७ वर्ष बित्यो, पुल निर्माण भएन

वसन्तप्रताप सिंह

तल्कोट (बझाङ) — ठेक्का स्विकृत भएको ७ बर्ष बितिसक्दा पनि जिल्लाको उत्तरी क्षेत्रलाई यातायात संजालमा जोड्ने मोटरेबल पुलको निमार्ण अझै सुरु भएको छैन् ।

पुल निर्माणस्थल बझाङको तल्कोट गाउँपालिकाको देवसैन । तस्बिर : वसन्तप्रताप

विभिन्न बहाना बनाएर वर्षाैसम्म ठेक्का ओगटेर राख्ने ठेकेदारलाई सम्बन्धित निकायले कार्वाही गर्नुको साटो वर्षैपिच्छे म्याद थप्दै आएको छ ।

तल्कोट गाउँपालिकाको देवसैनमा सेती नदीमा निमार्ण हुनुपर्ने पुलको ०६८ मा ठेक्का स्विकृत भएको थियो । याक्थुहाङ निमार्ण सेवा प्रालिले निमार्णको जिम्मा लिएपनि अहिलेसम्म काम सुरु नगरेको हो । देवसैनको पुल बनेपछि यातायात संजालमा जोडिने तल्कोट र मष्टा गाउँपालिकाका अधिकांश वस्तीमा सडक निमार्ण भैसकेको छ । तर नदीमा पुल नबन्दा करोडौ खर्च गरेर निमार्ण गरिएको सडक प्रयोगमा आउन सकेको छैन ।

Yamaha

‘देबसैनको भन्दा धेरै वर्ष पछि ठेक्का भएका पुल निर्माण भएर गाडी चल्न थालिसके,’ तल्कोट गाउँपालिकाका जनककुमार बिष्टले भने, ‘यो पुलको ठेकेदारले ७ वर्षसम्म काम सुरु नगर्दा पनि कोही केही बोल्दैनन् ।’

पुल नबनेकोले गाँउलेले चन्दा उठाएर बनाएको सडकसमेत प्रयोगमा आउन नपाएको स्थानीयले बताए । ‘गाडीको सुविधा होला भनेर घरघरबाट पैसा उठाएर सडक बनायौ,’ रिलुका धनबहादुर बोहराले भने, ‘सबै गाउँमा सडक पुगेको छ । पुल नभएका कारण गाडी चल्न सकेको छैन् । हामीले खाइ नखाई पैसा उठाएको कामै भएन ।’

निमार्ण कम्पनी याक्थुहाङका प्रमुख तेजकुमार कुरुमवाङले ठेक्का भएको केही वर्ष पुल निमार्णका लागि आवश्यक पर्ने मेसिनहरू लैजान फराकिलो बाटो नभएकोले काम सुरु गर्न नसकेको बताए । निमार्ण व्यवसायी संघका केन्द्रिय उपाध्यक्षसमेत रहेका उनी वर्षा सकिने बित्तिकै काम सुरु गर्ने बताउँछन् ।

ठेकेदारले वर्षै पिच्छे कुरा फेर्दै आएका छन् । गत वर्षसम्म उनी ठेक्का पुरानै कबोल लागतमा काम गर्न नसक्ने बताउँदै आएका थिए । गत वर्ष भनेका थिए, ‘राष्ट्र बैंकले निकाल्ने बजार मुल्यबृद्धिको सुचक अनुसार लागतमा बृद्धि गरियो भने हामी पुल बनाउन तयार छौ । अन्यथा सकिदैन ।’

यो पुलको ठेक्का भएको एक वर्षपछि नै चैनपुर रुवातोलासम्म नियमित यातायात सञ्चालन हुदै आएको छ । विभिन्न वहाना बनाएर ठेकेदारले पुल निर्माणमा आलटाल गर्न थालेपछि गाउँपालिकाको टोली पटक पटक डेलिगेसन लिएर काठमाडौं पुगेको थियो ।

गत असारमा सडक विभागका महानिर्देशक, गाउँपालिकाको टोली र ठेकेदारबीच सिंहदरबारमा छलफल भएपछि ०७६ सालको पुसभित्र पुल निर्माण कार्य सम्पन्न गर्ने प्रतिबद्धता ठेकेदारले गरेको डेलिगेसनमा सहभागी पुर्व सभासद अफिलाल ओखेडाले बताए ।

‘ठेकेदारले विभिन्न वहाना बनाउँदै पुल निर्माणको काम सुरु नगरेकाले हामीले पटकपटक काठमाडौंसम्म डेलिगेसन जानु परेको छ,’ गाउँपालिका अध्यक्ष लालबहादुर खडकाले भने, ‘समयमै पुल निर्माण नभएर हाम्रो सम्पुर्ण विकास नै अवरुद्ध भएको छ । ठेकेदार भने विभिन्न वहानामा उम्किदँै आएको छ ।’ कहिले सडक नभएको र कहिले मुल्यबृद्धि भएको भन्नु ठेकेदारको लापरबाही गर्ने बहाना मात्र भएको उनले बताए ।

करिब १२ करोडको लागतमा निमार्ण हुने उक्त पुलको काम सुरु गर्नका लागि ठेकेदारले सात वर्ष अघि १ करोड रुपैया पेश्की पनि लिइसकेका छन । काम गर्न भने आलटाल गर्दै आएको चैनपुर–ताक्लाकोट सडक आयोजना कार्यालयले जनाएको छ ।

आयोजना कार्यालयका एक कर्मचारीले भने, ‘पहिले सडक छैन भन्यो, अहिले लागत बढाउनु पर्छ भनेर रोकिराखेको छ । पहुँचवाला ठेकदारहरू यस्तै हुन् । विभागले प्रत्येक वर्ष म्याद थपेको थपै छ ।’

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र १४, २०७५ ०९:३३
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

जीवनजल छैन स्वास्थ्य संस्थामा

स्वास्थ्य संस्थामा औषधिको अभाव भएसँगै निजी मेडिकलमा भीड लाग्न थालेको छ
वसन्तप्रताप सिंह

बझाङ — जिल्लाका सबै स्वास्थ्य संस्थामा सरकारले उपलब्ध गराउनुपर्ने नि:शुल्क औषधि जीवनजललगायत अत्यावश्यक औषधिको अभाव भएको छ । औषधिको अभाव हुँदा बिरामीहरू निजी मेडिकलमा महँगो मूल्य तिर्न बाध्य छन् । 

बझाङका स्वास्थ्य संस्थामा औषधिको अभाव भएपछि निजी क्लिनिकमा लागेको बिरामीको भीड । तस्बिर : वसन्तप्रताप

सिक्स कि कमोडिटिज भनिने ६ प्रकारका मुख्य तथा अत्यावश्यक औषधि जीवनजल र जिंक चक्कीसमेत सरकारी स्वास्थ्य संस्थामा छैनन् । अभावका कारण बिरामीहरूले सितैमा पाउनुपर्ने औषधि पनि महँगो मूल्यमा खरिद गर्नु परिरहेको स्वास्थ्यकर्मीहरू बताउँछन् । वर्षातको समयमा बढी देखिने झाडापखाला रोगका बिरामीको संख्या बढिरहेका बेला प्रारम्भिक उपचारका लागि नभई नहुने यस्ता औषधिको अभाव हुँदा समस्या बढेको हो ।

‘स्वास्थ्य चौकीमा जीवनजल पनि पाइँदैन,’ तल्कोट गाउँपालिकाकी रूपा सुनारले भनिन्, ‘निजी मेडिकलमा जाँदा दस थरी औषधि दिएर सामान्य बिरामीबाट चर्काे शुल्क असुल्छन्,’ उनले सामान्य पखाला लागेको आफ्नो बच्चाको उपचार गर्नका लागि एक हजार ८ सय खर्च गर्नुपरेको बताइन् ।

तल्कोट गाउँपालिकाको स्वास्थ्य शाखा प्रमुख सिद्धराज भण्डारीले गाउँपालिकाले खरिद गर्न अनुमति नभएको र नि:शुल्क औषधिहरू जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयले उपलब्ध नगराएका कारण लामो समयदेखि अभाव भएको बताए । उनले भने, ‘जिल्लामा माग गर्‍यो भने हामीसँग ढुवानी गर्ने रकम हुँदैन, कसरी ल्याउने भन्ने जवाफ आउँछ, गाउँपालिकालाई यस्ता औषधि खरिद गर्ने अनुमति नै छैन ।’

गाउँपालिकाभरिका स्वास्थ्य संस्थामा आउने बिरामीमध्ये १५ देखि २० प्रतिशतको हाराहारीमा पखाला र पानीजन्य रोगका बिरामी हुने गरेको बताउँदै उनले भने, ‘धेरै समस्या भइसक्यो, अब त नियममा जे भए पनि गाउँपालिका आफैंले खरिद गर्ने कि भन्ने सोचिरहेका छौं ।’ उनले सिक्स कि कमोडिटिजभित्र पर्ने र गर्भवती महिलालाई दिइने आइरन चक्की र धेरैले प्रयोग गर्ने परिवार नियोजनका साधनहरू डिपो, पिल्स र कण्डम जस्ता वस्तुको पनि अभाव रहेको बताए ।

जिल्लाकै सबैभन्दा बढी जनसंख्या रहेको बुंगल नगरपालिकामा माथिका बाहेक सिटामोल, मेट्रोनिडाजोल, एमोक्सासिलिन, एमक्लोर र बच्चाहरूको उपचारका लागि प्रयोग हुने सिरप (झोल औषधि) हरूको समेत अभाव छ । ‘नगरपालिकाको स्टोरमा कुनै पनि औषधि छैन । स्वास्थ्य संस्थाहरूमा पनि यस्ता औषधि सकिएका छन्,’ बुंगल नगरपालिकाको स्वास्थ्य शाखा प्रमुख वीरबहादुर धामीले भने, ‘खरिदका लागि पहल त गरेका हौं तर रकम निकासा प्रक्रियामा ढिलाइ भएकाले तत्काल खरिद गर्न सकिएको छैन ।’ स्वास्थ्य संस्थामा औषधिको अभाव भएसँगै निजी मेडिकलमा भीड लाग्न थालेको छ ।

‘कुनै–कुनै दिन त दैनिक ६०/७० जनासम्म बिरामी आइरहेका छन्,’ पछिल्लो एक महिनादेखि मेडिकलमा बिरामी चाप बढ्दै गएकामा एकजना मेडिकल सञ्चालक अशोक मल्लले भने, ‘पानीजन्य
रोगको संक्रमणबाट पीडित भएकाहरू धेरैआउने गरेका छन् ।’ उनले मेडिकलमा सरदर दैनिक ३० देखि ३५ जनासम्म बिरामी आउने गरेको बताए ।

यता जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयका निमित्त प्रमुख भानुभक्त जोशीले भने अत्यावश्यक मानिने जीवनजल, जिंक चक्कीलगायत ६ प्रकारका औषधिहरू जिल्लामा रहेको तर स्थानीय तहमा ढुवानी गर्ने खर्च कार्यालयमा नहुने भएकाले नपठाएको बताए ।

प्रकाशित : भाद्र १०, २०७५ ०९:५१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT