आइरिस यी कप्तान

बीबीसी

लन्डन — कुनै पनि खेल होस्, कोही पनि आइरिस प्रशंसकले कहिल्यै पनि इंग्ल्यान्डको समर्थन गर्दैनन् । जति बेला विश्वकप क्रिकेटको लर्ड्समा भएको फाइनलमा इंग्ल्यान्डले न्युजिल्यान्डको सामना गरेको थियो, ती सबै समीकरण फेरिए ।

आखिरमा उपाधि इंग्ल्यान्डले जित्यो र यो टिमका कप्तान अरू कोही नभएर आइरिस थिए । उनी हुन् डब्लिनमा जन्मेका इयान मोर्गन । आइरिस प्रधानमन्त्री स्वयंले टिट गर्दै इंग्ल्यान्डको जितमा खुसी मनाए ।

मोर्गन अहिले ३२ वर्षका भए । डब्लिनको उनको परिवार ६ सन्तानको थियो । पछि मोर्गनले विवाह गरेका तारा रिग्डवे थिइन् अस्ट्रेलियाली । आयरल्यान्डमा क्रिकेट खासै लोकप्रिय खेल होइन, यसलाई पछ्याउने कमै छन् । रग्बी त्यहाँ सबैभन्दा बढी मन पराइएको खेल हो । एउटा भने तय थियो, मोर्गनले कुनै दिन गएर खेल्ने भनेकै क्रिकेट थियो । भनिन्छ, उनका जिजु बाजे स्वयं क्रिकेटमा ठूला पारखी थिए । त्यही गुण पनाति मोर्गनमा सर्‍यो ।

डब्लिनको सानो कुना रस भन्ने स्थानमा एउटा सानो क्रिकेट क्लब थियो । त्यहीं मोर्गनले क्रिकेट खेल्न सिके । जति बेला इंग्ल्यान्डले न्युजिल्यान्डलाई फाइनलमा हराएको थियो, त्यति बेला त्यहाँ पनि त्यत्तिकै खुसीयाली मनाइएको थियो । जति इंग्ल्यान्डका अरू कुनै क्रिकेट क्लबमा । आजभोलि उनी मिडलसेक्सका लागि काउन्टी क्रिकेट खेल्छन् । सानो छँदा उनी क्रिकेटमात्र होइन, अरू खेलमा पनि उत्तिकै रूचि राख्थे । पछि उनले व्यावसायिक क्रिकेट खेल्ने बाटो नै रोजे ।

सन् २०१४ मा मोगर्न एकदिवसीय कप्तान नियुक्त भएका थिए, एलिस्टर कुकको स्थानमा । यो काम २०१५ मा विश्वकपको ठीकअगाडि भएको थियो । लगभग दुई महिनाअघि मात्र । त्यो विश्वकपका इंग्ल्यान्ड साह्रै नमज्जासँग लिग चरणबाटै बाहिरियो, क्वाटरफाइनल पनि पुग्न सकेन । यो कोही पनि कप्तानका लागि उत्तिकै खराब सुरुआत थियो । त्यसपछि इंग्ल्यान्डले सेतो बलको एकदिवसीय क्रिकेटलाई पनि गम्भीरतापूर्वक लियो ।

नतिजा, यस विश्वकप सुरु हुनुअगाडि एकदिवसीय वरीयताको शीर्षस्थानमा इंग्ल्यान्ड नै थियो । प्रतियोगिताको समाप्तिमा विजेता पनि यही इंग्ल्यान्ड नै रह्यो । फाइनलको जितपछि यी मोर्गन जुनियरलाई उनका बुवा जोडी मोर्गनले खुसीले अँगालो मारे र भने, ‘आयरल्यान्डका कोही कसैले इंग्ल्यान्डका लागि गर्विलो काम गरेका छन् भने ती मोर्गन नै हुन् । उनी हाम्रो परिवारमा क्रिकेट खेल्ने चौथो पुस्ताका खलाडी हुन् । जितमा जति म भावुक भएँ । उनी पनि उत्तिकै थिए तर बाहिर कसैलाई देखाएनन् ।’

यी बुवा मोर्गन के मान्छन् भने छोरा मोर्गन यत्तिको सफलताको हकदार थिए नै । किनभने यहाँसम्म पुग्न उनले धेरै मिहिनेतको यात्रा तय गरेका छन् । उनलाई आफूले गरेको काममा पनि वास्तवमै गर्व छ ।

खासमा मोर्गनका आमा भने इंग्लिस हुन् । उनले सन् २००६ मा आयरल्यान्डका लागि एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा डेब्यू गरेका थिए । उनी माथिल्लो दर्जाका व्यावसायिक क्रिकेट खेल्न चाहन्थे, त्यो आयरल्यान्डबाट खेल्दा सम्भव थिएन ।

यस्तो किनभन्दा त्यति बेला आयरल्यान्डलाई टेस्ट टिमको मान्यता थिएन । आइरिस भएर इंग्ल्यान्डका लागि क्रिकेट खेल्ने सोच पनि बिरलै हुने गर्छ, तर मोर्गन नै यस्तो गर्ने पहिलो खेलाडी भने थिएनन् । इड जोयसीले सुरुमा आयरल्यान्डका लागि खेले, पछि इंग्ल्यान्डका पनि खेले । त्यसकोपछि उनले फेरि आयरल्यान्डका लागि खेले । सन् २०११ को विश्वकपमा उनी आइरिस टिमका सदस्य थिए, अहिले ४० वर्षका भइसकेका छन् ।

मध्यम गतिका बलर ब्योड र्‍याकिनले पनि २०१२ सम्म आयरल्यान्डका लागि खेलेपछि इंग्ल्यान्डबाट पनि खेले । यी सबैबीच अपवाद थिए मोर्गन । उनका पूर्व साथी तथा आयरल्यान्ड टिमका कप्तान पनि भइसकेका केहली म्याककलन मान्छन्, ‘मोर्गनको यात्रामा आश्चर्य मान्नुपर्ने केही छैन । सुरुदेखि नै उनी माथिल्लो स्तरको क्रिकेट खेल्न चाहन्थे, विश्वकै उत्कृष्ट खेलाडी हुन चाहन्थे, जुन त्यति बेला आयरल्यान्ड टिमबाट सम्भव थिएन ।’

सन् २०१७ मा आयरल्यान्डसँगै अफगानिस्तानले पनि टेस्ट टिमको मान्यता पायो अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट काउन्सिल (आईसीसी) बाट । ‘अब हामी पनि टेस्ट टिम भयौं, ‘अब हाम्रो टिममा रहेका कोही पनि मोगर्नजस्ता खेलाडीले आफ्नो देश परिवर्तन गर्नुपर्ने छैन । आयरल्यान्डका अबका खेलाडीका लागि मोर्गन प्रेरणा भने रहनेछन्,’ म्याकलन भन्छन्, ‘मोर्गनले अहिले इंग्ल्यान्डकै लागि खेलिरहे पनि उनको डब्लिनसँगको गहिरो सम्बन्धका कारण हामी सबै खुसी भने छौं उनको उपलब्धिमा ।’

टम फोर्डसी

प्रकाशित : श्रावण ४, २०७६ ०७:४७
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

जिम्बावे निलम्बनमा

एएफपी

लन्डन — अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटको नियमक निकाय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद (आईसीसी) ले जिम्बाबे क्रिकेट बोर्डलाई सरकारी हस्तक्षेपबाट जोगाउन नसकेको निस्कर्ष निकाल्दै निलम्बन गरेको छ । यो निर्णयले आसन्न आईसीसी ट्वान्टी–२० विश्वकपमा जिम्बावेको सहभागिता अनिश्चित बनेको छ । 

आईसीसीले जिम्बावे क्रिकेटलाई प्रदान गर्ने आर्थिक सहयोग रोक्का गरेको छ भने देशबाट प्रतिनिधित्व गर्ने कुनै पनि टिमले आईसीसी मान्यताप्रप्त प्रतियोगितामा सहभागी हुने पाउँदैन । जिम्बावे सरकारले पछिल्लो महिना आफ्नो क्रिकेट बोर्ड खारेज गर्दै अन्तरिम कमिटी गठन गरेपछि आईसीसीले यस्तो कदम चालेको हो ।

‘आईसीसीले निर्देश गरेको छ कि तीन महिनाभित्रमा निर्वाचित क्रिकेट बोर्डलाई आफ्नो कार्यालयमा वहाल गरियोस् र यसबारे प्रगति विवरण पाएपछि कारबाहीबारे पुनर्विचार गरिनेछ,’ आईसीसीको विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘आईसीसीले यो निर्णय लिनुभन्दा अगाडि जिम्बावे क्रिकेट बोर्ड र त्यहाँको खेल तथा मनोरन्जन कमिटी (एसआरसी) प्रतिनिधिसँग कुराकानी गरेको छ ।’

आईसीसी अध्यक्ष शशांक मनोहरले भनेका छन्, ‘हामी कुनै पनि सदस्यलाई निलम्बन गर्ने निर्णय सतही रूपमा गर्दैनौं । तर हामी आफ्नो खेल राजनीतिक हस्तक्षेपबाट टाढा होस् भन्ने चाहन्छौं । जिम्बावेमा विकसित पछिल्लो घटनाक्रमले आईसीसी विधानको गम्भीर उल्लंघन गरेको थियो । हामी यस्तो अनिश्चितता जारी राख्ने अनुमति दिन सक्दैनथ्यौं । आईसीसी चाहन्छ कि जिम्बावेको क्रिकेट आईसीसीकै विधानअनुसार निरन्तर होस् ।’

जिम्बावेको पुरुष टोली अक्टोबर–नोभेम्बरमा हुने आईसीसी विश्व ट्वान्टी–२० ग्लोबल छनोट र महिला टोली अगस्ट अन्तिमदेखि हुने छनोट चरण तयारीमा छ । तर यो निलम्बनले टिमको सहभागिता अनिश्चित बनेको छ ।

खेलमा चरम राजनीतिकरण भएको भन्दै आईसीसीले सन् २००५ मा जिम्बावेको टेस्ट मान्यता निलम्बन गरेको थियो । एकदिवसीय र ट्वान्टी–२० मान्यता कायम राखेको थियो । २०११ मा निलम्बन फुकुवा पाएको जिम्बावे टेस्ट वरीयताको १० औं स्थानमा छ । एकदिवसीय वरीयताको १२ औं स्थानको जिम्बावे हालै सम्पन्न एकदिवसीय विश्वकपमा छनोट हुन असफल भएको थियो ।

यसैबीच जिम्बावेकी खेलकुदमन्त्री क्रिस्टी कोभेन्ट्रीले क्रिकेट बोर्डमाथि सरकारी हस्तक्षेपको आरोपको खण्डन गरेकी छन् । आईसीसीले सरकारी हस्तक्षेपको आरोप लगाउँदै आफ्नो क्रिकेट बोर्ड निलम्बन गरेपछि पौडीकी पूर्व ओलम्पिक च्याम्पियनसमेत रहेकी कोभेन्ट्रीले ट्वीटमार्फत आईसीसीको निर्णयले आफ्ना खेलाडी विक्षिप्त रहेको बताएकी छन् ।

आफैंले नियमन गर्ने एसआरसीलाई उनले सरकारी निकाय नभएको बरु सार्वजनिक संस्था भएको दाबी गरेकी छन् । उनले अर्को टीटमा भनेकी छन्, ‘जिम्बावे क्रिकेटले बाटो बिराएका कारण सही बाटोमा ल्याउन र अन्तर्राष्ट्रिय सफलता फर्काउन कमिटीले प्रयास गरेको हो ।’

आईसीसी सदस्यता मापदण्ड पालना नगरेको भन्दै क्रोएसिया क्रिकेट महासंघ र जाम्बिया क्रिकेट संघलाई पनि आईसीसीले निलम्बन गरेको छ । मोरक्को रोयल क्रिकेट महासंघको भने सदस्यता खारेज गरिदिएको छ । लन्डनमा बसेको बैठकले अगस्ट १ देखि सुरु हुने एसेस शृंखलामार्फत क्रिकेटमा खेलाडी सब्स्टिच्युड गर्न सकिने नियम सदर गरेको छ । आईसीसी मान्यताप्राप्त घरेलु प्रतियोगितामा सफल परीक्षण पनि अन्तर्राष्ट्रिय शृंखलामा यस्तो नियमले मान्यता पाएको हो ।

नयाँ नियमअनुसार समान पोजिसनबाट खेल्ने खेलाडीको सब्स्टिच्युड आवश्यक परेमा म्याच रेफ्रीको अनुमोदनमा प्रतिस्थापन गर्न पाइन्छ । आईसीसी बैठकले ओभर रेटको समस्या कप्तानलाई कारबाही गर्नु नपर्ने नियम पनि पास गरेको छ । स्लो ओभर रेटमा सबै खेलाडीलाई उत्तिकै जिम्मेदार ठहर्‍याइने छ । अहिलेसम्म यस्तो भएमा कप्तानलाई जरिवाना लगाउने व्यवस्था थियो । विश्व टेस्ट च्याम्पियनसिपमा खेलको अन्तिमसम्म स्लो ओभरको समस्या रहेमा टिमको अंक काट्ने नयाँ नियम लागू भएको हो ।

प्रकाशित : श्रावण ४, २०७६ ०७:४५
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT