प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रम : १ सय ८० लाई रोजगारी

गाउँपालिकाका अनुसार रोजगारी पाएका युवाले २९ लाख रूपैयाँका ६ योजनामा काम गर्ने र कामअनुसार दैनिक न्यूनतम ५ सय ७५ रूपैयाँका दरले पारिश्रमिक पाउनेछन्
विप्लव महर्जन, छपाल लामा

सल्यान, सिमकोट — दार्मा गाउँपालिकाले प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रम सुरु गरेको छ । कार्यक्रमअन्तर्गत पहिलो चरणमा ६ वडाबाट ३० जनाका दरले १ सय ८० बेरोजगार युवाले रोजगारी पाएका छन् ।

प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रमअन्तर्गत सल्यानको दार्मा गाउँपालिकाले रोजगारी दिएका युवा । तस्बिर : विप्लव/कान्तिपुर

रोजगारी पाएका युवाले २९ लाख रुपैयाँका ६ योजनामा काम गर्ने गाउँपालिकाले जनाएको छ । काम गरेअनुसार उनीहरूले दैनिक न्यूनतम ५ सय ७५ रुपैयाँका दरले पारिश्रमिक पाउँछन् । गाउँपालिकाका अनुसार ‘श्रम गरौं र रोजगार बनौं’ नारासहित सामुदायिक योजना कार्यान्वयनका लागि कार्यक्रम लागू गरिएको हो ।

रोजगार कार्यक्रमअन्तर्गत रोजगारी पाएका व्यक्तिलाई गाउँपालिकाले आवश्यक औजार तथा सुरक्षित सामग्री उपलब्ध गराइएको जनाएको छ । ‘बेरोजगारीले गरिबी बढदै गएको र जीविकोपार्जनका खाडी मुलुकमा मजदुरीका लागि जानुपर्ने अवस्था अन्त्य गर्न कार्यक्रम लागू गरिएको हो,’ अध्यक्ष नीमबहादुर केसीले भने, ‘कार्यक्रममार्फत आगामी ५ वर्षभित्र बाध्यकारी वैदेशिक रोजगारलाई निरुत्साहित गर्ने हाम्रो योजना हो ।’ उनले आन्तरिक रोजगारीलाई प्रबर्द्धन गर्न कार्यक्रम फलदायी हुने विश्वास व्यक्त गरे । उनले युवाशक्ति वैदेशिक रोजगारीका लागि बाहिरिँदा स्थानीय विकासमा ठूलो असर परेको जनाए ।

कार्यक्रमअन्तर्गत कृषि, सहकारीलगायत अन्य क्षेत्रमा युवालाई जोड्न पहल गरिने प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत वसुन्धरा पुनले बताए । आन्तरिक श्रम बजारमा रहेको रोजगारीको सम्भावनालाई कार्यक्रमले व्यवहारिक बनाएको उनको भनाइ छ । ‘गाउँपालिका क्षेत्रका सबै बेराजगार युवालाई कृषि तथा पशु विकासअन्तर्गत शीत भण्डार, प्लास्टिक पोखरी, कृषि उपज संकलन तथा बिक्री केन्द्र, सामूहिक तथा सहकारी खेतीलगायत काममा लगाइनेछ,’ उनले भने, ‘त्यस्तै व्यावसायिक खेती, पशुपालन, वन कार्यक्रम, सहकारीलगायतमा पनि युवालाई आबद्ध बनाउने हाम्रो योजना छ ।’

गाउँपालिकाका अधिकांश युवा रोजगारीका लागि भारत तथा खाडी मुलुकमा जान बाध्य छन् । रोजगार कार्यक्रमले ऊर्जा, सिँचाइ, नदी नियन्त्रण, बाँध, जलविद्युत्लगायत योजना निर्माणमा सहयोग पुर्‍याउने जनप्रतिनिधिको अपेक्षा छ । युवालाई होटल तथा रेस्टुरेन्ट व्यवसाय प्रवर्द्धन, होमस्टे सञ्चालन, सडक, यातायात, शिक्षा, खेलकुद, पुनर्निर्माण, सामुदायिक पूर्वाधारलगायत क्षेत्रमा परिचालन गर्ने योजना गाउँपालिकाले अघि सारेको छ । गाउँपालिकाले अन्य कार्यक्रममार्फत पनि युवालाई रोजगारी दिने योजना अगाडि बढाएको अध्यक्ष केसीको भनाइ छ ।

रोकियो ताक्लाकोटको मजदुरी
गाउँमै रोजगार पाउन थालेपछि हुम्ली युवा ताक्लाकोट र भारत जान छोडेका छन् । विगत वर्षमा मजदुरी गर्न ताक्लाकोट र भारतका विभिन्न गाउँमा जाने युवाले अहिले गाउँमै रोजगारी पाइरहेका हुन् ।

गत वर्षसम्म बैशाख लागेपछि जिल्लाका विभिन्न गाउँ सुनसान हुन्थे । प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रम सुरु भएपछि युवा गाउँमै विभिन्न विकासका काममा सक्रिय बन्न थालेका छन् । गत वर्षसम्म जिल्लाका विभिन्न ठाउँबाट यो सिजनमा ३ हजार बढी युवा कामको खोजीमा ताक्लाकोट जान बाध्य थिए । गाउँमै काम पाएपछि युवा उत्साही भएका छन् । सिमकोट गाउँपालिकाले रोजगार कार्यक्रमअन्तर्गत १ सय ६० जना युवालाई रोजगारी दिएको जनाएको छ ।

बेरोजगार रहेका १८ वर्षदेखि ५८ वर्षसम्मका युवा/युवतीले गाउँमै रोजगारी पाएपछि विकास निर्माणमा समेत सहयोग पुगेको छ । गाउँको विकास पनि हुने र रोजगारीसमेत पाइने भएकाले कार्यक्रममा सहभागिता जनाएको सिमकोट गाउँपालिका (३ की आङगेल लामाले वताइन् । ‘आफ्नै गाउँमा रोजगारी पाइएको छ,’ उनले भनिन्, ‘त्यसैले अधिकांश युवाको आकर्षण रोजगार कार्यक्रममा छ ।’ उनले रोजगार कार्यक्रमलागू भएपछि स्थानीय सरकारको अनुभूतिभएको बताइन् ।

यसअघि जिल्लाका अधिकांश युवालाई रोजगारीका लागि ताक्लाकोट जानुपर्ने बाध्यता रहेको सिमकोट गाउँपालिका (३ की दोर्चीअङजुक लामाले बताइन् । उनी पनि यसअघि वर्षमा ६ महिना पुराङ वा ताक्लाकोटमा रोजगारीका लागि जान बाध्य थिइन् । ‘अहिले गाउँमै रोजगारी पाइएको छ,’ उनले भनिन्, ‘यही रोजगार पाइएपछि किन जानु बाहिर ?’ कार्यक्रमले विपन्न युवामा खुसीयाली ल्याएको उनको भनाइ छ । सिमकोट ३ का वडाध्यक्ष ताक्लाजिक्मेत लामाले गाउँपालिकाका ८ वडाबाट २० जनाका दरले युवा/युवती छनौट गरी रोजगार कार्यक्रममा समाबेश गरिएको बताए । उनका अनुसार छनौट भएका युवालाई विभिन्न विकास योजनामा श्रममा लगाइएको छ ।

‘गरिबीको अन्त्य गरी गाउँमै रोजगारी सिर्जना गर्न कार्यक्रम सुरु गरिएको हो,’ उनले भने, ‘कार्यक्रममार्फत विभिन्न विकास योजनालाई तीव्रता दिइरहेका छौं ।’ उनले कार्यक्रममार्फत रोजगारी पाएका युवाको जीवनस्तरमा सुधार आउने अपेक्षा गरिएको जानकारी दिए । सिमकोट गाउँपालिका अध्यक्ष पदमबहादुर लामाले कार्यक्रममा युवाको आकर्षण बढेको बताए । ‘अन्य बेरोजगार युवालाई पनि कार्यक्रममा समेटै लैजाने हाम्रो योजना छ,’ उनले भने, ‘पालिकाभर युवा लक्षित अन्य कार्यक्रमसमेत सञ्चालन गरिरहेका छौं ।’

बैशाख महिनामा गाउँपालिकाले वेरोजगार युवा/युवतीको लगत संकलन गरेको थियो । गाउँपालिकाका अनुसार सिमकोटमा ५ हजार युवा वेरोजगार रहेको तथ्यांक छ । मापदण्डमा परेका १ सय ६० जना युवालाई पहिलो चरणमा रोजगारीमा लगाइएको अध्यक्ष लामाले जानकारी दिए । प्रधानमन्त्री रोजगार कार्यक्रमका संयोजक हर्कबहादुर शाहीले अभिमुखीकरण कार्यक्रम आयोजना गरी रोजगारीमा लगाइएको बताए ।

प्रकाशित : जेष्ठ ३२, २०७६ ०९:१९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

बत्ती नहुँदा एफएम ठप्प

कान्तिपुर संवाददाता

मुगु — सदरमुकाम गमगढीमा सञ्चालित विद्युत् सेवा अवरुद्ध भएपछि सर्वसाधारण अँध्यारोमा रात बिताउन बाध्य छन् । गमगाढ साना जलविद्युत् आयोजनाको क्यानल पाइपबाट बिहीबारदेखि पानी चुहिएपछि सेवा अवरुद्ध भएको हो ।

आयोजनाका अनुसार पाइपबाट पानी चुहिन थालेपछि आसपासको जमिन भासिन थालेको छ । पाइप मर्मत नहुँदासम्म विद्युत सेवा बन्द हुने आयोजनाले जनाएको छ । मर्मतका लागि करिब एक साता लाग्ने कर्मचारीहरूको भनाइ छ ।

सेवा अवरुद्ध भएपछि बैंक, व्यावसायिक प्रतिष्ठानलगायत सरकारी तथा अन्य कार्यालयका काम प्रभावित भएका छन् । गमगढी बजार क्षेत्र, कार्कीबाडा, भामबाडा, श्रीनगर, पिना, ताल्चालगायत बस्ती अन्धकार बनेका छन् । विद्युत् नहुँदा एक्सरे सेवा प्रभावित भएको जिल्ला अस्पतालले जनाएको छ ।

महँगो इन्धन खरिद गरी जेनेरेटर सञ्चालन गरी विभिन्न योजना सम्झौता, रकम भुक्तानी तथा प्रशासनिक काम गरिरहेको छायाँनाथरारा नगरपालिका प्रमुख हरिजंग शाही बताउँछन् । जेनेरेटरमार्फत नियमित सरकारी सेवा प्रवाह गर्न समस्या भइरहेको उनले बताए । यो आयोजना बेला(बेला बिग्रने गरेकाले सर्वसाधारणले सास्ती खेप्नु परेको हो । विद्युत् नहुँदा जिल्लामा सञ्चालित घरेलु उद्योग पनि बन्द भएका छन् ।

विद्यार्थीको पठनपाठनमा समस्या भएको नगर प्रमुख शाहीको भनाइ छ । ‘गमगाढ जलविद्युतको विकल्प खोज्ने गरी योजना निर्माण गरिरहेका छौं,’ उनले भने, ‘बारम्बार आयोजना बिग्रिरहने गरेकाले स्थानीयले भरपर्दो सेवा पाएका छैनन् ।’

मोबाइल चार्ज गर्न स्थानीय बासिन्दालाई समस्या भएको छ । महिनौंजसो विद्युत् अवरुद्ध हुन थालेपछि पटक(पटक टुकीको भर पर्नुपरेको स्थानीय बताउँछन् । गमगढी बजार क्षेत्रको रेडियो मुगु र रारा एफएमको प्रशारण पनि अवरुद्ध भएको छ ।

स्थानीय व्यवसायी नेताप्रसाद चौलागाईंले विद्युत् नहुँदा मोबाइल र इन्टरनेट सेवासमेत प्रभावित भएको जानकारी दिए । ४ सय किलोवाट क्षमताको यो आयोजनाले सदरमुकाम गमगढी र आसपासका गाउँमा विद्युत् सेवा प्रवाह गरिरहेको छ ।

प्रकाशित : जेष्ठ ३२, २०७६ ०९:१६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्