नहर बगाएपछि विद्युत् अवरुद्ध

भीमबहादुर सिंह

जाजरकोट — गत साउन २९ गते झुमरा खोलामा आएको बाढीले नहर बगाएपछि नलगाड नगरपालिकाका ६ वटा लघुजलविद्युत् आयोजना बन्द भएका छन् । आयोजना बन्द भएपछि नलगाडका करिब चार हजार घरधुरी अँध्यारोमा बस्न बाध्य छन् ।

बाढीले क्षति पुर्‍याएको जाजरकोटको नलगाड–४ स्थित बागमारे लघु जलविद्युत् आयोजना । तस्बिर : भीमबहादुर

बाढीले कुलो, बाँधस्थल, पावरहाउसलगायत संरचनामा क्षति पुर्‍याएको छ । विद्युत् आपूर्ति बन्द हुँदा नलगाडको नगर उज्यालो कार्यक्रमसमेत प्रभावित भएको छ ।

बाढीपहिरोले ४५ किलोवाटको बागमारे लघु जलविद्युत्, १५ किलोवाटको झुमराखोला लघु जलविद्युत्, ८ किलोवाटको सिलिपलाउन लघु जलविद्युत्, १५ किलोवाट सिलिपलाउन स्याँला धर्मशाला लघु जलविद्युत्, १६ किलोवाट लहरेखोला लघु जलविद्युत् र १३ किलोवाट लहरे लघु जलविद्युत् आयोजनाको संरचनामा क्षति पुर्‍याएको छ ।

Yamaha

नगरप्रमुख टेकबहादुर रावलका अनुसार बाढीपहिरोले ६ वटा लघुजलविद्युत्को नहर, पावउरहाउस, बाँधस्थल लगायतमा क्षति पुर्‍याएको छ । बाढीले सबै जलविद्युत् आयोजनाको दुई सयदेखि तीन सय मिटर पक्की नहर बगाएको उनले बताए । विद्युत् आपूर्ति बन्द भएपछि नलगाड नगरपालिका २, ३, ४ र ५ वडाका चार हजार घरपरिवार विद्युत् सेवाबाट वञ्चित भएका हुन् । ‘बाढीले लाखौं खर्चेर निर्माण गरिएका पक्की नहर बगाएकाले तत्काल मर्मतसम्भार गर्न समस्या छ,’ रावलले भने, ‘विद्युत् आयोजनाको संरचना पुनर्निर्माणका लागि नगरको बजेटले भ्याउन सक्ने अवस्था छैन ।’

उनले विद्युत् आयोजना मर्मत गरेर छिटोभन्दा छिटो विद्युत् सुचारु गर्नका लागि प्रदेश तथा केन्द्र सरकारसँग बजेट माग गरिएको बताए । नलगाडअन्तर्गतका घुवारा, पीपलचौर, खन्टाकुरा, थाप्ला, कालिमाटी बजार, दल्लीलगायतका स्थानका बासिन्दा विद्युत् उपभोगबाट वञ्चित भएका हुन् ।

विद्युत् अभावमा स्थानीय बासिन्दाका साथै सरकारी कार्यालय, वित्तीय संस्था, विद्यालयलगायत संघसंस्थाको काम प्रभावित भएको छ । नलगाड–५, की देवी बटालाले विद्युत् आपूर्ति नहुँदा मोबाइलमा कुराकानी गर्न, टेलिभिजन हेर्न, कुटानी पिसानी गर्न, फर्निचरलगायतका घरेलु उद्योग सञ्चालन गर्न समस्या भएको बताइन् ।

उनले विद्युत् सेवा नहुँदा जनजीवन प्रभावित भएको जनाइन् । विद्युत नहुँदा सयौं विद्यार्थीको पठनपाठन पनि वाधा पुगेको उनको भनाइ छ । बाढीका कारण फेरि टुकीको भर पर्नुपरेको उनले गुनासो गरिन् ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र ११, २०७५ ०९:५७
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

बेमौसमी तरकारीबाट ५ लाख

भीमबहादुर सिंह

जाजरकोट — भेरी नगरपालिका–५, इभरका मनवीर रोकाय १५ वर्षअघि भारतीय बजारमा काम खोज्दै हिंड्न बाध्य थिए । विगतमा काम खोज्न कालापहाड धाउने उनी हिजोआज आफ्नै खेतबारीमा रमाएका छन् ।

जाजरकोटको भेरी नगरपालिका–५, इभरका कृषक मनवीर र उनको बेमौसमी तरकारी खेती । तस्बिर : भीमबहादुर

मनवीरलाई तरकारी बिक्री, गोडमेल, बिउ–बिजनको चाँजोपाँजो मिलाउन भ्याइनभ्याइ छ ।

उनी १२ वर्षदेखि व्यावसायिक तरकारी खेती गर्दै आएका छन् । मनवीर भेरी नगरपालिकामा बेमौसमी तरकारी खेती गर्नेमध्येका अब्बल किसान मानिन्छन् । उनी बेमौसमी खेतीबाट मनग्गे आम्दानी लिन सफल भएका छन् । व्यावसायिक तरकारी खेतीबाट उनको वार्षिक पाँच लाख आम्दानी हुने गरेको छ । तरकारी खेतीमा थोरै लगानीबाट धेरै आम्दानी हुने गरेको मनवीरले बताए । ‘व्यावसायिक तरकारी खेतीमा धनको लगानीभन्दा श्रमको लगानी धेरै हुन्छ,’ उनले भने, ‘बिउ किन्नेबाहेक अन्य आर्थिक खर्च छैन ।’

तरकारी खेतीले घरपरिवारको जीवनशैलीमा परिवर्तन ल्याएको उनले बताए । मनवीरले तरकारी उत्पादनबाटै ६० लाख बढी आम्दानी गरिसकेका छन् । तरकारी खेतीको आम्दानीबाट खलंगा बजारमा चारकोठे घर, सुर्खेतमा एउटा घडेरी र इभरमा ५ रोपनी जग्गा जोड्न सफल भएको उनले बताए । तरकारीको आम्दानीबाटै चार छोराछोरीलाई उचित शिक्षाको प्रबन्ध मिलाएको उनको भनाइ छ । ‘गरिबीका कारण मैले पढ्न नपाए पनि नानीबाबुलाई व्यावसायिक शिक्षा पढाउन लागिपरेको छु,’ उनले भने ।

पाँच रोपनी खेतबारीमा व्यावसायिक तरकारी खेती गरेका मनवीरले मलका लागि भैंसी तथा गोरुसमेत पालेका छन् । उनको खेतबारी मकै, गहुँ, जौ, कोदो, धान उत्पादनको साटो मौसमी तथा बेमौसमी तरकारीले हराभरा देखिन्छ । परिश्रम गरे आम्दानीको चिन्ता नहुने उनले बताए । २०६१ सालमा कालापहाडबाट घर फर्केपछि गाउँमै केही गरेर देखाउने उद्देश्यले तरकारी व्यवसाय सुरु गरेको
उनले जनाए ।

इभर गाउँमा प्रगतिशील कृषक समूह स्थापना गरेर व्यावसायिक कृषिसम्बन्धी गतिविधि सञ्चालन गरेको उनको भनाइ छ । तरकारी खेतीका लागि साबिकको जिल्ला कृषि विकास कार्यालयले बीउ, तालिम, ज्ञान तथा सीप र प्रविधिमा सहयोग गरेको छ । २०७१ साल यता उच्च मूल्य कृषि वस्तु विकास आयोजनाले सिंचाइ कुलो, सडक निर्माण, टनेल, उन्नत बीउ अनुदानमा सहयोग गरेको छ ।

कृषक समूहका अध्यक्षसमेत रहेका मनवीरले आयोजनाकै कारण व्यावसायिक तरकारी खेतीबाट इभर गाउँका बासिन्दाले आर्थिक आम्दानीमा फड्को मारेको बताए । विगतको निर्वाहमुखी तरकारी खेती व्यावसायिक बनेको छ,’ उनले भने, ‘आम्दानी बढेसँगै समाजमा इज्जत तथा प्रतिष्ठा पनि बढेको छ ।’ तरकारी खेतीमा जिल्लाकै नमुना कृषकका रूपमा परिचित मनवीरले पटकपटक अग्रज तथा उत्कृष्ट किसानको पुरस्कार हात पारेका छन् ।

प्रकाशित : भाद्र १०, २०७५ ०९:५३
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT