यार्चा संकलन अन्योल

हिमपातले बुकी र पाटन सेताम्य
हरि गौतम

रुकुमपूर्व — यार्चा सिजन व्यवस्थापन समितिले यस वर्ष जेठ पहिलो साताबाट संकलन खुलाउने तयारी गरेको थियो तर अहिलेसम्म दिन तोक्न सकेको छैन । मौसमी प्रतिकूलताले पहिलो साता यार्चा खुल्ने सम्भावना न्यून देखिएको छ ।

रुकुमपूर्वको पुथाउत्तरगंगा गाउँपालिका १ र २ को बुकीमा यार्चा सुरक्षाका लागि पुगेका बस्ने टेन्ट र माथिसम्म जमेको हिउँ । तस्बिर : कान्तिपुर

पुथाउत्तरगंगा गाउँपालिका १ र २ वडाको पुपाल, अरबिजा, जंगला, पूर्वाङ, भित्रीवन, उङ्ला, निम्कु, पानीढल, फूलबारीलगायतमा यार्चा पाइन्छ ।

ती स्थानमा मौसम प्रतिकूल बनेकाले समिति अन्योलमा परेको हो । यार्चा पाइने बुकी, पाटनमा दिनहुँ हिमपात भइरहेको छ । यही कारण दिन तोक्न समस्या भएको हो । पहिलो सातामै बुकी, पाटन खुला गर्ने भनिएको थियो । त्यहाँ हिमपात भइरहेकाले पहिले भनेको मितिबाट यार्चा खुल्ने सम्भावना नरहेको समिति उपाध्यक्ष जीवन रोकाले बताए । ‘बुकी, पाटन सेताम्य छ, सर्वसाधारणलाई बुकीमा लगेर दु:ख किन दिने भनेर हामीले त्यसबारे निर्णय गरेका छैनौं,’ रोकाले भने । अब जेठ १० गते बस्ने व्यवस्थापन समिति बैठकले यार्चा खुला गर्ने मितिको तय गर्ने उनले जनाए । ‘सायद त्यही १० गतेको बैठकबाट यार्चा टिप्ने तथा संकलन गर्ने दिनको टुङ्गो लाग्नेछ,’ उनले भने, ‘दुले क्याम्प पुगेर बैठक बस्दैछौं, हेरौं मौसम कस्तो हुन्छ ?’

दुले पुग्न गाउँबाट दुई दिन हिँड्नुपर्छ । समिति पदाधिकारी बुकी, पाटन तथा मौसमको अवस्था अवलोकन गरेर दुलेमा बैठक बस्नेछन् । अघिल्लो समितिले पनि दुले क्याम्पमै बैठक गरेर दिन तोकेको थियो । अघिल्ला वर्षमा यो समयमा यस्तो हिमपात हुन्थेन । यार्चा टिप्ने तयारीमा रहेका सर्वसाधारण तथा अन्य गाउँ तथा जिल्लाबाट आउने पनि हिमपात भइरहेको सुनेर अन्योलमा छन् । गत वर्षसम्म सर्वसाधारण बुकीतर्फ लागिसक्थे । ‘यो सिजनमा बेस्सरी हिमपात भइरहेको छ, त्यसैले सिजन व्यवस्थापन समिति पनि यार्चा खोज्ने दिन तोक्ने विषयमा अन्योलमा छ,’ स्थानीय भरतकुमार पुनले भने, ‘मौसम अनुकूल भएपछि यार्चा खोज्न सुरु हुन्छ ।’ उनले सर्वसाधारण यार्चा संकलनका लागि आतुर रहेको पनि बताए ।

जेठ महिनासम्म हिमपात हुनुलाई स्थानीयले आश्चर्यको रूपमा लिएको भनाइ उनको छ । यार्चाको सुरक्षाका लागि वैशाख ५ गते बुकी पुगेका युवा र प्रहरी भने त्यहीं छन् । उनीहरू टेन्टको सहायताले बसिरहेका छन् । टेन्ट हिउँले छोपेको देखिन्छ ।

समितिले उम्रिसकेको यार्चा चोरीबाट जोगाउन हरेक सिजनमा युवाहरू बुकीमा पठाउने गर्छ । यस वर्ष ६ सय स्थानीय युवा प्रहरीसहित बुकीको यार्चा सुरक्षाका लागि तैनाथ छन् । यार्चा टिप्ने दिनबारे निर्णय गर्नेबाहेक अरू सबै तयारी सिजन व्यवस्थापन समितिले गरिसकेको छ । यार्चा खोज्ने प्रतिव्यक्तिले सिजन व्यवस्थापन समितिलाई एक हजार पाँच सय शुल्क तिर्नुपर्ने छ भने संकलन गर्ने स्थानीय व्यापारीले प्रतिव्यापारी समितिलाई २० हजार रुपैयाँ तिर्नुपर्ने छ ।

गाउँभन्दा बाहिरबाट गएका व्यापारीबाट कति शुल्क लिने भन्ने निर्णय भने हुन सकेको छैन । जेठ १० गतेको बैठकले बाहिरबाट आउने व्यापारीको शुल्क निर्धारण गरिने समितिले जनाएको छ । समुद्री सतहबाट ४ हजार ५ सयदेखि ४ हजार ६ सय मिटरसम्मको उचाइमा यार्चा पाइन्छ । स्थानीयको मुख्य आम्दानीको स्रोत यार्चा नै हो । यार्चा टिप्न थालेदेखि एक महिनासम्म जारी रहन्छ । यार्चा टिपेर एक व्यक्तिले ३० हजारदेखि ५ लाखसम्म आम्दानी गर्छन् ।

प्रकाशित : जेष्ठ ३, २०७५ १०:२८
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

मोबाइलमै स्थानीय सरकार

नगरपालिकाबाट दिइने समग्र सेवा प्रवाहमा सर्वसाधारणको सहज पहुँच
ठाकुरसिंह थारू

नेपालगन्ज — नेपालगन्ज उपमहानगरपालिकाले विकास निर्माणका काममा पारदर्शिता अपनाउन मोबाइल एप्समार्फत खुला स्थानीय सरकार सुरु गरेको छ । त्यसका लागि मोबाइल एप्लिकेसन सञ्चालनमा ल्याएको हो ।

नेपालगन्ज उपमहानगरपालिकाले विकास निर्माणका काममा पारदर्शिता अपनाउन सञ्चालन गरेको एप्स सञ्चालन क्रममा सहभागी जनप्रतिनिधि । तस्बिर : ठाकुरसिंह

नगरपालिकाबाट दिइने समग्र सेवा प्रवाहमा सर्वसाधारणको सहज पहुँचका लागि नयाँ प्रविधि सुरु गरेको छ । सेवाग्राहीले उक्त एप्लिकेसन डाउनलोड गरेर नगरपालिकाका योजना, बजेट, कार्यक्रमबारे आफ्नो मोबाइलमा हेर्न सक्नेछन् ।

खुला सरकारको अवधारणाअनुसार नगरपालिकाको सेवालाई प्रविधिमैत्री बनाइएको हो । मोबाइल एप्लिकेसन सुरु गर्ने नेपालगन्ज उपमहाननगर दोस्रो हो । उक्त प्रविधिको पहुँचले नगरको गतिविधिबारे जानकारी लिन कार्यालय पुग्नुपर्ने छैन । चाहेको सूचना आफ्नै मोबाइलबाटै प्राप्त गर्न सक्ने अपेक्षा गरिएको छ । यसअघि नीलकण्ठ नगरपालिकामा उक्त सेवा थालिएको हो । वेभसाइडमा उपमहानगरपालिकाको प्रोफाइल, बजेट, परियोजना, सेवा, संसाधन, सूचना तथा गतिविधि, नक्सा आदि सम्पूर्ण तथ्य समावेश छन् । वडाका सम्पूर्ण सेवा, योजना प्रगतिसँगै जनताले नगरप्रमुखसँग हटलाइनमा कुरा गर्न सक्नेसम्मको व्यवस्था मिलाइएको छ ।

जिल्लाबाट प्रदेश सांसद कृष्णा केसीले नयाँ प्रविधिले नेपालगन्ज उपमहानगरलाई पारदर्शी बनाउन सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरे । प्रविधिको प्रयोगसँगै गोपनीताका कुरा पनि ख्याल गर्नुपर्ने उनको सुझाव छ । ‘नयाँ प्रविधिबाट स्थानीय सरकारका गतिविधिबारे जानकारी दिनु सकारात्मक हो । तर त्यसको दुरुपयोग हुनु हुँदैन,’ उनले भने । यूएसआईडीका एन्टी क्रप्सन तथा गुड गभरनेन्सका वरिष्ठ सल्लाहकार भिक्टोरिया अयरले मोबाइलबाटै आफ्नो गतिविधिबारे जानकारी दिन सक्ने प्रविधिमा प्रवेश गरेकोमा बधाई दिइन् । उनले नगरपालिकाका सेवालाई सबैको पहुँचमा पुर्‍याउन आवश्यक रहेको बताइन् । यूएसआईडीकी अयर र नगरप्रमुख धवलशमशेर राणाले संयुक्त रूपमा ल्यापटपमा एप्स क्लिक गरेर उद्घाटन गरेका थिए ।

प्रमुख राणाले सेवालाई चुस्त, दुरुस्त र प्रभावकारी बनाउन अनेकन चुनौती भए पनि नयाँ प्रविधिले सहयोग पुग्ने विश्वास व्यक्त गरे । उनले प्रविधिमैत्री सेवाले जनताको कामलाई सहज र प्रभावकारी बनाउने जनाए । एप्लिकेसनबाट नेपालगन्ज उपमहानगरभित्र भइरहेका विकासका काम, लागत रकम, सडकको अवस्था र नगरका विभिन्न प्वाइन्ट हेर्न सकिन्छ । त्यससँगै उपमहानगरको कामप्रति गुनासो पनि गर्न सकिने व्यवस्था मिलाइएको छ । कुनै कर्मचारीको काम चित्त नबुझे सोही एप्लिकेसनका माध्यमबाट कमेन्ट गर्न सकिनेछ ।

जिसस अध्यक्ष अजयकुमार श्रीवास्तवले नेपालगन्ज उपमहानगर प्रविधिमैत्री युगमा प्रवेश गरेको बताए । बाँकेका प्रमुख जिल्ला अधिकारी रमेश केसी, नेपालगन्ज उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष नन्दलाल वैश्य, माओवादी नेता गोपाल पुनलगायतले नयाँ प्रविधिले सर्वसाधारणलाई सहज सेवा दिने विश्वास गरे । उक्त एप्लिकेसन चलाउन मोबाइलको प्लेस्टोरमा नेपालगन्ज उपमहानगरपालिका लेखेपछि डाउनलोड गर्न सकिन्छ । उपमहानगर प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत हरि प्याकुरेलले नयाँ प्रविधिले जनतालाई घरमै सेवासुविधासँगै भावी रणनीति बनाउन सहयोग पुग्ने धारणा राखे ।

प्रकाशित : जेष्ठ ३, २०७५ १०:२७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT