तीस वर्षदेखि सुन तस्करीमा थिए, भुजुङ गुरुङ

जनकराज सापकोटा

काठमाडौँ — तस्करीको ३३ केजी सुनमा लगानीकर्ताको हैसियतमा जोडिएका सबैभन्दा चल्तीको व्यक्ति हुन राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (प्रजातान्त्रिक) का नेता भुजुङ गुरुङ ।

उनले प्रहरीसँग बयानका क्रममा आफु तीस बर्षअघिदेखि संगठित सुन तस्करीमा संग्लन रहेको बताएका छन् । भुजुङले बयानका क्रममा आफुसँग आरके ज्वेलर्सका साहु राजेन्द्रमान शाक्य पनि संग्लन रहेको बताएका छन् ।

गुरुङको बयानको सम्पादित अंश :

२०४०/४५ सालतिर नै मैले थाई एयरमार्फत सुन ल्याएर काठमाडौंका सुन पसलमा बेच्ने काम गर्थे । २०६९ देखि म चुणामणि उप्रेतीसँग जोडिएँ । मोहन अग्रवाल, छिरिङ वाङ्गेललगायतका साथी मिलेर सुन तस्करीको योजना बनायौं । मैले गोपाल कुमार श्रेष्ठसँग सल्लाह गर्दा उनले प्लेनको ट्वाईलेटको फोहोर फाल्ने डस्टविनमा सुन लुकाउने र उक्त सुन थाई एअरवेजमा सरसफाईको काम गर्ने कर्मचारीमार्फत बाहिर निकाल्न सकिने र विमानको ग्यारेजमार्फत विमानस्थल बाहिर सुन निकाल्न सकिने योजना बन्यो ।

सुन तस्करी गर्ने क्रममा मोहनकुमार अग्रवाल र निजका तीन जना दाजुभाई, पवन अग्रवाल, दरबारमार्गका सुन पसले राजेन्द्र शाक्य पनि कारोवारमा संग्लन थिए ।

प्रकाशित : वैशाख २०, २०७५ १९:१५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

प्रदर्शन भयो, वाम्बुले भाषाको पहिलो चलचित्र ‘ढ्वाङ्कुम’

वाम्बुले भाषा राष्ट्रगानका रचयिता व्याकुल माइलाको मातृभाषा पनि हो
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — आदिवासी किराती वाम्बुले राईको पहिचानमा आधारित वाम्बुले भाषाको पहिलो चलचित्र ‘ढ्वाङ्कुम’ को प्रिमियर सो भएको छ । राष्ट्रगानका रचयिता व्याकुल माइलाले ललितपुरको महालक्ष्मी नगरपालिका–१ इमाडोलमा उक्त चलचित्रको उद्घाटन गरेसँगै प्रदर्शन गरिएको हो । वाम्बुले भाषा माइलाको मातृभाषासमेत हो ।

यो चलचित्र वाम्बुले राईहरुको महान् चाड ‘ढ्वाङकुम’ र मुन्धुमको सेरोफेरोलाई लिएर निर्माण गरिएको हो। ‘ढ्वाङ्कुम वाम्बुले राईहरुको महान् चाड हो,’ चलचित्रका निर्देशक शन्तकुमार राईले भने, ‘ढ्वाङ्कुम वाम्बुले राई यूवाहरुले वाम्बुले पहिचान भाषा र संस्कृतिको प्रवद्र्धन र जगेर्नाको लागि बनाएको चलचित्र हो।’

मूलथलो गाउँघर छाडेर उच्च अध्ययनका क्रममा सहर पसेका युवाले आफ्नो मातृभाषा, संस्कृति र रीतिरिवाजप्रति देखाएको चासोलाई लिएर चलचित्रको कथावस्तु उनिएको छ। ती युवा आफ्नोपनको जगेर्ना गर्न जुटेका युवालाई सबैको साथ सहयोग लिन सफल हुन्छन्।

चलचित्रको मुख्य नायक रोशनको भूमिकामा निर्देशक शन्तकुमार स्वयं छन् भने नायिका रिम्साको भूमिकामा चादनी राईले निभाएकी छिन्। त्यस्तै, द्वन्द्व नायक सुरिमको भूमिका रेन्जाप्रसाद राईको रहेको छ। चलचित्रका निर्माता बीआएएस रहेका छन् भने सहनिर्मातामा लीलाराज राई छन्।

‘यो ढ्वाङ्कुम चलचित्रलाई अन्य मुलधारको चलचित्रसंग दाजेर हेर्न हुन्न,’ कथालेखक तथा निर्माता सदस्य विकास राईले भने, ‘यसलाई विशुद्ध वाम्बुले संस्कारभित्र रहेर हेरिदिनु भएमा धेरै कुरा पाउन सकिने छ।’ वाम्बुले राईहरुको उद्गम थलो ओखलढुंगाको उँबु गाउँ सेरोफेरो तथा जनजीवनलाई लिएर निर्माण गरिएको चलचित्र लगभग एक घण्टाको रहेको छ।

चलचित्र हेरिसकेपछि राष्ट्रगानका रचयिता व्याकुल माइलाले वाम्बुले मातृभाषाको आयु बढाएको टिप्पणी गरे। ‘तीन दशकदेखि लेख्य रुपमा अघि बढेको वाम्बुले भाषामा चलचित्र निर्माण हुनु ज्यादै सराहनीय पक्ष हो,’ माइलाले भने, ‘यो काममा युवा पुस्ताले गर्नु भएकोले हाम्रो भाषा, मुन्धुम, संस्कृति, परम्परा अझ सशक्त ढंगले अघि बढ्ने विश्वास लिएको छु।’

वाम्बुले भाषाका कोशकार अविनाथ राईले ‘ढ्वाङकुम’ चलचित्र आफ्नो जीवनकहानी जस्तै लागेको बताए। त्यसैगरी वाम्बुले राई समाजका महासचिव जीवन हाताचोले मातृभाषाको संरक्षण अभियानमा नयाा आयाम थपिएको टिप्पणी गरे। त्यस्तै, युवा भाषाशास्त्री डा. तारामणि राईले वाम्बुले भाषा जिवित रहेको प्रमाण विश्व समुदायमाझ चलचित्रमार्फत् उजागर भएको बताए।

प्रकाशित : वैशाख २०, २०७५ १९:१३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्