यसरी बन्छ रुम्जाटारको राडीपाखी

कुम्भराज राई

ओखलढुंगा — रुम्जाटारको राडीपाखी सयौं वर्षदेखि प्रसिद्ध छ । यहाँको गुरुङ समुदायको परम्परागत पेशा नै भेडापालन र राडीपाखी उत्पादन हो । अझै पनि यो पेशा लोप भईसकेको छैन । राडीपाखी कसरी बन्छ भन्ने बारेमा धेरैलाई ज्ञान नहुन सक्छ ।

भेडीगोठबाटै गोठालेले भेडाको ऊन काटेर ल्याउँछन्। ऊनलाई शुरुमा चिसो पानीमा मज्जाले पखाल्नुपर्छ। पखालेर सुकाएको ऊन कोरेर सफा गर्नुपर्छ। कोरिसकेको ऊन चर्खामा लगाएर धागो बनाउनुपर्छ। धागोको डल्लो बनिसकेपछि तान लगाएर राडी बुन्न शुरु गरिन्छ। बुनिसकेपछि त्यसको छेऊ (बिट) मार्नलाई ऊनकै धागोले सिउनुपर्छ। सिईसकेपछि तयार भएको राडीलाई उमालेको तातो पानीले मिचिमिचि माड्नुपर्छ वा मेसिनले माड्न पनि सकिन्छ।

माडिसकेपछिको राडीलाई तन्काएर पानी सोसिनेगरि निचोरिन्छ। निचोरेर सुकाईसकेपछि राडी तयार हुन्छ। राडी बनाउने तरिका ठाउँ अनुसार फरक हुनसक्छ। तर रुम्जाटारको गुरुङहरुको परम्परागत चलन भने यही नै हो।

राडी विछ्यौनाका लागि प्रयोग गरिन्छ। स्वास्थ्यका लागि अत्यन्तै राम्रो मानिने राडीपाखी जन्मदेखि मृत्यु संस्कारसम्म चोखो र अनिवार्य मानिन्छ। यहाँको राडीपाखी देशभित्रदेखि युरोपसम्म निर्यात हुने गरेको छ। राडीको आकार अनुसार प्रतिगोटा ३ हजारदेखि १०–१२ हजारसम्म मूल्य पर्ने गर्छ।

प्रकाशित : पुस १९, २०७४ १७:१२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

बाघको आक्रमणबाट दुई महिला घाइते

कमल पन्थी

गुलरिया — घॉस, दाउरा काट्न गएकी दुई महिलालाई बाघले आक्रमण गरी गम्भीर घाइते बनाएको छ । गुलरिया–३ की ४० वर्षीया मुन्नी सावुरी र ३० वर्षीया सरिता गोडियालाई भारतीय जंगलमा बाघले आक्रमण गरेको प्रहरीले जनाएको छ । दुबै जनालाई स्थानीयले उद्दार गरी जिल्ला अस्पताल पुर्‍याएका थिए । उनीहरुको अस्पतालमा उपचार भइरहेको छ ।

बाघको आक्रमणबाट उनीहरुको ऑखा, घाँटी र गालामा गम्भीर चोट लागेको प्रहरी नायव उपरीक्षक युवराज खड्काले बताए । सीमावर्ती कतरनियाघाट वन्यजन्तु आरक्षमा नेपालीहरु घॉस, दाउरा गर्ने गरेका छन् ।

प्रकाशित : पुस १९, २०७४ १७:१२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्