प्रतिनिधिसभामा जनजातिबाट ४५

गणेश राई, टीकाराम तामाङ

काठमाडौं — सरकारले सूचीकृत गरेको ५९ आदिवासी जनजातिमध्ये १० जातीय समूहका ४५ जना हालै सम्पन्न प्रतिनिधिसभाको सदस्यमा निर्वाचित भएका छन् ।

सूचीकृतमध्ये जनसंख्याका आधारमा क्रमश: मगर ६, थारू १०, तामाङ ३, नेवार ९, राई ६, गुरुङ ३ र लिम्बूबाट ५ जनाले संसद्मा प्रतिनिधित्व गर्ने भएका छन् । कम जनसंख्याका सुनुवार र थकालीबाट एक/एक तथा हिमाली भेगमा बसोबास गर्ने सिंगो समुदायबाट एक जना मात्र विजयी भएका छन् । प्रतिनिधिसभा समानुपातिकतर्फ भने परिणाम आउन बाँकी छ । जनजाति मुद्दामा संलग्न अधिकांश नेता दलहरूको समानुपातिक सूचीमा रहेका छन् ।
प्रतिनिधिसभामा संख्यात्मक हिसाबले जनजातिको उल्लेख्य उपस्थिति रहे पनि उसका मुद्दामा ‘दिशानिर्देश गर्न नसक्ने’ सम्बन्धित समुदायका अगुवाले टिप्पणी गरेका छन् । ‘आदिवासी जनजाति नेताहरू जुन दलबाट जिते पनि कारिन्दा मात्र हुन्,’ एक नेताले भने, ‘तर पनि राजनीतिक रूपमा नीतिनिर्माण तहमा पुग्नु आंशिक उपलब्धिका रूपमा लिनुपर्छ । जनजाति, उत्पीडित, अल्पसंख्यकका पक्षमा केकति काम गर्छन्, त्यो आशालाई विश्वासमा परिणत गर्ने र काम गरेर देखाउने अवसर उनीहरूले पाएका छन् ।’
नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघका पूर्वमहासचिव बालकृष्ण माबुहाङले प्रतिनिधिसभामा जतिसुकै जनजाति पुगे पनि कुनै अर्थ नहुने बताए । ‘वामपन्थीले जनजाति मुद्दालाई उछालेर लिस्नो मात्र बनाए,’ उनले भने, ‘नवनिर्वाचितले पनि पहिचानको प्रतिनिधित्व गर्छन् भन्ने लाग्दैन ।’ पहिलो संविधानसभा २०६४ मा प्रत्यक्ष र समानुपातिक गरी जनजाति सभासदको संख्या २ सय १८ थियो । दोस्रो संंविधान सभामा पनि १ सय ८९ जनाले संसद्मा प्रतिनिधित्व गरेका थिए । पहिलो संविधानसभामा जनजाति सभासदको ककस नै बनेको थियो । ककसले जनजातिको मुद्दा ‘बढी उछालेको’ भन्दै दोस्रोमा दलहरूले आफ्ना सभासदलाई नलाग्न हवीप जारी गरे भने नियमावली बनाएर त्यस्ता संगठन निर्माणको बाटो बन्द गरिएको थियो ।
एमालेबाट
पार्वत गुरुङ दोलखा
जयकुमार राई सुनसरी– १
लालप्रसाद साँवा लिम्बू झापा–४
वसन्तकुमार नेम्वाङ पाँचथर
शेरबहादुर तामाङ सिन्धुपाल्चोक–२
राजेन्द्रकुमार राई धनकुटा
सुवासचन्द्र नेम्वाङ इलाम–२
भवानीप्रसाद खापुङ तेह्रथुम
कृष्णकुमार श्रेष्ठ तनहुँ–१
यज्ञराज सुनुवार ओखलढुंगा
दलबहादुर राना पाल्पा–१
प्रेमबहादुर आले डोटी
कृष्णलाल महर्जन ललितपुर–२
नारदमुनि राना कैलाली–५ लीलानाथ श्रेष्ठ सिरहा–३
कृष्णगोपाल श्रेष्ठ काठमाडौं–९
कृष्णबहादुर राई काठमाडौं–३
रामवीर मानन्धर काठमाडौं–७
जीवनराम श्रेष्ठ काठमाडौं–८
धनबहादुर बुढा डोल्पा
प्रेमप्रसाद तुलाचन मुस्ताङ
पोल्देनछोपाङ गुरुङ मनाङ
मेटमणि चौधरी दाङ–१
माओवादी केन्द्र
सन्तकुमार थारू बर्दिया–२
गंगाबहादुर तामाङ काभ्रे–१
श्यामकुमार श्रेष्ठ रामेछाप
वर्षमान पुन रोल्पा
देवप्रसाद गुरुङ लमजुङ
बिना मगर कञ्चनपुर–१
हितबहादुर तामाङ नुवाकोट–१
सुदन किराँती भोजपुर
अमनलाल मोदी मोरङ–४
गौरीशंकर चौधरी कैलाली–३
सुरेशकुमार राई उदयपुर–२
हेमकुमार राई सोलुखुम्बु
कमला रोका रुकुम पूर्व
कांग्रेसबाट
विजयकुमार गच्छदार सुनसरी–३
उमाकान्त चौधरी बारा–१
तेजुलाल चौधरी सप्तरी–४
भीमसेनदास प्रधान काठमाडौं–६
प्रकाशमान सिंह काठमाडौं– १
राजपा
रेशमलाल चौधरी कैलाली–१
चन्द्रकान्त चौधरी सप्तरी–३
राप्रपा
राजेन्द्रप्रसाद लिङदेन झापा–३
स्वतन्त्र
छक्कबहादुर लामा हुम्ला

Yamaha

प्रकाशित : पुस १, २०७४ ०८:०३
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

एउटै विद्यालयका ३ पूर्वविद्यार्थी बने सांसद

भीमबहादुर सिंह

जाजरकोट — भेरी नगरपालिका–१ कालेगाउँका शक्तिबहादुर बस्नेत त्रिभुवन मावि खलंगाका पूर्वविद्यार्थी हुन् । बस्नेतले त्यहाँबाट २०४३ का एसएलसी गरेका थिए । उनले सोही विद्यालयमा ७ वर्षसम्म अध्ययन गरे । त्रिवेणी नलगाड नगरपालिका–५ ऐरारीका गणेशप्रसाद सिंह मावि खलंगाकै पूर्वविद्यार्थी हुन् ।

मावि खलंगामा ६ वर्षसम्म अध्ययन गरेका सिंह २०४० का एसएलसी उत्तीर्ण हुन् । त्यस्तै शिवालय गाउँपालिका(७ भिउसका करवीर शाही पनि त्रिभुवन मावि खलंगाका पूर्वविद्यार्थी हुन् । २०४२ मा उक्त विद्यालयमा प्रवेश गरेका शाहीले २०४५ मा एसएलसी उत्तीर्ण गरेका थिए ।
मावि खलंगाका पूर्वविद्यार्थी बस्नेत, सिंह र शाहीलाई २०७४ को निर्वाचनबाट एकै पटक सांसद बन्ने संयोग नै जुट्यो । कांग्रेसका उम्मेदवारलाई पछि पार्दै वाम गठबन्धनबाट उनीहरू सांसद निर्वाचित भए । पूर्वगृहमन्त्रीसमेत रहेका बस्नेत प्रतिनिधिसभा, सिंह प्रदेशसभा ‘क’ र शाही प्रदेशसभा ‘ख’ बाट सांसद निर्वाचित बनेका हुन् । दोस्रो पटक सांसद बनेका बस्नेत माओवादी केन्द्रका स्थायी समिति सदस्य हुन् । सिंह माओवादी केन्द्रकै पोलिटब्युरो सदस्य तथा जिल्ला इन्चार्ज हुन् भने शाही एमालेका जिल्ला अध्यक्ष हुन् । जाजरकोटका लागि एउटै विद्यालयका तीन पूर्वविद्यार्थी एकैसाथ सांसद निर्वाचित भएको पहिलो उदाहरण पनि हो । एउटै चुनावबाट ३ जना पूर्वविद्यार्थी सांसद निर्वाचित भएपछि विद्यालय परिवारले बधाई तथा शुभकामना कार्यक्रम गरेको छ । विद्यालयले नवनिर्वाचित सांसदहरूको स्वागतमा विभिन्न कार्यक्रमसहित शुक्रबार खुसियाली मनायो । खुसियालीमा विद्यालय परिवारले उनीहरूलाई फूलमाला र अबिरको भारी नै बोकाए । पूर्वविद्यार्थी देशको बागडोर समाल्न पुग्दा विद्यालयको गौरव बढेको प्रधानाध्यापक हेरम्बबहादुर शाहले बताए । प्रधानाध्यापक शाहले नवनिर्वाचित सांसदहरूलाई जिल्लाको सुशासन, विकास र समृद्धिका लागि निरन्तर अग्रसर हुन सुझाए । जाजरकोटको पछ्यौटेपन अन्त्य र समृद्धिका लागि प्रतिनिधि र प्रदेशसभा सदस्यको अहं भूमिका रहेको उनले बताए । विद्यालयमा अध्ययनका क्रममा देखाएको उत्कृष्ट क्षमतालाई जिल्लाको समृद्धि कसरी गर्ने ? भन्नेमा बदल्ने मौका आएको शाहले बताए । पूर्वगृहमन्त्री एवं नवनिर्वाचित प्रतिनिधिसभा सदस्य बस्नेतले जाजरकोटको विकासको अभिभारा बोक्न सक्षम बनाउन मावि खलंगाको महत्त्वपूर्ण योगदान रहेको बताए । जिल्लाको समृद्धिका लागि गुणस्तरीय शिक्षाको विकास र पूर्वाधार निर्माणलाई पहिलो प्राथमिकतामा राखेको बस्नेतले बताए । जाजरकोटको शिक्षा क्षेत्रको जेठो विद्यालय त्रिभुवन मावि खलंगाको चौतर्फी विकासमा अग्रसरता देखाउने उनले बताए । दक्ष जनशक्ति उत्पादनमा मावि 
खलंगा अब्बल भएको बस्नेतको भनाइ छ । 
यसैगरी प्रत्यक्ष निर्वाचनतर्फको मतपरिणाम सार्वजनिक भएको साता बितेको छ । यस अवधिमा नवनिर्वाचित जनप्रतिनिधिलाई बधाई थाप्न भने भ्याइ नभ्याइ छ । नवनिर्वाचित सांसदलाई विद्यालय, क्याम्पस, कर्मचारी संघ(संगठन, उद्योग वाणिज्य संघ, नागरिक संगठन, स्थानीय बासिन्दा लगायतले स्वागत र बधाई तथा शुभकामना कार्यक्रममा बोलाउन थालेपछि भ्याइ नभ्याइ भएको हो । उनीहरू स्वागत, बधाई, अबिरजात्रा र विजयसभामै व्यस्त छन् । प्रतिनिधि र प्रदेससभामा निर्वाचित भएलगत्तै वाम गठबन्धनले सदरमुकाम खलंगा, थहबजार र दल्लीमा विजयसभा गरेको छ । ‘जनताले स्वागत गर्न र बधाई दिन बोलाउँदा भ्याउँदिन भन्न मिलेन,’ प्रदेशसभा सदस्य शाहीले भने, ‘भोट हाल्ने जनताले एकपटक आइदिनुपर्‍यो भनेपछि कसरी हुन्न भन्नु ?’ अबको दुई/तीन दिनमै राजधानी सुर्खेत पुगेर जनताका कामकाजमा खट्ने उनले बताए ।

 

प्रकाशित : पुस १, २०७४ ०८:०२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT