जुम्लाबाट स्याउ बेच्न प्यूठान

गिरुप्रसाद भण्डारी

काठमाडौँ — मूल्य नपाएपछि जुम्लाका किसान स्याउ बेच्न प्यूठान झरेका छन् । त्यहाँ भाउ नपाएपछि यहाँको बाग्दुलामा आएको उनीहरूले बताए । जुम्लाको कनकासुन्दरी गाउँपालिका ८ की अनीता दाहाल, मैना खत्री र देविका काफ्ले ३०/३० कार्टुन स्याउ लिएर बुधबार प्यूठान नगरपालिका ७ स्थित बाग्दुला बजारमा झरेका छन् ।

जुम्लाबाट स्याउ बिक्री गर्न प्यूठानको बाग्दुला बजार आएका किसान । तस्बिर : गिरुप्रसाद

यसपालि जुम्लामा धेरै स्याउ फलेकाले उता भाउ नपाएपछि बजार खोज्न यता झरेको उनीहरूको भनाइ छ । जुम्लामा अहिले त्यहाँको स्याउ २५/३० रुपैयाँ प्रतिकिलो भन्दा माथि छैन । कपिलवस्तुको कृष्णनगर हुँदै भारतबाट भित्रिएको स्याउ प्यूठानका बजारमा २ सय २० रुपैयाँ प्रतिकिलोका दरले बिक्री भइरहेको छ । प्यूठानमा स्याउको बजार राम्रो छ । प्यूठानका केही किसानले फाट्टफुट्ट मात्र स्याउ लगाए पनि अझै बजारमा आउने गरी उत्पादन गर्न सुरु गरिसकेका छैनन् ।

यसले गर्दा जुम्लाका किसानले १ सय १० रुपैयाँ प्रतिकिलोमा दिएकाले ग्राहक जुम्लाका स्याउप्रति आकर्षित भएका हुन् । सस्तो, राम्रो र ताजा स्याउ भएकाले जुम्लाका स्याउ ग्राहकले मन पराएको बाग्दुलाका व्यापारी प्रमोद पोख्रेलले बताए । ‘किसानले फलाएको स्याउ ग्राहकसम्मै ल्याइएकाले बिचौलियाले नाफा नखाएका कारण भाउ सस्तो परेको हो,’ पोख्रेलले भने, ‘सस्तो र ताजा भएकाले सबैले १५/२० किलो किनेर राखेका छौं ।’ उनले दुई कार्टुन स्याउ किनेर राखेको बताए । उनका अनुसार बाग्दुलाका धेरै जनाले जुम्लाका स्याउ किनेका छन् । जुम्लामा गाडी पुगेसँगै स्याउ बिक्री गर्न बाहिरी जिल्ला लैजान थालेको किसान मैना खत्रीले बताइन् । ‘स्याउ बगैंचानजिकै गाडी पुगेका छन्,’ उनले भनिन्, ‘जुम्लाबाट सीधै कोहलपुर झरेर प्यूठानको गाडीमा लोड गरेर आएका हौं ।’

स्याउ बिक्री गर्न प्यूठान झरेकी अनिता दाहालले सस्तोमा बिक्री गर्नुभन्दा दुई/चार रुपैयाँ भए पनि बढी पार्न बजार खोज्दै यहाँ आएको बताइन् । गत वर्ष पनि यही सिजनमा दुई खेप स्याउ प्यूठान ल्याएर बिक्री गरेको उनले सुनाइन् । कालिकोट, दैलेख, सुर्खेत, बाँके हुँदै प्यूठान आउने गरेको देविका काफ्लेले बताइन् ।

‘गाडी भाडा, होटल खर्च सबै कटाए पनि उता बिक्री गरेको भन्दा चौगुणा मूल्य यहाँ पर्छ,’ उनले भनिन्, ‘समयमै बिक्री भए यसपालि दुई/चार खेप गर्ने योजना छ ।’ बगैंचामा राम्रो स्याउ फलेकाले विगतमा भन्दा धेरै कमाइ हुने उनले बताइन् ।

Yamaha

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २४, २०७५ ०९:४७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

हुलाकी सडकको बेहाल

मनोज पौडेल

काठमाडौँ — यहाँका ढृगनारायण पाण्डेले साबिक महाराजगन्ज गाविस अध्यक्ष निर्वाचित भएदेखि नै स्थानीय हुलाकी सडक निर्माण हुने चर्चा सुन्दै आएका हुन् । ०५४ सालको स्थानीय चुनावमा उनी अध्यक्ष निर्वाचित भए । महाराजगन्ज अहिले नगरपालिका भइसक्यो ।

कपिलवस्तुको तौलिहवा नजिक भत्किएको सडक । तस्बिर: मनोज

पाण्डे प्रदेशसभा सदस्य छन् । व्यक्तिगत जीवनमा आकाशजमिनको फरक आयो । तर, सडकको अवस्था उस्तै बेहाल छ । ‘सडक बनाउने धेरै प्रतिबद्धता सुनिए,’ उनले भने, ‘तर, कसैले पूरा गरेनन् ।’ अहिले आएर टाउको दुखाइ बनेको उनले बताए ।

जिल्लास्थित जानकी माविका पूर्वप्रधानाध्यापक रामबहादुर गुप्ताले ३० वर्ष पढाए । सेवानिवृत्त भएको धेरै भो । यस अवधिमा धेरै उतारचढाव देखे । तर, हुलाकी सडक जस्ताको तस्तै छ । ‘हुलाकी सडकले विकासको आधार तय गथ्र्यो,’ उनले भने, ‘तर, दुई/तीन वर्षको अन्तर गिटी, बालुवा छर्किनेबाहेक केही काम भएका छैनन् । बाटो जस्ताको तस्तै छ ।’ यहाँस्थित २१ किलोमिटर दूरीको तौलिहवा–बहादुरगन्ज हुलाकी खण्ड जीर्ण हुँदा आवजावत जोखिमपूर्ण बन्दै छ ।

दायाँ–बायाँ १५/१५ मिटर चौडा सडकका ठाउँ–ठाउँमा खाडल छन् । मर्मत नहुँदा वर्षाका बेला कतिपय ठाउँमा हिलाम्य हुन्छ । हिलोमा गाडी फस्ने गरेका छन् । जिल्लाकै पुरानो सडकखण्ड स्तरोन्नति नहुँदा दैनिक आवतजावत गर्नेले सास्ती खेप्नुपरेको गैडहवाका नरसिंह कहारले बताए । ‘मोटरसाइकलमा सवार एक/दुई जना दैनिक पल्टिन्छन्,’ उनले भने, ‘यसबाटै सडकको हविगत थाहा हुन्छ ।’

सडक बनेको चार दशकभन्दा बढी बितिसक्दा पनि कालोपत्रे हुन सकेको छैन । सात/आठ वर्षअघि ग्राभेल गरिएको सडक ठाउँठाउँमा भासिएको छ । कतिपय ठाउँमा धूलो र हिलो छ । पश्चिम क्षेत्रलाई सदरमुकामसँग जोड्ने सहायक मार्गका रूपमा रहेको उक्त सडक राम्रो नहुँदा बस सञ्चालन गर्न समस्या भइरहेको छ ।

बल्लतल्ल प्रतिघन्टा २५/३० किमिको गतिमा साना जिप गुडाउने गरिएको चालक समसुद्दिन खाँले बताए । सडकको संरक्षण पश्चिमाञ्चल सडक डिभिजन कार्यालय नं. ५ ले गरिरहेको छ । बजेट अभावमा आवश्यकताअनुसार मर्मतसम्भार गर्न नसकिएको इन्जिनियर पवन भट्टराईले बताए । ‘मर्मतका लागि सडक बोर्डबाट वर्षको १२/१५ लाख आउँछ,’ इन्जिनियर भट्टराईले भने, ‘त्यसबाट खासै केही गर्न सकिँदैन ।’ यस वर्ष पनि १२ लाख रुपैयाँ आएको थियो । मर्मतका लागि चार लाखको ठेक्का सम्झौता भएको उनले बताए ।

‘समान पूर्वाधार रहेका अन्य स्थानीय तहले ठूलो फड्को मारे,’ महाराजगन्ज नगरपालिकाका मेयर अब्दुल कलामले भने, ‘हामी भने सडकका कारण जहाँको त्यहीँ छौं ।’ गैडहवा, जमुनी, बरइपुर र गगनी आसपास सडक धेरै बिग्रिएको छ । बहादुरगन्ज–झिंगहा १२ किमि हुलाकी सडकखण्डको अवस्था झन् दयनीय छ ।

कच्ची खण्डमा वर्षाका बेला ५/६ महिना त आवतजावत नै हँुदैन । तीन ठाउँमा पुल नहँुदा समस्या भइरहेको छ । यस वर्ष हुलाकी सडक आयोजना काठमाडौंले दुई स्थानमा साना पुल बनाउन सम्झौता गरेको जानकारी आएको इन्जिनियर भट्टराईले बताए । भारत सरकारको दोस्रो प्राथमिकतामा परेकाले स्तरोन्नति हुन नसकेको हो । पहिलो चरणका ६ वटा ठेक्कामध्ये पाँच ठेकेदार काम छाडेर गएकाले पहिलो चरणकै काम पूरा हुन नसकेको इन्जिनियर भट्टराईले बताए ।

यस्तै हुलाकी सडक अभिभावकविहीन बनेको छ । सडक कार्यालयको दायित्व भएको भन्दै स्थानीय तह पन्छिन गरेका छन् । सडक कार्यालयले पनि विभागअन्तर्गत रहेको हुलाकी सडक आयोजनाले काम गर्ने भन्दै चासो दिएको छैन ।

दक्षिणी क्षेत्रका सर्वसाधारणलाई उक्त सडक कालोपत्रे नहुँदा समस्या भइरहेको साबिक कुशहवा गाविसका पूर्वउपाध्यक्ष बुद्धिसागर शुक्लाले बताए । बाटो कालोपत्रे नहुँदा जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक केन्द्र कृष्णनगरसँग पनि व्यापार व्यवसाय विस्तार गर्न समस्या भइरहेको तौलिहवा उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष गयाद्दिन कुर्मीले बताए ।

प्रकाशित : भाद्र २४, २०७५ ०९:४६
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT