बाढीले छोपियो पश्चिम तराई

-पाँचको मृत्यु
-राजमार्ग, पुल र घर बगे
-सयौं बस्ती डुबानमा
भरतपुर ब्युरो

भरतपुर — अविरल वर्षाका कारण मध्य तथा पश्चिम तराईको जनजीवन दुई दिनयता कष्टकर बनेको छ । बाढी–पहिरोमा शनिबार साँझसम्म ५ जनाको ज्यान गएको छ । अत्यावश्यक पूर्वाधार भत्किनुका साथै बगेका छन् ।

तराईका जिल्ला जलमग्न छन् । घर र बाली डुबेका छन् । पहाडमा पहिरो र उर्लंदो खहरेले कटान गर्दै छ । नवलपरासीको दाउन्नेमा पूर्व–पश्चिम राजमार्ग बगेपछि आवतजावत ठप्प छ । 

सर्लाहीका दर्जनौं बस्ती डुबेका छन् । बाढी पसेर घर भत्किँदा र खोलाले बगाएर शनिबार दुई जनाको मृत्यु भएको छ । धनकौल गाउँपालिका १ मानपुरकी ७५ वर्षीया किशोरी रायलाई घरले थिचेर ज्यान गएको हो । त्यस्तै बरहथवा नपा–१० सीतापुरका १७ वर्षीय राकेशकुमार साहलाई सोती खोलाले बगाएको प्रहरीले जनाएको छ । अपराह्न वाग्मती नदीले बगाएर ल्याएको एक शव फेला परेको छ । मृतकको सनाखत हुन नसकेको प्रहरीले जनायो । पानी नरोकिएकाले उद्धारकार्य प्रभावित छ । हुलाकी राजमार्गसहित दक्षिणी भेगका ग्रामीण सडक ठाउँठाउँमा भासिएका छन् । सदरमुकाम मलंगवामा भने सबै नाला सफा गरेपछि शनिबार डुबान केही घटेको छ । सर्लाहीका प्रजिअ प्रदीपराज कँडेलले खैर्बा, सिसौट, भाडसर, मानपुर, मूर्तिया, छटौल, महिनाथपुर, बत्रौललगायत गाउँमा धेरै घर डुबानमा परेको बताए । 
बारामा बाढीले कच्ची घर भत्किँदा दुई जनाको मृत्यु भएको छ । आदर्श कोतवाल गाउँपालिका–९ बलधुसवास्थित वृद्धाश्रमको घर भत्किँदा ७० वर्षीय ब्रह्मदेव महतो र सिम्रौनगढ नगरपालिका ८ कचोर्वाकी गहनीदेवी पासवानको ज्यान गएको हो । स्थानीय र प्रहरीको सहयोगमा अन्य ५ जनालाई उद्धार गरियो । जमुनी खोलाबाट बाढी पसेपछि वृद्धाश्रममा १० फिट पानी जमेको स्थानीय प्रमोदप्रसाद यादवले बताए । 
मकवानपुरको भीमफेदी गाउँपालिका–८ इपापाखा टोलमा शनिबार बिहान पहिरोले घर पुरेपछि ५० वर्षीय मीठुमाया दानीको घटनास्थलमै मृत्यु भएको छ । १८ वर्षीया सरु खड्का घाइते छिन् । स्थानीयले उनलाई तत्काल उद्धार गरी स्वास्थ्यचौकी पुर्‍याएका थिए । पहिरो पन्छाउँदा दानीलाई भने मृत अवस्थामा फेला परेको विनोद अधिकारीले बताए । नयाँ सुवज गणको सैनिक टोली र स्थानीय मिलेर पहिरो पन्छाएका थिए । 

पुल बगे
बाराको कोल्हवी क्षेत्रमा आधा दर्जन पुल बग्दा दर्जनौं गाउँबीच सम्पर्कविच्छेद भएको छ । २० वर्षअघि बनेका सबै पुल बगाएको कोल्हवीका स्थानीय भरत भण्डारीले बताए । ‘२०५० सालमा समेत यतिको बाढी आएको थिएन,’ उनले भने । सोनाभार, जुगवा, थस्कौल, धोधड्पा, प्रगतिनगरमा रहेका पुल बगेका छन् । थुपै्र ठाउँमा कच्ची घर भत्किएका छन् । अधिकांश गाउँ डुबानमा छन् । वर्षा र बाढीले जनजीवन कष्टकर बनेको कचोर्वाका वीरेन्द्र यादवले बताए । वर्षाले उर्लिएका जमुनी, तियर, थलही, दुधौरा, बंगरी, पसाहा, अडुवा, लालबकैयालगायत खहरे खोला बस्ती पसेका छन् । क्षति विवरण संकलनसँगै उद्धार कार्यको तयारी भइरहेको सहायक प्रजिअ मुकेश केसरीले बताए । 

सयौं घर डुबे 
पश्चिम तराईका सयौं घर डुबानमा छन । पानी जमेर कच्ची घर भत्किँदा धनजन क्षति बढेको छ । नवलपरासीमा २ सय घर डुबेका छन् । परासी क्षेत्र र सीमावर्ती गाउँपालिकाको जनजीवन प्रभावित छ । प्रतापपुरको अमहवा, बरगदवा, नन्नपुर सरावल गाउँपालिकाको खजुरा र झरही खोलाको बाढीले रामपुर खडौना, कुसौली, भुजहवालगायत गाउँ डुबानमा छन् । विस्थापितहरू स्कुलमा आश्रय लिइरहेका छन् । प्रजिअ उदयबहादुर रानाले शनिबार साँझपख पानी घटेकाले जनजीवन सामान्य बन्दै गएको बताए । ‘खहरे खोलाले निकास नपाउँदा केही बस्ती डुबानमा परे, उद्धारका लागि सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको छ,’ उनले भने । 
सर्लाहीका विस्थापितलाई प्रशासनले शनिबार राहत पठाएको छ । तर, सडक बिग्रेकाले खैर्वा, सिसौटलगायत ठाउँमा पुग्न सकेको छैन । रेडक्रस, उद्योग वाणिज्य संघलगायत संघसंस्थाको सहयोगमा खाद्यान्न पठाइएको हो । पानी पर्ने क्रम नरोकिएकाले वाग्मती र लखनदेही नदीको सतह बढेको छ । विभिन्न ठाउँमा खेतीयोग्य जमिन कटान भएका छन् । हरिपुरस्थित सबस्टेसनमा पानी जमेकाले विद्युत् अवरुद्ध छ । सुरक्षाटोलीलाई उद्धारका लागि तयारी अवस्थामा राखिएको प्रशासनले जनाएको छ । 
बाराको सिमरास्थित जल तथा मौसम विज्ञान विभाग फिल्ड कार्यालय प्रमुख केशव घिमिरेका अनुसार तीन दिनयता १ सय ४९ दशमलव ४ मिमि वर्षा भएको छ । यो दर यस वर्षकै उच्च रहेको उनले बताए । सहरी क्षेत्रमा व्यवस्थित नाला र गाउँघरमा कुलो नहुँदा बस्ती, गाउँ, हाटबजार, विद्यालय जलमग्न छन् । 
पानी परेसँगै मौसमी गडबडीले सिमरा–काठमाडौंको उडान प्रभावित भएको सिमरा नागरिक उड्डयन कार्यालयका एयर ट्राफिक कन्ट्रोलर अमृत पोखरेलले बताए । बाढीकै कारण विद्यार्थी विद्यालय जान सकेका छैनन् । कच्ची सडक झन् बिग्रेकाले सवारी आवागमन ठप्प भएको बस व्यवसायी संघका विक्रम पटेलले बताए । सदरमुकामबाट गाउँ ओहोरदोहोर गर्ने बसहरू चलेका छैनन् । सरकारी कार्यालयमा सेवाग्राही घटेका छन् । 
मकवानपुरमा बाढीले मनहरी गाउँपालिका २ र ४ का काठे घरसँगै दुई दर्जन माछापोखरी बगाएको छ । ‘चुरेमा खहरे बढ्दै गएकाले बस्तीहरूमा बाढी पस्ने क्रम सुरु भएको छ,’ स्थानीय रामहरि विष्टले भने, ‘यस क्षेत्रका अधिकांश माछा पोखरी बग्ने अवस्थामा छन् ।’ हाँडीखोलाको मसिने र ठाडो खोलामा सानाठूला गरी २ सयभन्दा बढी माछापोखरी छन् । जिल्लाका सबै भेगमा शनिबार मुसलधारे पानी पर्‍यो । हेटौंडास्थित राप्ती र कर्रा खोलाको सतह बढेको छ । 
रौतहटका लालबकैया, वाग्मती, चाँदी नदीको बाढीले दुई दर्जन गाउँ डुबानमा छन् । गरुडा, शिवनगर, महम्मदपुर, हर्साहा, रमौली बैरिया, जिंगडिया, ब्रह्मपुरीका स्थानीय बाढीमा फसेका छन् । चन्द्रनिगाहपुर–गौर सडक खण्डको बिर्ता, जिंगडिया, सरुअठा, सुकदेव चोकमा बाढी जमेको प्रत्यक्षदर्शीले बताए । ग्रामीण भेगको प्रहरी चौकी, इलाका प्रहरी, स्वास्थ्य चौकी, विद्यालय, सरकारी तथा गैरसरकारी कार्यालय पनि डुबेका छन् । 
बाढीमा फसेका महिला, बालबालिकालाई सेनाको टोलीले उद्धार गरिरहेको छ । गरुडा चिनी मिल अगाडिको बस्तीबाट शनिबार स्थानीयलाई उद्धार गरियो । चन्दपुरका ३, ४, ८, ९ वडा डुबानमा छन् । बारा र रौतहटको सिमानामा पर्ने अडुवा खोलाको बाढी बस्तीमा पसेको छ । 
विश्रामपुरमा डुबानमा परेका एक सयभन्दा बढी स्थानीयलाई सुरक्षित स्थानमा पुर्‍याइएको छ । गरुडादेखि दक्षिणको ९० प्रतिशत भूभाग डुबानमा परेको प्रजिअ उद्धवबहादुर थापाले बताए । जिल्ला विपद् व्यवस्थापन समितिको आकस्मिक बसेको बैठकले स्थानीयलाई सुरक्षित स्थानमा पुग्न आग्रह गरेको छ । बाढीकै कारण पश्चिम मार्गको चन्द्रनिगाहपुर–पौराई सडकखण्ड शनिबार ८ घण्टा 
अवरुद्ध भयो । 

प्रकाशित : श्रावण २९, २०७४ ०८:३३
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

आमा र तीन छोराछोरीको एकै चिहान

कान्तिपुर संवाददाता

सिन्धुली — पहिरोले पुरिएर सदरमुकाम सिन्धुलीमाडीमा एकै परिवारका चार जनाको मृत्यु भएको छ । कमलामाई नगरपालिका ६ को २ नं. बजारमा जनसेवा पुस्तकालय र पत्रकार महासंघको जग्गामा अस्थायी टहरोमा बसोबास गर्दै आएका एकै परिवारका आमा र तीन छोराछोरीको पहिरोमा परी मृत्यु भएको हो ।

मृत्यु हुनेमा ३२ वर्षीया आमा दुर्गाकुमारी खड्का, १५ वर्षीया छोरी शोभा खड्का, छोराहरू १० वर्षीय अनिस खडका र ७ वर्षीय मनीष खड्का छन् । बिहान करिब २ बजे झरेको पहिरोले सुतिरहेको अवस्थामा ४ जनालाई पुरेको प्रहरीले जनाएको छ । घटनामा सँगै सुतिरहेका श्रीमान् उदयबहादुर खड्का भने भागेर ज्यान जोगाउन सफल भएका छन् ।
भूकम्पमा परी घर ढलेपछि जस्ताले बेरिएको टहरोमा उनीहरूको परिवारले गुजारा चलाउँदै आएका थिए । ‘सुतिरहेको ठाउँमा जस्ताले ठेलेर चिसो आयो, निद्रामै बाहिर निस्किएछु, त्यसपछि सबैलाई निस्कन भन्दै कराएँ,’ श्रीमती र तीन छोराछोरी गुमाएका उदयले भने, ‘जस्ता तान्न खोज्दा बगेर आएको माटोले ठेलेका कारण सकिनँ अनि चिच्याउँँदै हारगुहार गर्दा ढिलो भइसकेको थियो ।
घरमा सधैंजस्तो झगडा पर्ने भएकाले आज पनि झगडा परेको होला भनियो, आपत् परेर चिच्याएको रहेछ, हामी उठदा पहिरोले पूरै टहरो थिचिसकेको थियो छिमेकी मनिता बस्नेतले भनिन्, ‘पानी दर्किरहेकाले उद्धार गर्न सक्ने अवस्था नै थिएन ।
नेपाली सेना, सशस्त्र प्रहरी, नेपाल प्रहरी र स्थानीय मिलेर उज्यालो भएपछि मृतकका शव तथा लत्ताकपडा निकालेका थिए । प्रजिअ ताराबहादुर कार्कीले घटना दु:खदायी भएको भन्दै १ लाख किरिया खर्च उपलब्ध गराउने बताए । लगातार दुई दिनदेखि परिरहेको पानीसँगै जिल्ला प्रहरी कार्यालयले नयाँ भवन निर्माण गर्दा थुपारेको माटोले पहिरोको रूप लिँदा उक्त घटना भएको हो ।

‘निमेष भरमै परिवारै विलय भए’
उदयबहादुर खड्का, घरमूली 


म सुतिरहेको थिएँ । बेलुका मद्यपान गरेकाले त्यति धेरै घटनाको बारेमा बताउन नसके पनि चिसो पानीसँगै लेदो माटो आएर बारेको जस्तामा धकेलेपछि म बाहिर निस्कें । एक्कासि टहरो नै बगाउने गरी पहिरो आयो । म चिच्याएँ, ए बाहिर निस्क भनें । मुसलधारे पानी परिरहेको थियो । टहरोलाई पहिरोले पुर्दै लग्यो ।
तथानाम गाली गरेर बाहिर निस्कनका लागि श्रीमतीलाई भनेँ । कोही निस्केनन् । त्यसपछि चिच्याउँदै थरथरी कामेर आमा बसेको ठाउँ मधुटारतिर गएँ । आमालाई उठाएँ, फर्किएर आउँदा चार बज्न लागेको थियो होला । पहिरोले टहरो पूरै पुरेर सन्नाटा छाएको थियो । फेरि चिच्याएँ । पुरिएको टहरोबाट कुनै आवाज आएन । एक्लैले केही गर्ने अवस्था थिएन ।
उज्यालो भएपछि सुरक्षाकर्मी आएर शव निकाले । मेरो अब यो संसारमा कोही रहेन । बस्ने ठाउँ पनि छैन, खाने सरसामान केही छैन । श्रीमती दुर्गाले नै बनिबुतो गरेर केटाकेटी पाल्ने र पढाउने गरेकी थिई । मैले जिम्मेवारी लिएर डेरामै राख्न सकेको भए पनि आज यो हालत हुने थिएन होला, के गर्नु सबै स्वाहा भयो । न ऊ बाँची न त लालाबाला नै रहे । दैव पनि कति निष्ठुरी हामी गरिबलाई नै लानुपर्ने ।


बाघ र बाख्राको कथा जस्तै भयो
मनिता बस्नेत, छिमेकी

बिहानको तीन बज्नै लागेको थियो । उदय चिच्याएको सुनियो । तथानाम गाली गरेर श्रीमतीलाई बाहिर निस्की भन्दै थिए । सधैं झगडा हुने भएकाले घरबाट निकाल्न खोजेको भन्नेमा हामी पर्‍यौं । त्यस्तो पहिरो गएको जस्तो ठूलो आवाज आएको थिएन ।
केहीबेर कराएर उनी कता लागे थाहा भएन । राति आएर श्रीमतीलाई गाली गरेर निकाल्न खोजेको होला भनेर हामी फेरि सुत्यौं । एक, डेढ घण्टापछि फेरि आएर चिच्याएपछि सबै जना उठ्यौं । 
पानी दर्किरहेको थियो । मोबाइल बालेर हेर्दा माथिबाट बगुवा माटोको पहिरो आएको रहेछ । टहरो पुरिएको थियो । चालमाल केही थिएन । सन्नाटा छाएको थियो । हामी जान सक्ने स्थिति थिएन । सुरक्षाकर्मी नआउन्जेल हेरेरै बसियो । उदयले आमालाई लिन जानुको सट्टा माथितिर रहेको प्रहरी कार्यालयमा गएको भए उद्धार हुन सक्थ्यो कि ? ‘झूटो बोल्यो कि पोल्यो’ भन्ने सानैमा पढेको कथा जस्तै बाघले बाख्रा खायो भनेर सधैं दु:ख दिँदा साँच्चिकै खाएको दिन कोही छिमेकी नआएको 
जस्तै भयो । 

प्रकाशित : श्रावण २९, २०७४ ०८:३३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT