नहर बगाएपछि विद्युत् अवरुद्ध

भीमबहादुर सिंह

जाजरकोट — गत साउन २९ गते झुमरा खोलामा आएको बाढीले नहर बगाएपछि नलगाड नगरपालिकाका ६ वटा लघुजलविद्युत् आयोजना बन्द भएका छन् । आयोजना बन्द भएपछि नलगाडका करिब चार हजार घरधुरी अँध्यारोमा बस्न बाध्य छन् ।

बाढीले क्षति पुर्‍याएको जाजरकोटको नलगाड–४ स्थित बागमारे लघु जलविद्युत् आयोजना । तस्बिर : भीमबहादुर

बाढीले कुलो, बाँधस्थल, पावरहाउसलगायत संरचनामा क्षति पुर्‍याएको छ । विद्युत् आपूर्ति बन्द हुँदा नलगाडको नगर उज्यालो कार्यक्रमसमेत प्रभावित भएको छ ।

बाढीपहिरोले ४५ किलोवाटको बागमारे लघु जलविद्युत्, १५ किलोवाटको झुमराखोला लघु जलविद्युत्, ८ किलोवाटको सिलिपलाउन लघु जलविद्युत्, १५ किलोवाट सिलिपलाउन स्याँला धर्मशाला लघु जलविद्युत्, १६ किलोवाट लहरेखोला लघु जलविद्युत् र १३ किलोवाट लहरे लघु जलविद्युत् आयोजनाको संरचनामा क्षति पुर्‍याएको छ ।

Yamaha

नगरप्रमुख टेकबहादुर रावलका अनुसार बाढीपहिरोले ६ वटा लघुजलविद्युत्को नहर, पावउरहाउस, बाँधस्थल लगायतमा क्षति पुर्‍याएको छ । बाढीले सबै जलविद्युत् आयोजनाको दुई सयदेखि तीन सय मिटर पक्की नहर बगाएको उनले बताए । विद्युत् आपूर्ति बन्द भएपछि नलगाड नगरपालिका २, ३, ४ र ५ वडाका चार हजार घरपरिवार विद्युत् सेवाबाट वञ्चित भएका हुन् । ‘बाढीले लाखौं खर्चेर निर्माण गरिएका पक्की नहर बगाएकाले तत्काल मर्मतसम्भार गर्न समस्या छ,’ रावलले भने, ‘विद्युत् आयोजनाको संरचना पुनर्निर्माणका लागि नगरको बजेटले भ्याउन सक्ने अवस्था छैन ।’

उनले विद्युत् आयोजना मर्मत गरेर छिटोभन्दा छिटो विद्युत् सुचारु गर्नका लागि प्रदेश तथा केन्द्र सरकारसँग बजेट माग गरिएको बताए । नलगाडअन्तर्गतका घुवारा, पीपलचौर, खन्टाकुरा, थाप्ला, कालिमाटी बजार, दल्लीलगायतका स्थानका बासिन्दा विद्युत् उपभोगबाट वञ्चित भएका हुन् ।

विद्युत् अभावमा स्थानीय बासिन्दाका साथै सरकारी कार्यालय, वित्तीय संस्था, विद्यालयलगायत संघसंस्थाको काम प्रभावित भएको छ । नलगाड–५, की देवी बटालाले विद्युत् आपूर्ति नहुँदा मोबाइलमा कुराकानी गर्न, टेलिभिजन हेर्न, कुटानी पिसानी गर्न, फर्निचरलगायतका घरेलु उद्योग सञ्चालन गर्न समस्या भएको बताइन् ।

उनले विद्युत् सेवा नहुँदा जनजीवन प्रभावित भएको जनाइन् । विद्युत नहुँदा सयौं विद्यार्थीको पठनपाठन पनि वाधा पुगेको उनको भनाइ छ । बाढीका कारण फेरि टुकीको भर पर्नुपरेको उनले गुनासो गरिन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र ११, २०७५ ०९:५७
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

ब्राह्मणद्वारा रक्षाबन्धन बहिष्कार

ज्योति कटुवाल

दैलेख — यहाँका ब्राह्मणले रक्षाबन्धन बहिस्ष्कार गरेका छन् । भर्खरै लागू भएको मुलुकी संहितामा ब्राह्मणको स्वतन्त्रता कुण्ठित गरिएको भन्दै बहिस्ष्कार गरेका हुन् । उनीहरूले स्थानीय एफएम रेडियोमा सूचना प्रसारण गरेर रक्षाबन्धनमा भाग लिएनन् ।

२०६५ सालमा दलितलाई रक्षाबन्धन बाँध्न स्थानीय पण्डित तिलकप्रसाद उपाध्यायले इन्कार गरेपछि उनलाई जातीय भेदभावविरुद्धको मुद्दा चलाइएको थियो । यसपालि पनि त्यस्तै मुद्दाको सामना गर्नु नपरोस् भन्दै उनीहरूले रक्षाबन्धनमा सहभागी नहुने घोषणा गरेका थिए । ब्राह्मणहरूले आफूहरूलाई पटक–पटक जातीय विभेदका नाममा अपमान गर्न खोजेको बताएका छन् ।

संविधानले समेत आफूहरूलाई विभेद गरेको उनीहरूको भनाइ छ । ब्राह्मण/क्षत्रीलाई वृद्धभत्ता पाउन ७० वर्ष पुग्नुपर्ने र दलितलाई ६० वर्षमै दिने नियमले आफूहरू अन्यायमा परेको उनीहरूको भनाइ छ । ‘राज्यले हामीहरूलाई हरेक स्थानमा विभेद गरेको छ,’ पण्डित नरेन्द्र उपाध्यायले भने, ‘स्वतन्त्र रूपमा बाँच्न पाउने अधिकारसमेत हनन गरेकाले रक्षाबन्धन बहिष्कार गरेका हौं ।’ उनका अनुसार ब्राह्मणमाथि जबरजस्ती कानुन लाद्न खोजिएको छ ।

पुरोहितको काम परापूर्वकालदेखि गरिआएको भए पनि नयाँ ऐनमा केही बाध्यकारी व्यवस्था ल्याइएकाले रक्षाबन्धनमा सहभागी नभएको ब्राह्मणको भनाइ छ । विगतदेखिको परम्परा तोडेर जान नसक्ने भए पनि आफूहरूलाई बाध्य पार्न खोजिएको पण्डित सूर्यनारायण उपाध्यायले बताए । ‘अहिले हामीले रक्षाबन्धन मात्र बहिष्कार गरेका छौं,’ उपाध्यायले भने, ‘राज्यले नियन्त्रण गर्न खोज्यो भने सबैखाले धार्मिक कार्य बहिष्कार गर्न बाध्य हुनेछौं ।’

दलित अधिकारकर्मी अमर सुनारले दलित समुदायलाई हेला गर्न ब्राह्मणले रक्षाबन्धन बहिष्कार गरेको दाबी गरे । उनले अघिल्ला वर्षमा पनि ब्राह्मणले यस्तै चरित्र देखाएको बताए । उनका अनुसार स्थानीय ब्राह्मणले रक्षाबन्धन नबाँधिदिएपछि जाहारकोटका अपरिचित ब्राह्मणबाट दलितले रक्षाबन्धन बाँधेका छन् । यस वर्ष दलिहरूलाई जनै र रक्षाबन्धन दिनुपर्छ भनेर नै ब्राह्मणले बहिष्कार गरेको उनको भनाइ छ ।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी लक्ष्मीप्रसाद बास्कोटाले रक्षाबन्धन बहिष्कार उनीहरूको व्यक्तिगत स्वतन्त्रता भएको बताए । उनले केही पण्डित र ब्राह्मणलाई कार्यालयमा बोलाएर छलफल गरिएको जनाए । ‘सार्वजनिक स्थानमा जातीय विभेद गर्न नहुने धारणा मैले राखेको थिएँ,’ उनले भने, ‘कसैले रक्षाबन्धनमा सहभागी हुन सक्दिन भन्यो भने प्रशासनले केही गर्न सक्दैन ।’ उनले रक्षाबन्धनका कार्यक्रममा सहभागी हुन ब्राह्मणलाई आग्रह गरिएको भए पनि नमानेको दाबी गरे ।

प्रकाशित : भाद्र ११, २०७५ ०९:५६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT