फिचर
जेष्ठ ६, २०७५

धार्मिक सहिष्णुताको नमुना गाउँ ‘रुम्जाटार’

‘रुम्जाटारको कोदाको पिठो निर्गुनको दाउन, धर्म र कर्म गुरुङले लगे छक् परे बाहुन् ।’  झण्डै एक सय ५० वर्ष पहिले महान सन्त योगी ज्ञानदिलदासले भनेको यो भनाई अझै चर्चित छ ।

जेष्ठ ४, २०७५

हलो अनुभव

हलो शास्त्र पढेर बनाउने होइन, गरेर देखाउने कला हो । झण्डै तीस वर्षपछि मैले हलो ताछ्न पुगें, गाउँघरमा । गए चैतको अन्तिम साता एक बिहानै अकस्मात झरी पर्‍यो ।

जेष्ठ २, २०७५

विश्वकिर्तिमानी आरोही कामिरिता को हुन् ?

एभरेष्टभन्दा अघि ‘पन्ध्रौं–चुली’ नाम भएको विश्वकै अग्लो हिम चुचुरो सगरमाथामा सबैभन्दा धेरैपटक पाइला राख्ने आरोही कामिरिता शेर्पा बुधबार संसारभरका मिडिया न्यूजमेकर भइरहेका छन् ।  

मुक्तिनाथमा पर्यटकको चाप

मुस्ताङको मुक्तिनाथ क्षेत्र पर्यटकले भरिभराउ छ । मुक्तिनाथ जानेमा बढीजसो धार्मिक पर्यटक रहेका छन् भने नेपालीपछि सबैभन्दा बढी भारतीय पर्यटक त्यहाँ पुग्ने गरेका छन् ।

वैशाख ३०, २०७५

राराका ‘रक्की’

रक्कीको रफ्तार प्यासेन्जरमा भर पर्छ । स्टेरिङ (लगाम) हरि रावलको हातमा पर्‍यो भने प्रतिघण्टा १० को अनुपातमा कुद्छ । हरि रक्कीका मालिकमात्र होइनन्, स्थायी सवार पनि हुन् ।

वैशाख २३, २०७५

क्होलसोंथर : गुरुङ सभ्यताको विकास केन्द्र

धेरैले भन्ने गर्छन्— गुरुङ समुदाय संस्कार, संस्कृति र सभ्यताका धनी छन् । यो आफ्नै भाषा, वेशभूषा र संस्कार–संस्कृति हामी नेपाल बाहिरी जगत्मा पनि देखाइरहेका हुन्छौं । नेपालमा लामो समय शिक्षण पेसामा रहँदा होस् वा बेलायत बस्न थालेपछि होस्— गुरुङ सभ्यताको विकास मेरा लागि सधैं चासोको विषय रह्यो, रहन्थ्यो।

वैशाख २२, २०७५

हस्तक्षेप कुर्दै श्रम बजार

रौतहटका महमद आफ्नै ट्रक चलाएर महिनाको ६० हजार रुपैयाँ कमाउँथे । पुरानो ट्रक किन्दा लागेको ऋण बाँकी नै थियो । उता थोत्रो गाडी बिग्रेर हैरान बनाउँथ्यो । परिवार पाल्न, ऋण तिर्न र बिग्रेको ट्रक मर्मत गर्न यो कमाइबाट सम्भव थिएन ।

वैशाख २१, २०७५

फेरिँदै गन्धर्व जीवनशैली

दोस्रो जनआन्दोलन २०६२/६३ मा गोरखा पालुङटार २ स्थित लिगलिगकोटका रुविन गन्धर्व १२ वर्षका थिए । त्यो बेला राम्रोसँग राजनीति नबुझेका उनलाई देशमा के भइरहेको छ भन्ने राम्रो हेक्का थिएन । सानै उमेरमा उनी जीवन गुजाराका लागि काठमाडौं आए ।

वैशाख १६, २०७५

अन्धविश्वासमा जकडिएको सुदूरपश्चिम

सदियौंदेखि कायम रहेको रुढीवादी परम्पराले सिंगो सुदूरपश्चिम अझै आक्रान्त छ । सुदूरपश्चिम अर्थात अहिलेको प्रदेश ७ को समाज केवल आर्थिक विपन्नता मात्रै झेलिरहेको छैन्, अहिले पनि बोक्सी, छाउपडी, जातीय छुवाछुत, बालविवाह, धामीझाँक्री, सुत्केरीलाई गोठमा राख्ने चलन, लैङ्गिक विभेद, हलिया, खलियालगायतका रुढीवादी र अन्धविश्वासी परम्पराको डरलाग्दो जालोभित्र जेलिएको छ ।