अभिभावकबिना बालबालिकालाई भारत जान नदिइने

ठाकुरसिंह थारू

नेपालगन्ज — खेतीपाती सकिएपछि देखासिकीमै भारत जाने बालबालिकाको संख्या बढ्न थालेको छ । बीचमै पढाइ छोडेका र आमाबुबा भारतमा रहेका बालबालिका कामको खोजीमा भारत पस्ने गरेका हुन् । 

नेपालगन्ज नाका जमुनाहा हुँदै भारत जान खोजेका रुकुमका बालबालिका । तस्बिर : ठाकुरसिंह थारू

Yamaha

सीमास्थित इलाका प्रहरी कार्यालय जमुनाहाले त्यस्ता बालबालिकालाई सीमामा रोक्ने गरेको छ । अभिभावकलाई मोबाइल सम्पर्क गर्दा उनीहरूले आफ्ना छोरोछोरीलाई काम गर्न जान दिन अनुरोध गर्ने गरेको प्रहरीको दाबी छ ।

‘हामीले अभिभावकबिना बालबालिकालाई एक्लै भारत जान दिंदैनौं । सीमामा रोकेर अभिभावकको जिम्मा लगाउँछौं,’ सीमास्थित इलाका प्रहरी कार्यालय जमुनाहाका प्रमुख प्रहरी नायब निरीक्षक शिव वलीले भने, ‘भारतमा रहेका अभिभावकले फोन गरेर किन आउन नदिएको भन्दै उल्टै विवाद गर्छन् ।’ नेपालगन्ज नाकाबाट दैनिकजसो बालबालिका भारत जाने गरेका छन् ।

अभिभावकको आग्रहमा नेपाल प्रहरीले उनीहरूलाई जान दियो भने पनि भारतीय सीमा सुरक्षा बल (एसएसबी)ले रोकेर फिर्ता पठाउने गरेको छ । भारतबाट मजदुरी गरेर गाउँ फर्केका युवाको मोबाइल, लबाइ–खवाइ देखेर बालबालिका त्यसकै प्रलोभनमा पर्ने गर्छन् र भारत पस्ने गरेका हुन् । भारतमा मजदुरी गरेर राम्रो कमाइ हुने भ्रम गाउँमा छ । बढीजसो कर्णाली प्रदेशका बालबालिका काम खोज्दै भारत पुग्छन् । कतिपय बालबालिका विद्यालयबाटै भागेर भारत पुग्छन् ।

सीमास्थित माइती नेपाल नेपालगन्जका संयोजक केशव कोइरालाका अनुसार नेपालगन्ज नाकाबाट भागेरै भारत जाने बालबालिकाको संख्या बढदै गएको छ । गएको आर्थिक वर्षमा जोखिमपूर्ण यात्रामा रहेका १८ वर्षमुनिका २ सय ४५ बालिका र २३ बालक एवं १८ वर्षभन्दा माथिका २ सय ८८ गरी जम्मा ५ सय ५६ लाई सीमाबाट उद्धार गरिएको छ ।

हराएको भन्दै खोजतलासका लागि ५ सय ४२ निवेदन परेका छन् । त्यसमध्ये १८ वर्षमुनिका २ सय ८१ बालबालिका छन् । प्रलोभनमा पारेर भारत जाने बालबालिका बेचबिखनमा पर्ने सम्भावना उत्तिकै छ । त्यसरी भारत पुगिसकेका बालबालिकालाई भारतबाट उद्दार गर्न कानुनी जटिलता छ । दुई मुलुकको केन्द्रीय सरकारको पहलमा मात्रै उद्दार गर्न सक्ने भएकाले समस्या भएको हो ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २, २०७५ २०:५८
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सिक्टामा अख्तियारको छानबिन

सिक्टाको मूल नहर परीक्षणकै क्रममा पटकपटक भत्किएपछि त्यसको गुणस्तर जाँचका लागि नागरिक समाजले दबाब दिँदै आएको थियो
ठाकुरसिंह थारू

नेपालगन्ज — सिक्टा सिँचाइ आयोजनाको मूल नहर परीक्षणकै क्रममा दुई पटक भत्किएपछि अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको एक टोलीले स्थलगत अध्ययन सुरु गरेको छ । काठमाडौंबाट आएको अख्तियार टोलीले नहर भत्किएको स्थानमै पुगेर निरीक्षण गरेको हो ।

राप्ती सोनारीको मदुईस्थित बाढीले भत्किएको नहर ।तस्बिर : कान्तिपुर

अख्तियारका अधिकारीहरूले नेपालगन्जस्थित सिँचाइ आयोजना प्रमुखलगायतसँग आर्थिक तथा प्राविधिक पक्षका बारेमा जानकारीसमेत मागेका छन् । सिक्टाको मूल नहर परीक्षणकै क्रममा पटकपटक भत्किएपछि त्यसको गुणस्तर जाँचका लागि नागरिक समाजले दबाब दिँदै आएको थियो । सरकारले पनि त्यसको अध्ययनका लागि समिति गठन गरिसकेको छ ।


अख्तियार केन्द्रीय कार्यालयका प्रवक्ता रामेश्वर दंगालले सिक्टा आयोजनाको भत्किएको नहरबारे अध्ययनका लागि टोली नेपालगन्ज गएको बताए । उनले हाल अध्ययन र अनुसन्धानकै क्रममा रहेकाले त्यसबारे विस्तृत जानकारी दिन नमिल्ने जनाए । ‘हाम्रो टोली छानबिनका लागि नेपालगन्ज पुगेको छ । विस्तृत अध्ययनपछि सबै कुरा खुल्दै जान्छ,’ उनले भने ।


सिक्टाको मूल नहर पहिलोपल्ट ०७३ असार १४ गते परीक्षण गर्दा अगैया ब्यारेजदेखि पश्चिमतर्फको २६ किलोमिटर दूरी झिझरी नजिकै भत्किएको थियो । निर्माण कम्पनी कालिका कन्स्ट्रक्सनले हस्तान्तरण नगरिसकेका कारण भत्केको मूल नहर तत्कालै मर्मत गरेको थियो । यो वर्षामा पनि नहर फेरि भत्किएपछि गुणस्तर जाँचका लागि आवाज उठेको हो ।


सरकारी लगानीमा मुलुककै बहुचर्चित आयोजना भएका कारणले पनि बाँकेवासीले बढी चासो देखाएका छन् । २५ अर्ब बढीको लगानीमा निर्माण भइरहेको राष्ट्रिय गौरवको आयोजनाको मूल नहर र स्लोभ पटकपटक भत्किने गरेको छ । हाल उक्त आयोजनाका लागि १४ अर्ब खर्च भइसकेको आयोजनाले जनाएको छ । आयोजनाले मूल नहरमा उत्तरदक्षिण बग्ने खोलानाला अत्यधिक रहेकाले वर्षामा प्राविधिक समस्या भएर नहरमा क्षति हुने गरेको दाबी गर्दै आएको छ ।


आयोजनाका निर्देशक रमेश बस्नेतका अनुसार दायाँबायाँ दुवै मूल नहरको चुरे र फुटहिल क्षेत्रबाट दर्जनौं खोलानाला बगेका कारण वर्षामा पानीले नहरमा क्षति पुर्‍याउने गरेको छ । दायाँ मूल नहरको डिजाइन चरणमा नहरको रेखांकन गर्दा चेनेज २० किलोमिटरदेखि ३५ किलोमिटरसम्म नहर अत्यधिक कटिङ तथा फिलिङमा रहेको उनको दाबी छ । यसका साथै दायाँ मूल नहरको उक्त खण्डको रेखांकन विषम प्रकृतिको घुलनशील माटो भएर गएको पाइएको छ ।

प्रकाशित : श्रावण ३०, २०७५ ०९:५८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT