कक्षा दोहोर्‍याएर इन्जिनियरिङ

करिश्मा चौधरी

बाँके — जिल्लाको खजुरा गाउँपालिका ३ की पुनम शर्मा सानैदेखि इन्जिनियर बन्न चाहन्थिन् । अरूभन्दा फरक बनेर देखाउने चाहना थियो । परिवारको आर्थिक अवस्था कमजोर भएकाले इन्जिनियरिङ पढ्ने सपना पूरा हुँदैनजस्तो लागेको थियो । घर नजिक सामुदायिक विद्यालयमै सिभिल इन्जिनियरिङको पढाइ सुरु भएपछि धोको पूरा भएको छ ।

ज्ञानोदय माध्यमिक विद्यालयमा इन्जिनियरिङको नि:शुल्क पढाइ हुन्छ । यस्तो पढाइ कक्षा ९ देखि सुरु हुन्छ । उनलाई सुरुमा जानकारी भएन । उनले ९ कक्षा उत्तीर्ण गरिसकेकी थिइन् । तर, कक्षा १० पढिनन् । फेरि कक्षा दोहोर्‍याएर इन्जिनियरिङ पढ्न थालिन् । ‘निजीमा पैसा तिरेर पढ्न सक्ने अवस्था छैन,’ उनले भनिन्, ‘आफ्नै विद्यालयमा पढ्न पाउँदा खुसी छु ।’


खजुरा ५ का सरोज श्रीवास्तव पनि यही विषय पढ्दै छन् । सानैदेखि इन्जिनियर बन्ने सपना बोकेका उनले गाउँकै सामुदायिक विद्यालयमा पढ्न पाउँछु भन्ने कल्पना पनि गरेका थिएनन् । अवसर पाएपछि औधी खुसी छन् । ‘धेरै शुल्क तिरेर निजी कलेजमा पढ्न गाह्रो हुन्थ्यो,’ उनले भने, ‘अहिले सजिलै पढ्न पाएँ । खुसी छु ।’ पुनम र सरोजलाई मात्रै होइन सामुदायिक विद्यालयमा सिभिल इन्जिनियरिङको पढाइ सुरु भएपछि यस क्षेत्रका धेरै विद्यार्थी तथा अभिभावकलाई सहज भएको छ । निजी शैक्षिक संस्थामा महँगो शुल्क तिरेर पढ्न नसक्ने विपन्न विद्यार्थीलाई सहयोग पुगेको छ ।

Yamaha


०७३ सालदेखि विद्यालयमा सिभिल इन्जिनियरिङको पढाइ सुरु भएको हो । कक्षा ९ देखि १२ सम्म चारवर्षे कोर्स सञ्चालन गरिएको छ । एक निर्वाचन क्षेत्रमा एउटा प्राविधिक विषय पढाउने विद्यालय भनिएपछि आफूहरूले सिभिल इन्जिनियरिङको माग गरेको प्रधानाध्यापक ऋषिराम सापकोटाले बताए । सरकारको शिक्षा विभाग अन्तर्गत यहाँ यसको पढाइ सुरु भएको हो । जिल्लामा कुनै पनि सामुदायिक विद्यालयमा यस्तो विषयको पढाइ नभएकाले आफूहरूले माग गरेको उनले बताए । सिभिल इन्जिनियरिङ पढ्न स्थानीयसँगै सल्यान, हुम्ला, कालिकोटबाट विद्यार्थी आउने गरेको प्रधानाध्यापकको भनाइ छ ।


पढाइ सुरु गरेपछि विपन्न परिवारका विद्यार्थीले पनि पढ्न पाएको उनी बताउँछन् । विशेषगरी निजी कलेजमा महँगो शुल्क तिरेर पढ्न नसक्ने विद्यार्थीलाई सहयोगी भएको उनले बताए । ‘नि:शुल्क कक्षा, पढाउने दक्ष शिक्षक तथा पर्याप्त प्रयोगात्मक कक्षा हुने भएकाले विद्यार्थीमैत्री छ,’ प्रधानाध्यापक सापकोटाले भने, ‘सामान्य ल्याब चार्ज मात्रै लिन्छौं ।’ राम्रो विषय भए पनि सर्वसाधारणलाई जानकारी दिन नसकिएको विद्यालयका प्राविधिक विषय संयोजक खिमलाल बरालले बताए ।


‘सामान्यतया प्राविधिक विषय भनेपछि एसईई दिएपछि पढ्छन् भन्ने बुझाइ छ,’ उनले भने, ‘तर, यहाँ सिभिल इन्जिनियरिङको पढाइ ९ कक्षादेखि नै सुरु हुन्छ ।’ ९ कक्षामा भर्ना गर्दा ४८ जनाको कोटा थियो । अहिले यस विषयमा पाँच/सात जना कम रहेको उनले बताए ।

प्रकाशित : भाद्र १५, २०७५ १२:३९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

गणमा सारिए गहना

कान्तिपुर संवाददाता

तानसेन (पाल्पा) — रणउजिरेश्वरी भगवती मन्दिर व्यवस्थापन समितिले मन्दिरका सबै गरगहना नेपाली सेनाको तानसेनस्थित गोरख दल गणमा सुरक्षित गर्न लगेको छ । तानसेन ३ टक्सार टोलस्थित पुजारीको घरमा रहेका भगवतीलाई चढाएका गहना सेनाको गणमा सारेको मन्दिर व्यवस्थापन समितिले जनाएको हो ।

व्यक्तिको घरमा रहेको भगवतीको सम्पत्ति असुरक्षित रहेको गुनासो बढेपछि गहना सेनाको ब्यारेकमा राख्ने निर्णय अनुसार लगिएको मन्दिर व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष राजेश्वर उदयले बताए । ‘विगतदेखि यस विषयमा कुरा चल्दै आएको थियो,’ उनले भने, ‘सबै अभिलेख राखेर गरगहना सुरक्षित गरिएको छ ।’ भगवती मन्दिरका मूल पुरोहित हिक्मतबहादुर वज्राचार्यको जिम्मामा सबै गहना थिए । व्यक्तिको घरमा सबै हिसाबले असुरक्षित हुने भएपछि तानसेन टुँडिखेलस्थित गोरख दल गणमा राखिएको उनले बताए । प्रहरी, प्रशासन, कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालय, पुजारी, मूल पुरोहित, नगरपालिकालगायतको उपस्थितिमा गहना गणमा सारिएको छ ।


२०६६ साउन १० गतेको अभिलेख अनुसार रुजु गरी सोहीअनुसार सुरक्षित गरिएको हो । त्यसअघिको अभिलेख भेटिएको छैन । त्यसैको आस्था र विश्वासमै सबै गहनाको तथ्यांक राखेको अध्यक्ष उदयले बताए । विभिन्न धातुले बनेका ४६ किसिमका ६८ थान गहना रहेका छन् । तीन पक्षीय साँचो लगाएर सेनाको ब्यारेकमा गहना राखिएको उनले बताए ।


मुख्य गहनामा चाँदीको पातामा सुन मोडिएको मुकुट, विचबन तायोकोसासमेतको विचबन, सुनको छापे औंठी, कण्ठ श्रीमाला चाँदीको तारमा उनेको रहेका छन् । यस्तै, चार थान सुनका चुरा, चाँदीको सिक्रीमा मुण्डमाला १० मा सुनको पाताले मोगिएको माला रहेको मन्दिर व्यवस्थापन समितिले जनाएको छ । ३६ वटा मुण्डमाला बीचमा एक सुनको मुण्डा, चाँदीका चार थान मुण्डमाला, चाँदीकै गुर्जा, चाँदीको थाल, पाउजु, पञ्चपात्र, आचमानी, चन्दन खोरी, कम्मर पेटी, खप्परू, डम्बरू, झारी, आमखोर, आचमानी, जलदानी पनि छ । पित्तलको रथमा राख्ने गजुर, पित्तलको थाल, सुनको जलप भएको रथमा राख्ने पटार, चाँदीको किकम्पालगायत छन् । सुनको तिलहरी, सुनको असर्फी, औंठी, बिजबन्दी माला, चाँदीसहितका गरगहना छन् ।


गत वैशाख ११ गते बसेको बैठकले भगवतीका गहना पुजारीको घरबाट नेपाली सेनाको ब्यारेकमा सुरक्षितसाथ राख्ने निर्णय गरेको थियो । ‘बहुमूल्य यी गरगहना मन्दिर स्थापनाताकादेखि पछिल्लो समयमा भगवतीको दर्शन गर्ने क्रममा विभिन्न व्यक्ति तथा संस्थाले चढाएका हुन्,’ मन्दिर व्यवस्थापन समितिका सचिव भीमसेन कार्कीले भने । गहना रहेको सेफ, बाकस र ढोकाको साँचो समितिका अध्यक्ष, सचिव र प्रशासन कार्यालयमा राखिएको उनले बताए ।


बोर्लाङकाजीका सन्तान गणेशबहादुर थापा २०३० सालमा गुठी अवलोकन गर्न आएका थिए । त्यही बेला दक्षिणतिर काठको खिड्की काटेर भगवतीको गुठीका गहना चोरी भएका थिए । त्यो प्रकरणले प्रहरीमा मुद्दाको रूप ग्रहण गरेपछि केही व्यक्ति थुनामा परेका थिए । पछि छुटेका हुन् । त्यसपछि ०३३ सालमा गुठी संस्थानले मन्दिरमा रहेका ६९ किसिमका १ सय २५ थान गहना र ४५ थान चाँदीका सिक्का लगेको मन्दिर व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष उदयले बताए । गुठी संस्थानले लगेका गहनाहरू उजिरसिंह र विभिन्न व्यक्तिले चढाएका हुन् । सुन, चाँदी, मोती, तामा, पित्तलका समेत त्यसमा थिए । यी गहगहना अहिले कहाँ छन् र कुन अवस्थामा छन्, समितिको जानकारीमा छैन ।

प्रकाशित : भाद्र १५, २०७५ १२:३९
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT