स्थानीय तहमा टिक्दैनन् कार्यकारी प्रमुख

१५ महिनायता ५ सयभन्दा बढी नगरपालिका र गाउँपालिकामा कार्यकारी प्रमुख परिवर्तन भइसकेका छन् ।
सुदीप कैनी

काठमाडौँ — सोलुखुम्बुको सोलु दूधकुण्ड नगरपालिकामा जनप्रतिनिधि निर्वाचित भएको १५ महिनामा ४ जना कार्यकारी प्रमुख फेरिए । सिन्धुलीको फिक्कल गाउँपालिकाका ६ वटै वडामा सचिव छैनन् ।

धनकुटाको छथर जोरपाटी गाउँपालिकामा गत वैशाखदेखि ३ पटक कार्यकारी प्रमुख बदलिए । गोरखाको अजिरकोट गाउँपालिकामा ४ महिनाभन्दा बढी कार्यकारी अधिकृत टिकेका छैनन् ।

संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयको स्थानीय तह कर्मचारी व्यवस्थापन शाखाका अनुसार १५ महिनायता ५ सयभन्दा बढी नगरपालिका र गाउँपालिकामा कार्यकारी प्रमुख परिवर्तन भइसकेका छन् । एउटै स्थानीय तहमा ५ पटकसम्म प्रशासकीय अधिकृत फेरिएका हुन् ।

Yamaha

‘कर्मचारी सरुवा भएर आउने–जाने बढी भएको छ,’ छथर जोरपाटी गाउँपालिकाका प्रमुख शेरबहादुर लिम्बूले कान्तिपुरसँग भने, ‘एउटा अधिकृतले नीति कार्यक्रम बनाउँछ, कार्यान्वयन गर्ने बेला सरुवा भइसक्छ ।’ कार्यालय प्रमुख छिटोछिटो फेरिँदा गाउँपालिकाको कामकाज प्रभावित भएको उनको गुनासो छ । वडा सचिव नहुँदा प्राविधिक सहायकका भरमा काम चलाउनुपरेको फिक्कल गाउँपालिका अध्यक्ष धनबहादुर कार्कीले बताए । ‘कार्यकारी पनि फेरिइरहन्छन्, मन्त्रालय गएर कर्मचारी मागेको माग्यै छौं,’ उनले भने, ‘अहिलेसम्म आएका छैनन् ।’

संघीय सांसद, प्रदेश सांसद र गाउँपालिकाकै प्रमुख–उपप्रमुखले आफूअनुकूलका कार्यकारी अधिकृत खोज्दा छिटोछिटो सरुवा हुने गरेको शाखाका कर्मचारी बताउँछन् । ‘आफूले भनेको कार्यकारी सरुवा गर्न पहुँचवाला नेता, सांसददेखि जनप्रतिनिधिको दबाब आउँछ,’ ती कर्मचारीले भने, ‘आफूअनुकूलका नभए हाजिर नै नगराई फिर्ता पठाउँछन् ।’

दुई सय ७६ नगरपालिकामध्ये अहिले २ सय ८ वटामा दरबन्दीअनुसारका उपसचिव कार्यकारी प्रमुख छन् । बाँकीमा अधिकृत र सुब्बा स्तरका कर्मचारी प्रशासकीय प्रमुख छन् । ३ वटा नगरपालिकामा सुब्बा कार्यकारी प्रमुख छन् । ३ सय ३४ गाउँपालिकामध्ये १३ वटामा सुब्बा कार्यकारी प्रमुख छन् ।

अन्यमा भने अधिकृतले नै कार्यकारीको जिम्मेवारी सम्हालेका हुन् । बुटवल उपमहानगरबाहेक अरू महानगर र उपमहानगरमा १६ सहसचिव प्रशासकीय अधिकृतमा खटिएका छन् । कर्मचारी प्रशासन शाखामा ७ सय ५३ स्थानीय तहमध्ये ६० प्रतिशतभन्दा बढीमा १५ महिनामा कार्यकारी प्रमुख सरुवा भइसकेको तथ्यांक भेटिन्छ । करिब २० प्रतिशत स्थानीय तहमा मात्रै डेढ वर्षदेखि प्रमुखहरू स्थिर छन् ।

२० प्रतिशतमा दुई पटकभन्दा बढी कार्यकारी सरुवा भएर अन्यत्र गएका छन् । शाखाका उपसचिव प्रेमप्रसाद लुइँटेलले कर्मचारी अवधि नपुगी सरुवा हुनु स्वाभाविक भएको दाबी गरे । ‘स्थानीय तहमा कर्मचारी समायोजन नभएसम्म दुई वर्ष नै बस्नुपर्छ भन्ने छैन,’ उनले भने, ‘केही कार्यकारी प्रमुख विशेष कारणले सरुवा भएका हुन सक्छन् ।’

Esewa Pasal

प्रकाशित : भाद्र २१, २०७५ ०७:१२
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

घरभित्रै कुहिन थाल्यो फोहोर !

सुदीप कैनी

काठमाडौँ — फोहोर संकलन गर्न सातामा ३ पटकसम्म आउने टयाक्टर र टिपर दुई सातासम्म नआउँदा घरभित्रै फोहोर कुहिन थालेको छ । राजधानीका सडकदेखि भान्सामै फोहोर थुप्रिएर दुर्गन्ध पनि फैलन थालेको छ ।

ललितपुरको लगनखेल बसपार्कमा थुप्रिएको फोहरको अगाडि फलफुल बेच्न बसेकाहरु । तस्बि : बिजु महर्जन/कान्तिपुर

दुई सातासम्म गाडी नआउँदा फोहोर कुहिएर कीरा पर्न थालेको पुरानो बानेश्वरकी शर्मिला थापामगरले गुनासो गरिन् । ‘फाल्ने ठाउँ छैन, मासिक शुल्क तिरेको गाडी फोहोर लिन आउँदैन,’ उनले भनिन्, ‘घरभित्रै फोहोर कुहिन थालिसक्यो ।’

घरभित्रै फोहोर कुहिएर दुर्गन्धित हुन थालेपछि सर्वसाधारणले सडक, चोक, नदी किनार र सार्वजनिक स्थलमा मिल्काउन थालेका छन् । काठमाडौं र ललितपुर महानगरपालिकाको फोहोर संकलन गर्ने टान्सफर स्टेसन टेकु र बालकुमारीमा पनि डंगुर चुलिएको छ ।

राजधानीको फोहोर गत असारदेखि नै नियमित संकलन हुन सकेको छैन । नुवाकोट सिसडोलको ल्यान्डफिल साइट चुलिएर काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरको फोहोर नगरपालिकाहरुले उठाउन छाडेका छन् । फोहोर उठाउने जिम्मा लिएका निजी संस्थाले पनि काम छाडिदिँदा राजधानीका सडकमा फोहोरको चुली देखिन थालेका हुन् । वर्षाका कारण फोहोर बोकेको गाडी ल्यान्डफिल साइट जान सकेका थिएनन् ।

काठमाडौं महानगरको वातावरण विभागले भने वर्षाका कारण फोहोर उठाउन ढिलाइ भएकाले राजधानीमा थुप्रो लागेको जनाएको छ । ‘झरीका कारण फोहोर उठाउन सकेनौं, वर्षा रोकिए एक सातामै सबै उठाइसक्छौं,’ विभागका प्रमुख हरि कुँवरले भने । घरभित्रै फोहोर कुहिने अवस्था आउँदासम्म व्यवस्थापनको वैकल्पिक उपाय भने तयार पारिएको छैन । बुधबारबाट ३२ वटै वडामा फोहोर उठन थालेको र सिसडोलमा फोहोरका टिपर जान थालेको कुँवरले बताए । दैनिक २/३ टिप सिसडोल पुर्‍याउने टिपरले ३ दिनमा एक टिप मात्रै ढुवानी गर्दा फोहोर उपत्यकामै थुप्रेको महानगरका फोहोरमैला व्यवस्थापन इन्चार्ज सरकारदीप श्रेष्ठले बताए ।

सिसडोल ल्यान्डफिल साइटमा सन् २०१७ पछि फोहोर नफाल्न फोहोरमैला व्यवस्थापन प्राविधिक केन्द्रको विज्ञ टोलीले सुझाव दिएको थियो । तर, काठमाडौं महानगरपालिकासहित उपत्यकाका १८ नगरपालिकाले अझै त्यहीँ फाल्दै आएका छन् । महानगरकै प्राविधिक टोलीले अहिलेको ठाउँमा ३ महिनाभन्दा बढी फोहोर फाल्न नसकिने जनाएको छ । तैपनि, विकल्पको खोजी हुन सकेको छैन । सरकारले निजी क्षेत्रलाई जिम्मा दिएको फोहोरमैला व्यवस्थापनाको परियोजना लगानी बोर्डमा पुगेर कागजी अलमलमा सीमित छ ।

राजधानीको फोहोर व्यवस्थापनको दीर्घकालीन उपाय खोज्न काठमाडौं महानगरपालिकाले गठन गरेको कार्यदलले समेत काम गर्न सकेको छैन । कार्यदलका संयोजक महानगरपालिकाका सहसचिव ईश्वरचन्द्र मरहठ्ठाको प्रदेश ४ मा सरुवा भएको छ । उनको सरुवापछि कार्यदल नेतृत्वविहीन भएर विकल्पको खोजी गर्न नसकेको हो । विभागका प्रमुख कुँवरले भने मरहठ्ठाको ठाउँमा अर्को कर्मचारी सरुवा भएर आएपछि काम अघि बढ्ने बताए ।


प्रकाशित : भाद्र २०, २०७५ २१:१०
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT