तेहरो उपलब्धिको त्यो सिजन

हिमेशरत्न वज्राचार्य

काठमाडौँ — विश्वकै सर्वाधिक लोकप्रिय क्लब हो, म्यानचेस्टर युनाइटेड । भलै केही समययता म्यानचेस्टरको खेल राम्रो हुन सकेको छैन मैदानमा । त्यसले समर्थकको मायालाई पक्कै कम गर्ने छैन । एकपल्ट एउटा कुनै क्लब मन परेपछि समर्थकको व्यवहार त्यस्तै हुने गर्छ ।

नेपालमा कुनै एक क्लबका सबैभन्दा बढी समर्थक छन् भने त्यो म्यानचेस्टरकै हुनुपर्छ । यो आधिकारिक दाबी होइन, तर अनुभव र संगतले भन्ने गर्छ, नेपालमा म्यानचेस्टरका ‘डाइहार्ट’ धेरै छन् ।

यसको एउटा स्पष्ट कारण पनि । सन् १९८६ को विश्वकप नेपालमा टेलिभिजनबाट सबैमाझ पुगेको पहिलो थियो । त्यो विश्वकप म्याराडोनाको अर्जेन्टिनाले जितेको थियो । त्यसैले हाम्रोमा म्याराडोना र अर्जेन्टिनी समर्थक धेरै छन् । त्यसको एक दशकभन्दा केही बढी समयपछि नेपालीमाझ टेलिभिजनसम्मको पहुँच सजिलो भइसकेको थियो ।

सन् १९९९ मा यस्तै एउटा ठूलो फुटबलको उपलब्धि कोरिएको थियो । त्यसको पनि नेपाल फुटबलप्रेमीमाझ गहिरो प्रभाव रह्यो ।

त्यो सिजन म्यानचेस्टरले विश्व फुटबल इतिहासमै अद्वितीय सफलता हात पारेको थियो । त्यो थियो तेहेरो उपाधिको उपलब्धि । म्यानचेस्टरले त्यो सिजन इंग्लिस प्रिमियर लिग जित्यो । एफए कप अनि युरोपेली च्याम्पियन्स लिग पनि जित्यो ।

इंग्लिस फुटबल इतिहासमै एकै सिजन यी तीन ठूला उपाधि जितेको यो नै पहिलो थियो । अहिलेसम्म यसलाई कसैले बराबरी वा उछिन्न सकेको छैन । त्यस्तो हुन्न पनि होला । त्यस्तो विशेषछ यो ।

म्यानचेस्टरले सर एलेक्स फर्गुसनको नेतृत्वमा यसरी के तीन उपाधि जित्यो, त्यसका समर्थक पूरा विश्वमा अविश्वसनीय ढंगले बढ्यो । नेपाली फुटबलप्रेमीमाझ त्यसको प्रभाव पर्नु नै थियो । फर्गुसनले छाड्नु अघिसम्म पनि म्यानचेस्टर गज्जबको टिम थियो । टिमले जितिरहेको मात्र थिएन, राम्रो पनि खेलिरहेको थियो । यस्तोमा यसका समर्थक झन बढी हुन थाले । नेपालमा यो क्लबका समर्थक खुबै सक्रिय पनि छन् । उनीहरूको आफ्नै छुट्टै संगठित समूह नै छ ।

म्यानचेस्टरले खेल्ने बेला उनीहरू जब ठूलो स्क्रिन अगाडि हुन्छन् । त्यति बेला सुनिने आवाज ओल्ड ट्राफोर्डको झझल्को दिने खालको छ । अहिले सबै यो चर्चा किनभन्दा म्यानचेस्टरले आत्मसात् गरेको त्यो अद्वितीय सफलताको आइतबार २० वर्ष पूरा हुँदै छ ।

सन् १९९९ मे २६ । म्यानचेस्टर समर्थकले त्यो दिनलाई आखिरमा कसरी भुल्न सक्छन् र ? क्लब आफैंले पनि त्यसलाई भुलेको छैन । त्यसै दिनको सम्झनामा म्यानचेस्टर र बायर्न म्युनिखबीच मैत्रीपूर्ण खेल हुँदै छ ।

क्लबले तय गरेको त्यो तीन उपाधिको यात्रा वास्तवमै पटक्कै सजिलो भने थिएन । अझ भनौं निकै कठिन थियो । यसक्रममा त्यस्ता धेरै मोड आए, जहाँ धेरैले अनुभव गरेका थिए, सायद म्यानचेस्टरले केही पनि जित्ने छैन ।

जस्तो, म्यानचेस्टरले केही पनि जित्नु अगाडि एफए कप सेमिफाइनलमा म्यानचेस्टरको प्रतिद्वन्द्वी थियो, आर्सनल । म्यानचेस्टरलाई त्यति बेला बलियो चुनौती पेस गर्ने एकमात्र टिम आर्सनल नै थियो । त्यो फर्गुसन भर्सेस आर्सन वेंगरको प्रतिद्वन्द्विता पनि थियो ।

भिल्लापार्कमा भएको त्यस खेलमा म्यानचेस्टर अन्त्यतिर १० खेलाडीमा समेटिएको थियो । टिमले कप्तान रोय किन गुमाइसकेको थियो । इन्ज्युरी समयमा आर्सनलले पेनाल्टी पाएपछि त टिमको स्थिति अझ नाजुक भइसकेको थियो । पेनाल्टी हान्ने जिम्मा पाए, डच लेजेन्ड डेनिस बर्गक्याम्पले । आर्सनलका लागि बर्गक्याम्पले यसअघि ६ पेनाल्टी प्रहार गरेका थिए, त्यसमध्ये सबै गोलमा परिणत भएको थियो । उनले बल बायाँ कुना च्यापेर प्रहार गरे ।

त्यसको सही अनुमान लगाउँदै पिटर्स माइकलले डाइभ दिए र गोल हुन दिएनन् । लगत्तै रायन गिग्सले म्यानचेस्टरलाई गोल गरे । त्यसलाई अझै पनि भनिन्छ, एफए कप इतिहासकै सबैभन्दा उत्कृष्ट गोल ।

मैदानको मध्यभाग भन्दा पछाडिबाट, ७० यार्ड हुनुपर्छ, गिग्सले बल एक्लै अगाडि लगे र आर्सनलका केही खेलाडी छलाएर अविश्वसनीय गोल गरे । त्यो गोलले एकातर्फ म्यानचेस्टर समर्थकमाझ अपार खुसी छाएको थियो भने आसर्नल समर्थक स्वाभाविक रूपमा स्तब्ध ।

गिग्सले मनाएको गोलको खुसी पनि आफैंमा अनुपम थियो । फाइनलमा म्यानचेस्टरले न्युकासल युनाइटेडलाई वेम्बलीमा सजिलै हरायो, २–० ले । सुरुमा मिडल्सब्रोलाई हराएको म्यानचेस्टरले चौथो चरणमा लिभरपुलको चुनौती काटेको थियो ।

त्यस खेललाई अझै पनि दुई टिमबीचको सबैभन्दा उत्कृष्ट मानिन्छ । सेमिफाइनलअगाडि म्यानचेस्टरले फुलहम र चेल्सीलाई पन्छाएको थियो । एफए कप जितेपछि लिग पनि जित्यो । कप पनि जित्यो र त्यसलाई भनिन्छ इंग्लिस डबल्स ।

त्यो सिजन लिग जित्नेक्रममा म्यानचेस्टरले तीन खेलमात्र गुमाएको थियो, आसर्नलविरुद्ध हाइबुरीमा । सेफिल्ड युनाइटेडविरुद्ध उसकै घरमा अनि मिडल्सब्रोविरुद्ध आफ्नो घरमा । मिडल्सब्रोविरुद्धको खेल गुमाएको डिसेम्बरयता म्यानचेस्टरले कुनै खेल गुमाएन । यसैक्रममा म्यानचेस्टरले नटिघङम फरेस्टविरुद्ध ८–१ को जित पनि निकाल्यो । त्यसमा अहिलेका व्यवस्थापक ओले गनर सोल्सायरले ४ गोल गरे । त्यो पनि वैकल्पिक खेलाडीको रूपमा मैदानमा छिरेको १२ मिनेटभित्र ।

लिगको अन्त्यमा अंकतालिकालाई हेर्नुपर्छ, म्यानचेस्टरको यो यात्रा पक्कै सजिलो भने थिएन । म्यानचेस्टरले दोस्रो स्थानमा रहेको आर्सनलमाथि खाली एक अंकको मात्र निर्णायक अग्रता लिन सकेको थियो । अन्तिम दिन आर्सनललाई उछिन्न म्यानचेस्टरले टोटेनहमलाई हराउनुपर्ने थियो । सुरुमा टोटेनहमले अग्रता लिएपछि त एकछिन धेरैलाई लागेको थियो । सायद लिगको उपाधि म्यानचेस्टरको होइन तर खेल अन्त्यमा २–१ ले टुंगियो जितसँगै ।

च्याम्पियन्स लिगमा म्यानचेस्टरले तय गरेको यात्रा अझ रोमाञ्चित खालको छ । समूह चरणमा म्यानचेस्टरको प्रतिद्वन्द्वी थिए, बार्सिलोना र बायर्न म्युनिख । त्यसमा बार्सिलोना तेस्रो स्थानमा रह्यो । शीर्ष दुईमा रहे बायर्नपछि म्यानचेस्टर । यही बायर्नसँग आखिरमा म्यानचेस्टरले फाइनल खेल्यो । यसअघि म्यानचेस्टरले इन्टर मिलान र युभेन्ट्सको पन्छाएको थियो । फेरि फाइनल भएको थियो, बार्सिलोनाको घरेलु मैदान नोउ क्याम्पमा ।

त्यस रातको खेलमा के भयो, धेरै लेखिएका छन् । तर यो क्रम रोकिने भने छैन । बायर्नले मारियो बास्लरको गोलले अग्रता लिएको थियो छैटौं मिनेटमा । बायर्नले लिएको त्यो अग्रता निर्धारित ९० मिनेटसम्म पनि कायम थियो ।

फेरि एकपल्ट सबैलाई लागिसकेको थियो, अब म्यानचेस्टरको पालो हो निराश हुने । तर होइन म्यानचेस्टरका लागि इन्ज्युरी समयको पहिलो मिनेटमा टेडी सेरिङघमले गोल गरे अनि तेस्रो मिनेटमा त्यो प्रसिद्ध विजयी गोल गर्ने खेलाडी थिए, तिनै सोल्सायर ।

विश्व खेलकुद इतिहासमै म्यानचेस्टरले हात पारेको त्यो सफलतालाई दुर्लभ मानिन्छ । यो आफैंमा कोसेढुंगा भयो नै । अन्त्यमा त्यो सिजनको म्यानचेस्टरका लागि खेल्ने प्रमुख खेलाडीको नाम सम्झौं त, रोय किन, पिटर्स माइकल, ग्यारी नेभिल, याप स्टाम, रायन गिग्स, डेविड बेकह्याम, पाउल स्कोल्स, निकी बट, डाइट योर्क, एन्डी कोल, टेडी सेरिङघम, फिल नेभिल अनि ओले गनर सोल्सायर आदि । व्यवस्थापक उनै सर एलेक्स फर्गुसन । क्या टिम थियो त्यो । त्यो सिजन म्यानचेस्टरले छाडेको छापको ‘लेगेसी’ वास्तवमै ऐतिहासिक छ ।

प्रकाशित : जेष्ठ ११, २०७६ ०८:३१
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

शुक्र र गीतालाई अवार्ड

प्रदीप मेन्याङ्बो

सुनसरी — गल्फ खेलाडी शुक्रबहादुर राई र टेबलटेनिसकी पूर्व राष्ट्रिय खेलाडी गीता थापामगरलाई धरान उपमहानगरपालिकाको नगर खेलकुद विकास समितिले शुक्रबार वर्ष खेलाडीमा पुरस्कृत गरेको छ ।

धरान वर्ष खेलाडी गल्फर शुक्रबहादुर राई र 'अनसिन हिरो अफ द धरान’ को अवार्ड थापेकी पूर्व टेबलटेनिस खेलाडी गीता थापामगर । तस्बिरः प्रदीप/कान्तिपुर

समितिले गल्फर शुक्रलाई वर्ष खेलाडीमा चुन्दै एक लाख र गीतालाई ‘अनसिन हिरो अफ द धरान’ को रूपमा ५० हजार रुपैयाँसहित पुरस्कृत गरेको छ ।

शुक्र एकपछि अर्को गर्दै एमेच्योर गल्फमा नम्बर वान खेलाडी बनेर सफलताको शिखरमा पुगेका धरानका युवा खेलाडी हुन् । गीता टेबलटेनिसकी पूर्व नम्बर वान खेलाडी हुन् । पुरस्कृत राईले क्याडीबाट गल्फ खेल्न थालेका थिए ।

शुक्रले एउटै सिजनमा एक अन्तर्राष्ट्रिय गल्फ च्याम्पियनसिप र स्वदेशमा प्रोफेसनल गल्फ च्याम्पियनसिपका दुई उपाधि जितेर जितेर नयाँ कीर्तिमान बनाएका थिए । गत साता शुक्रले काठमाडौंमा सम्पन्न सूर्य नेपाल प्रिमियर गल्फ च्याम्पियनसिप र पुसमा सूर्य नेपाल इस्टर्न ओपन जितेका थिए । उनले माघमा बंगलादेशमा आयोजित एमेच्योर ओपन गल्फमा पनि उपाधि जितेका थिए ।

धरानको निर्वाणा कन्ट्री क्लबमा आयोजित इस्टर्न ओपनमा नेपालका नम्बर वान प्रो शिवराम श्रेष्ठलाई हराउँदै शुक्रले एकसाथ एमेच्योर र प्रोफेसनल दुवै उपाधि जितेर सबैलाई आश्चर्यमा पारेका थिए । उनले इन्डोनेसियाको जकार्तामा सम्पन्न १८ औं एसियाली खेलकुदमा पनि उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।

२१ वर्षीय उनी विश्वका ६ हजार २ सय ५३ गल्फरमा ९०३ औं वरीयतामा छन् । आर्थिक अवस्था कमजोर भए पनि गल्फमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै आएका शुक्रलाई पाँच महिनाअघि मात्र बेलायत, सिंगापुरमा कार्यरत नेपाली र धरानका बासिन्दा र गल्फ एसोसिएसनले ७ लाख रुपैयाँको एउटा घर निर्माण गरिदिएका थिए ।

हाल नेपाल गल्फ एसोसिएसनले मासिक ८ हजार रुपैयाँ तलब दिँदै आर्थिक सहयोग गर्दै आएको छ । पुरस्कृत भएपछि उनले भने, ‘मैले अपेक्षा नगरेको सम्मान र पुरस्कार धरानबाट पाएको छु । सबैलाई मेरो हार्दिक आभार । आज मैले पाएको एक लाख नगद बैंकमा राख्छु । यो रकमले डिसेम्बरमा हुने दक्षिण एसियाली खेलकुदमा स्वर्ण जित्ने गरी अभ्यास गर्नेछु ।’

धरानले सम्मान पुरस्कृत गरेकी टेबलटेनिसकी ४६ वर्षीया पूर्व खेलाडी गीताले ०५१ सालमा सम्पन्न २७ औं राष्ट्रिय टेवलटेनिस स्पर्धामा महिला जुनियरमा स्वर्ण, डबल्समा रजत, सिंगल्समा कांस्य र टिम इभेन्टमा कांस्य जितेकी थिइन् ।

०५३ सालमा जनकपुरमा सम्पन्न २८ औं राष्ट्रिय टेबलटेनिस प्रतियागितामा महिला डबल्समा कांस्य, सिंगल्समा रजत र टिम इभेन्टमा रजत, ०५५ सालमा सम्पन्न चौथो राष्ट्रिय खेलकुदमा महिला सिंगल्समा स्वर्ण, महिला डवलमा रजत र टिम इभेन्टमा कांस्य पदक जितेकी थिइन् ।

०६० मा काठमाडौंमा सम्पन्न ३० औं राष्ट्रिय टेबलटेनिसमा स्वर्ण, पोखरामा सम्पन्न ३१ औ राष्ट्रिय प्रतितियोगितामा पनि स्वर्णलगायत अरु धेरै पदक जितेकी गीता अन्तर्राष्ट्रिय टेबलटेनिसमा पनि छाएकी थिइन् ।

उनले भारतको मद्रासमा सम्पन्न सातौं दक्षिण एसियाली, सिंगापुरमा सम्पन्न १३ औं एसियन टेबलटेनिस, सन् १९९७ मा बंगलादेशको ढाकामा सम्पन्न सिल्भर जुब्ली इन्डिपेन्डेन्ट्स टेबलटेनिस च्याम्पियनसिपको महिला टिम र डबल्स दुवैमा स्वर्ण पदक दिलाएकी थिइन् ।

उनले धरानमा स्वयंसेविकाको रूपमा नयाँ पुस्तालाई टेबलटेनिस प्रशिक्षण दिँदै आएकी छन् । टेबलटेनिसमै गीताले आधा जीवन बिताए पनि राष्ट्रिय खेलकुद परिषदको बेवास्तामा परेकी थिइन् । आफ्नै गृहनरमा सम्मानित भएपछि उनले भनिन्, ‘टेबलटेनिसमै आधा जीवन बित्यो । जीवनमा टेबलटेनिसभन्दा केही सोचिनँ । अरु सपना पनि देखिनँ । यो सम्मानले मलाई टेबलटेनिसमा अरु काम गर्न थप प्रेरणा दिएको छ ।’

उनलाई धरान उपमहानगरपालिकाले साउनदेखि लागू हुने गरी नगरको टेबलटेनिस प्रशिक्षकको रूपमा नियुक्त गर्ने घोषणा कार्यवाहक प्रमुख मञ्जु भण्डारी सुवेदीले गरिन् । उनले भनिन्, ‘धरान खेलकुदको पूर्वाधारयुक्त सहर भएकाले र्स्पोर्टस भिलेजका लागि अवधारणा ल्याएका छौं । त्यसको डीपीआर हुँदै छ । प्रदेश रंगशाला धरानमा निर्माण गर्न पहल गरिरहेका छौं ।’

उनले उपमहानगरले सामुदायिक विद्यालयलक्षित गरेर खेलकुदका गतिविधि तीव्र बनाएको बताइन् । नगर खेलकुद विकास समितिका अध्यक्ष सुवास राईले नगरले खेलकुदमा विनियोजन गरेको खर्चमध्ये ६० प्रतिशत रकम खेलकुदको पूर्वाधार तयारी र ४० प्रतिशत खेलकुद प्रवर्द्धनमा प्रयोग गर्ने निति अवलम्बन गरेको बताए ।

एन्फाका मानार्थ वरिष्ठ उपाध्यक्ष किशोर राईले स्थानीय, प्रदेश र केन्द्र सरकारले खेलाडीको जीविकोपार्जनका लागि यस्ता पुरस्कार सम्मान महत्वपूर्ण हुने र नयाँ पुस्तालाई प्रेरित गर्ने बताए ।

प्रकाशित : जेष्ठ ११, २०७६ ०८:२८
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT