातृ संगठन बलियो र जिम्मेबार बन्ने तथा नेतृत्व उत्तरदायी बन्ने कांग्रेस बनाउनुपर्छ ।’ महासमिति बैठकले त्यसतर्फ ध्यान दिनेसमेत उनले बताए । नेपालको कर्मचारीतन्त्रलाई सरकारको चाकरीमा नलाग्न आग्रह गर्दै आचार्यले दण्डहीनता बढाउने काममा मलजल गर्न नहुने समेत टिप्पणी गरे ।

प्रकाशित : मंसिर ८, २०७५ ०९:५१
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT