लिफ्ट प्रविधिले हटायो दुःख

हरि गौतम

(रुकुम पश्चिम) — चौरजहारी नगरपालिका १२, पातीहाल्नकी मंगली ओलीले केही दिनदेखि घर नजिकैबाट खानेपानी बोक्ने थालेकी छिन्  । घर नजिकै बनेको धाराबाट पानी बोक्दा उनलाई सजिलो त छ नै अन्य कामकाज पनि प्रभावित भएका छैनन्  ।

यसअघि २ घण्टाको पैदल हिँडेर पानी बोक्ने गरेकी ओलीले घर नजिकैको पानी भर्न पाउँदा दंग छिन् । सोही ठाउँका ७० वर्षीय महावीर डाँगीले पनि घरनजिकैबाट पानी त भर्न पाएका छन् नै । टाढाबाट घर नजिकै पानी आउने प्रविधिदेखि भने उनी अचम्मित छन् ।

गाउँभन्दा धेरै तल पर्ने सिस्नेरी खोलाको पानी माथि गाउँसम्म पुगेपछि उनले आश्चर्य व्यक्त गरे । ‘गाउँ वरिपरि र गाउँभन्दा माथि पानीका मुहान छैनन्,’ डाँगीले भने, ‘तलको पानी माथि आउने हामीले सोचेका थिएनौं आफैले देखियो ।’ उनले टाढाको पानी गाउँ उक्लिएपछि सहज रुपले पानी खान पाइएको बताए ।

गाउँमुनि रहेको खोलाको पानी गाउँसम्म पुगेपछि ओली र डाँगी मात्रै होइन पातीहाल्नको साथै टुनीगैरा, बडगाँरा, खुइल्याई पोखरी र थारीहालेका ८२ घरधुरी खुसी भएका छन् । सिस्नेरी–सानीखोर्या–पातीहाल्ना लिफ्ट सिँचाइ उपभोक्ता समितिले लिफ्ट प्रविधिमार्फत भर्टिकलतर्फ ५ सय र पाइप बिछ्याउँदा १८ सय मिटर तलको पानी गाउँ उकालेपछि त्यस क्षेत्रको वषौंदेखिको खानेपानीको चाहना पूरा भएको हो ।

लिफ्टमार्फत गाउँमा खानेपानी पुगेपछि वर्षौदेखि टाढाबाट पिठ्युमा पानी बोक्दै आएको बाध्यता पनि टरेको छ । खानेपानी निर्माण थालिएको एक वर्षपछि पातीहाल्ना टाकुरीमा पानी पुर्‍याइएको निर्माण उपभोक्ता समिति अध्यक्ष हरिबहादुर केसीले बताए । लिफ्ट खानेपानी आयोजना निर्माणमा हालसम्म ५७ लाख रुपैयाँ खर्च भएको छ ।

जसमा नगरपालिकाले ४५ लाख रुपैयाँ खर्चेको छ भने १४ लाख बराबरको श्रमदान स्थानीय उपभोक्ताले गरेका छन् । आयोजना सम्पन्न गर्नका लागि ७३ लाखको स्टामेट भएको वडाध्यक्ष टिकाराम ओलीले बताए । घरघरमा धारा जडान गर्ने क्रम छिटै सुरु हुने उनले बताए ।

आधारभूत आवश्यकताको रुपमा रहेको खानेपानीलाई प्राथमिकताका साथ अघि बढाइरहेको नगर प्रमुख विशाल शर्माले बताए । उनले नगरभरी खानेपानी पुर्‍याउन विभिन्न योजना निर्माणको चरणमा रहेको बताए ।

प्रकाशित : जेष्ठ २९, २०७६ १२:३७
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पुल नबन्दा बस्ती डुबानको चिन्ता

सन्जु पौडेल

(रूपन्देही) — बुटवल उपमहानगरपालिकाअन्तर्गत तीनकुने–देवीनगर जोडने पुल निर्माणमा ढिलाइले स्थानीय सास्ती खेप्न बाध्य छन्  । नगरको मध्य भागमा लामो समयसम्म पुल निर्माण नहुँदा मर्का परेको हो  ।

असार मसान्तभित्र पूरा गर्नेर् गरी गत फागुनमा शिलान्यास गरिएको थियो । अहिलेसम्म जग निर्माणको काम सकिएको छैन ।

घना बस्ती जोडने पुल अधुरै रहे वर्षायाममा ओहोरदोहोर नहुने र बस्ती डुबानमा पर्ने चिन्ता बढेको छ । वर्षामा तीनकुने, देवीनगर डुबानमा पर्ने खतरा रहेको स्थानीय तिलक पौडेलले बताए । ‘काम पूरा नगर्ने ठेकेदारले किन जिम्मा लिनू,’ उनले भने, ‘पुल नबन्दा वृद्धवृद्धा र विद्यार्थीले दुःख पाएका छन् ।’

यहाँबाट रानीगन्ज, अमुवा, मनोहरा, कालीकानगर, मझुवालगायत बस्तीका बासिन्दा ओहोर–दोहोर गर्छन् । लामो समयदेखि उनीहरू घुमाउरो बाटो प्रयोग गर्न बाध्य भएको स्थानीय सरोजकुमार श्रेष्ठले बताए । ‘टाढाबाट आउने विद्यार्थी, यात्रु र गाडीलाई सास्ती भएको छ,’ उनले भने, ‘पुल निर्माण नहुँदा भित्री सडकमा गाडीको चाप बढेको छ ।’

बाबुल दिव्य जेभी कन्स्ट्रक्सनले १ करोड ४० लाख रुपैयाँमा उपमहानगरसित ठेक्का सम्झौता गरेको हो । निर्माण अवधि पूरा हुन एक महिना बाँकी रहेका बेला पुलको ५ प्रतिशत पनि काम भएको छैन । निर्माणमा तीव्रता दिन सम्बन्धित निकायले पनि चासो दिएका छैनन् । जसले गर्दा कामको प्रगति शूल्य रहेको छ । यसअघि जीर्ण रहेको पुल भत्काएर नयाँ निर्माण गर्न लागिएको हो ।

‘नयाँ पुल बन्ने भयो भनेर खुसी थियौं,’ समावेशी टोल विकास संस्थाका अध्यक्ष दुर्गाप्रसाद पौडेलले भने, ‘अहिले थुनिएका छौं । वर्षामा बस्ती, व्यापारिक प्रतिष्ठान र शिक्षण संस्था डुबानमा पर्ने चिन्ता छ ।’ शिलान्यास गर्दा असार मसान्तमा सम्पन्न गर्ने भनिए पनि अहिलेसम्म जग निर्माण नहुनु विडम्बना भएको उनले बताए ।

यसको निगरानी गर्ने निकाय छिटो कामका लागि दबाब दिनुको साटो कानमा तेल हालेर बसेको उनले आरोप लगाए । उक्त पुल भएर प्रत्येक दिन हजारौं मानिस ओहोरदोहोर गर्थे । व्यस्त सडकको पुल स्तरोन्नतिको काम तोकिएको अवधिमा पूरा नहुँदा समस्या बढेको छ । निर्माण कम्पनीका प्रतिनिधि सन्दीप थापाले सम्झौताअनुसार असार मसन्तमा पुल निर्माण सम्पन्न गर्न नसकिने बताए । उनले कमजोरी भएको स्वीस्कार गरे ।

‘पहिला बिजुलीको पोल नसार्दा काम गर्न दुःख भयो,’ उनले भने, ‘अहिले कुलापानीको कामले ढिला भएको हो ।’ निर्माण कम्पनीको लापरबाहीले समयमै काम सम्पन्न हुन नसकेको बुटवल उपमहानगरपालिकाका योजना प्रमुख सुमन श्रेष्ठले बताए ।

‘जिम्मा दिने बेला गरिएको सम्झौता अवधि तोड्न नमिलेर पर्खिएका छौं,’ उनले भने, ‘३ महिना २५ दिनको अवधि सकिएपछि मात्रै कारबाही गर्ने विकल्प छ ।’ उक्त अवधि नपर्खेर कारबाही गर्दा निर्माण कम्पनी अदालत जाने र झन् समस्या बल्झिने भएकाले कुर्नुको विकल्प नरहेको उनले जनाए ।

प्रकाशित : जेष्ठ २९, २०७६ १२:३४
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT