डेढ दर्जन पक्की पुल अलपत्र

माधव अर्याल

पाल्पा — जिल्लामा निर्माणाधीन पुल अलपत्र हुँदा स्थानीय सास्ती खेप्न बाध्य छन् । यहाँका १५ भन्दा बढी स्थानमा पक्की पुल निर्माण भइरहेका छन् । तर, तोकिएको समयमा निर्माण पूरा नहुँदा स्थानीयले वर्षायाममा दु:ख खेपिरहेका छन् । असारदेखि असोजसम्म अधिकांश स्थानमा खोला बढ्ने गर्छन् । त्यस्ता खोलामा मोटरसाइकल, साना सवारी साधन चल्न सक्दैनन् ।

‘खोला बढेपछि सवारी साधन चल्न सक्दैन,’ तिनाउ गाउँपालिका ५ बिस्कुनडाँडाका भूपालसिंह घर्ती मगरले भने, ‘पुल कहिले बन्ने हो र हामीले कहिले सवारी साधन चलाउन पाउने हो, थाहा छैन ।’ सिद्धार्थ राजमार्गबाट कोलडाँडा जोड्ने पुलको काम अघि बढेको छ । जिल्लाका अधिकांश खोला भएका स्थानमा सवारी साधन चल्न सक्दैनन् । बोकाएर खोला तार्नुपर्ने बाध्यतासमेत छ । खोलामा पानी बढेपछि ट्रयाक्टरले तानेर पनि जिप सञ्चालन गर्दै आएका छन् ।


‘वर्षामा खोलामा जिप फसेपछि पैसा तिरेर निकाल्नुपर्छ,’ रम्भा १ हुँगीका नारायण भट्टराईले भने, ‘यस्तो समस्या समयमा पुल निर्माण कार्य नसकिँदा नै भएको हो ।’ कालीगण्डकी करिडोरको पीपलडाँडाबाट बाँकामलाङसम्म १० भन्दा बढी पुल अलपत्र छन् । यहाँ खोला ठूलो हुनासाथ सवारी साधन बन्द गर्नुपर्ने बाध्यता छ । पीपलडाँडा, हुँगी, हेक्लाङ, गेझा, खालीवन, रामपुर, दर्छा, गाडाकोट, बाँकामलाङका विभिन्न स्थानमा पक्की पुल निर्माणका लागि ठेक्का भएका छन् । तर, निर्माण व्यवसायीले समयमा काम नगर्दा स्थानीय सास्ती खेप्न बाध्य छन् ।

Yamaha


‘भएको खोलाको बहावसमेत बिगारेर छाडा सवारी चलाउनै समस्या हुन्छ,’ रामपुर नगरपालिका ५ का चालक दिनेश पोखरेलले भने, ‘अहिले पहिलाभन्दा बढी सास्ती खेप्नु परेको छ ।’ चालकका अनुसार पुल बनाउन थालेर अलपत्र पार्दा खोलाको बहाव नै बिग्रन्छ । त्यसपछि गाडी तार्न झन् समस्या हुन्छ । पहिले एउटा बाटोमा हिँडेको गाडी पुन: अर्को बाटोमा हिँड्नु पर्दा झनै समस्या हुने उनले बताए । कचल खोला र दोभान खोलामा पुल नबन्दा स्थानीयलाई बजार गर्न आउँदा जाँदा चार घण्टा बढी हिँड्नुपर्ने बाध्यता छ । कालीगण्डकी नदीमा समेत पुल निर्माण सुरु भए पनि सम्पन्न भएका छैनन् ।

तिनाउको कचल जाने सडक पक्की पुल नभएकै कारण तीन महिनादेखि बन्द छ । दोभानबाट नुवाकोट हुँदै रूपन्देहीको बेलवास जोड्ने सडक पनि पक्की पुलकै कारण तीन महिनादेखि बन्द छ । यस सडक खण्डलाई सिद्धार्थ राजमार्गको बाइपास सडकका रूपमा समेत हेरिएको छ । ‘पुल नभएकै कारण समस्या बेहोर्नु परेको छ,’ तिनाउ२ की मधु जैसीले भनिन्, ‘अहिले चार/पाँच घण्टा हिँड्नुपर्ने बाध्यता छ ।’ कोलडाँडा, सत्यवती, बिस्कुनडाँडामा पनि सवारी साधन चल्न सकेका छैनन् । पुल नहुँदा निस्दीको अर्चलेको अवस्था पनि उस्तै छ । ज्यामिरेमा पनि पुल नभएकै कारण दुई महिनादेखि सवारी साधन चल्न सकेका छैनन् । अरुणखोला क्षेत्रमा पनि समस्या छ । बहादुरपुर, ज्यामिरे, मित्यालका बासिन्दा वर्षासँगै तीन/चार घण्टा हिँडेर बजार जानुपर्छ ।


सहलकोट, गाँडाकोट, झिरुवासमा पनि अहिले सवारी साधन चलाउन समस्या छ । ‘खोलामा पुल नबन्दासम्म सधंै दु:ख पाउने भइयो,’ अर्चलेका होम राई मगरले भने, ‘जहिले खोलाकै सास्ती छ ।’ उनका अनुसार वर्षाको तीन महिना यस्तै समस्या हुन्छ । जिल्लाको तिनाउ खोला बढदा अम्ल्याहानमै समस्या छ । यस वर्ष ठूलो पानी नपरेकाले यहाँ यातायात सहज छ । गत वर्ष यही खोलामा आठ जनाले ज्यान गुमाएका थिए । ठेक्का लागेको पुल समयमा सम्पन्न नहुने, कतिपय खोलामा पुलको योजना नै नपर्दा अझै पनि धेरै गाउँमा हिउँदमा मात्र सवारी साधन चल्ने गर्छन् । कालीगण्डकी करिडोर, जिल्ला समन्वय र सडक डिभिजनअन्तर्गत यस्ता पक्की पुल निर्माण भइरहेका छन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र १५, २०७५ १२:३९
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

कल्भर्ट बगेपछि थुनिए जिप

माधव अर्याल

दोभान (पाल्पा) — सिद्धार्थ राजमार्गको दोभान बजार पश्चिमका विभिन्न क्षेत्रसम्म पुग्ने सडकमा दुई महिनादेखि गाडी गुडेका छैनन् । तिनाउ नदीमा पुल नहुँदा बर्खामा गाडी नचलेका हुन् । दुई वर्षअघिदेखि निर्माण थालिएको पुल अधुरै छ । यस भेगका बासिन्दा सधैं सास्ती बेहोर्न बाध्य छन् ।

पाल्पाको तिनाउ गाउँपालिकाअन्तर्गत तिनाउ खोलामा कल्भर्ट बगाएपछि थुनिएका सवारी साधन । तस्बिर : माधव

‘पक्की पुल नबन्दासम्म हामीलाई सधैंको सास्ती नै हो,’ तिनाउ २ खुर्सानेका मोहन विकले भने, ‘अब त बन्ला भन्यो, अझै बन्दैन ।’ वर्षाको भेलसँगै दुई महिनाअघि नै खानी उद्योगमा जानलाई तिनाउ खोलामा निर्माण गरेको कल्भर्ट बगेपछि सवारीसाधन चल्न नसकेका हुन् ।

यस भेगका सयौं यात्रुले वर्षा लागेपछि चार महिना सास्ती खेप्नुपर्छ । खोलापारि नै आठवटा जिप रोकिएका छन् । रोकिएका जिपले सात किलोमिटर टाढाको खुर्सानेसम्म सेवा दिन्छन् । पहिरो गयो भने समस्या हुन्छ । ‘हामी खोलावारि नै रोकिएका छौं,’ एक जिप चालकले भने, ‘खोला नघटिकन राजमार्गमा निस्कने उपाय छैन ।’ रोकिएका सवारीले महँगो भाडा लिने गरेको यात्रुको गुनासो छ । ‘सात किलोमिटर हिँड्नु परेको छैन,’ कचलकी लक्ष्मीदेवी बगालेले भनिन्, ‘भाडा महँगो भन्दा पनि सेवासुविधा हेरेका छौं ।’ जिपले सात किलोमिटरको ५० रुपैयाँ लिने गरेको यात्रुले बताए ।

यहाँबाट कचलका विभिन्न भाग, दोभानकै पश्चिम क्षेत्रका गाउँ, ठिमुरे, जुठापौवा, फेकलगायत स्थानमा जानलाई नजिक पर्छ । सवारी साधन सञ्चालन हुन नसक्दा यस भेगका बासिन्दा मर्कामा परेका छन् । यहाँ तिनाउमा ह्युम पाइप नबगाउँदासम्म दैनिक दुई सयभन्दा बढी टिपर चल्थे । यही बाटोबाट कचलको चुनढुंगा नवलपरासी र रूपन्देहीका सिमेन्ट उद्योगमा लैजान्छन् । कचल, दोभानका विभिन्न स्थानमा जाने साना–ठूला सवारी साधन ओहोरदोहोर गर्छन् ।

सरकारले पाँच करोडभन्दा बढी लगानी गरेर खानी उद्योगको पहुँच मार्ग स्तरोन्नति गरेको छ । तर, असारको पहिलो साता परेको पानीले हयुम पाइप बगाएपछि सधैंको सास्ती बेहोर्नुपरेको वडाध्यक्ष राजेश श्रेष्ठले बताए । दोभान पश्चिम भेगका बासिन्दालाई ६ घण्टा पैदल हिँड्नुपर्छ । ‘बुटवल बजार नगई हुँदैन । बाटोमा सवारी साधन नचलेपछि चार घण्टा पैदल हिँड्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘ भर्खरै वर्षा सुरु हुँदा पाइप बगाएपछि सवारी साधन आउजाउ बन्द छ ।’

उनका अनुसार यसपटक जिप थुनिएकाले स्थानीयले राहत पाएका हुन् । स्तरोन्नति गरेको सडकमा आउजाउ गर्न सहज भए पनि वर्षाले सवारी साधन चल्दैनन् । मोटरबाटो खानी पहुँचका लागि स्तरोन्नति गरिएको छ । तिनाउ खोलामा पक्की पुल नहुँदा सर्वसाधारण र खानी उद्योगलाई समस्या भएको हो ।

असारदेखि भदौसम्म खानी उद्योग चल्न सक्दैन । दोभानकै सुकेताल, खुर्साने, कचलको ओखलढुंगा, कचल फाँटमा नियमति जिप सेवा थियो । अहिले ती सबै सेवा बन्द छन् । शनिबार र बुधबार बुटवलमा लाग्ने हाटमा जानसमेत वर्षायाममा पैदल हिँड्न बाध्य हुन्छन् ।

सवारी साधन चल्दा र नचल्दा धेरै फरक पर्ने स्थानीय तुलबहादुर घर्तीले बताए । ‘सवारी साधन चढेर जान पाइने भए पनि अहिले पैदल हिँड्नुपर्दा बुटवल जानेमा समेत कमी आएको छ,’ उनले भने । यस भेगमा उत्पादन हुने तरकारीका साथै बाबियोको डोरी, अम्लिसोको कुचो, गेडागुडी बिक्रीका लागि बुटवल जान्छन् । अहिले केही बाटोमा जिप चले पनि अन्यत्र पैदल हिँड्नु परेको छ ।

खुर्सानेबाट हरियाली गाउँ, कचलका विभिन्न भागमा पैदल हिँड्नै ्पर्छ । सडक डिभिजन कार्यालयले दोभानदेखि कचल जाने तिनाउ खोलामा पक्की पुल निर्माणको काम अघि बढाएको जनाएको छ । तर, काममा भएको ढिलासुस्तीले अझ केही वर्ष सास्ती खेप्नुपर्ने हो कि भन्ने चिन्तामा स्थानीय छन् । सडक डिभिजनका सूचना अधिकारी पवित्रमणि आचार्यले पुल नर्माणको काम अघि बढेको तर कहिले सम्पन्न हुन्छ भन्ने थाहा हुन नसकेको बताए ।

प्रकाशित : भाद्र १४, २०७५ ०९:२१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT