गाउँभर प्लास्टिक पोखरी र टनेल

रमेशचन्द्र अधिकारी

धनकुटा — धनकुटा नगरपालिका १ निगाले गाउँमा प्लास्टिक पोखरीमा माछा पालन र टनेल पद्धतिबाट तरकारी खेती सुरु गरिएको छ । वातावरण विभाग पुल्चोकको सहयोग तथा धनकुटा नगरपालिकाको समन्वयमा स्मार्ट भिलेज अर्थात जलवायु परिवर्तन अनकूलित नमुना गाउँ अन्तर्गत उक्त कार्य थालिएको हो ।

यसै वर्षदेखि सुरु गरिएको योजनामा हालसम्म ५० प्लास्टिक पोखरीमा माछा पालन र ५० टनेलबाट तरकारी खेती सुरु गरिएको नगरपालिकाका वातावरण अधिकृत उपेन्द्र खनालले जनाए ।


विगतमा माछा पालनतर्फ अग्रसर नभएका कृषक पछिल्लो समय यसतर्फ आकर्षित बनेका छन् । स्थानीय तेजकुमारी कटुवालले टनेलमा तरकारी खेती र प्लास्टिक पोखरीमा माछा पालनबाट आम्दानी हात पार्न थालेको बताइन् ।

Yamaha


‘प्लास्टिक पोखरीबाट माछा र टनेलमा तरकारी फलाउन पाएपछि आम्दानी मिलेको छ’, उनले भनिन्, ‘विगतको जस्तो परम्परागत खेतीभन्दा यसबाट उत्पादनसमेत उल्लेख्य बढेको छ ।’ पहिलो चरणमा विभागको २० लाख रुपैयाँको लागतमा सुरु गरिएको योजनाबाट हालसम्म ९० घर प्रत्यक्ष लाभान्वित बनेका छन् । थप ५० घरमा पनि विस्तार गर्न लागिएको नगरपालिकाले जनाएको छ ।


उक्त गाउँका अधिकांश घरमा सुधारिएको चुलो, गोठ सुधार, थोपा सिंचाइ, बलेंसी पानी संकलन लगायतका कार्यक्रम पनि सञ्चालन गरिएको छ । आगामी वर्ष थप ५० लाख रुपैयाँ उपलब्ध हुने जनाइएको छ । यसबाट प्लास्टिक पोखरी, टनेल लगायत विस्तार गरिने भएको छ । यस्तै मौरी पालन, फूलबारी व्यवस्थापन पनि सुरु गरिने तयारी गरिएको छ । मौरी पालनबाट परागसेचन क्रिया वृद्धि हुने भएकाले कृषि तथा फलफूलमा १४ गुना बढी उत्पादन हुने कृषि प्राविधिकको दाबी छ ।


उक्त योजनाबाट हालसम्म १ सय ४० घर लाभान्वित बनेका छन् । यसैगरी रासायनिक मल विस्थापित गर्न घरेलु विषादी र कम्पोष्ट मल बनाउने तालिमसमेत दिइने अधिकृत खनालले बताए । यस्तै १ सय ४० घरमा ५ वटाका दरले एवोकाडोको बिरुवा पनि वितरण गरिएको छ । यो गाउँलाई तीन वर्षभित्र नमुना गाउँको रूपमा औपचारिक घोषणा गरिने भएको छ ।

प्रकाशित : आश्विन १०, २०७५ १२:३८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

भूकम्पप्रभावित २५ सयको निवेदन

कान्तिपुर संवाददाता

धनकुटा — भूकम्प प्रभावित भएर पनि अनुदानका लागि मापदण्डमा नपरेको भन्दै उजुरी गर्नेको संख्या थपिएको छ । हालसम्म २ हजार ५ सय १५ प्रभावितले निवेदन दिएका छन् । ग्रामिण क्षेत्रका बासिन्दाले पर्याप्त जानकारी नपाउँदा लाभदायी सूचीमा समावेश गर्नबाट छुट भएको गुनासो छ ।

पुनर्निर्माण प्राधिकरणले पछिल्लो समय पुन: पत्राचार गरेर छुट भएकालाई समावेश गर्ने मौका दिएपछि यसको संख्या अझ बढेको जनाइएको छ । पीडितहरूले जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइ अनुदान व्यावस्थापन तथा स्थानीय पूर्वाधार कार्यालयमा प्रभावितको सूचीमा नपरेको भन्दै उजुरी दर्ता गराएका हुन् ।


पर्याप्त सूचना अभावका कारण यसअघि नाम समावेश गराउने समयसीमाभित्र पीडितको नाम दर्ता नभएको प्रमुख दीपनारायण शाहले जानकारी दिए । ‘उजुरी दिएका तथा अन्य छुट भएका सबैलाई समावेश गर्न सकिनेछ’ कार्यालय प्रमुख शाहले भने, ‘सूचीकृत हुनबाट छुट भएकालाई प्राधिकरणले फेरि मौका दिएको छ ।’


सबैभन्दा बढी महालक्ष्मी नगरपालिकामा १ हजार ७ सय १८ र कम साँगुरीगढी गाउँपालिकामा ४४ जनाले छुटका लागि गुनासो दर्ता गराएका छन् । सात तहमध्ये सबैमा छुट भएकाको कार्यालयमा उजुरी परेको छ ।


धनकुटा नगरपालिकामा १ सय २, सहिदभूमि गाउँपालिका १ सय ३५, चौबिसेमा ६३ जना प्रभावितले भूकम्प प्रभावितबाट वञ्चित भएको भन्दै गुनासो दर्ता गराएका छन् । प्राविधिक खटाएर वास्तविक प्रभावितको टुंगो लागेपछि अनुदानका लागि सूचीकृत गरिने जनाइएको छ ।


तेस्रो किस्ताको अनुदानका लागि निवेदन आए पनि कतिपयले पहिलो र दोस्रो किस्ताबापतको रकमले घर निर्माण प्रक्रियासमेत नगरेकाले स्थलगत रूपमा निरीक्षण गरेर अनुदान रकम निकासा गरिने जनाइएको छ । जिल्लामा तेस्रो किस्ताबापत २७ करोड ९६ लाख रुपैयाँ अनुदान दिइने तयारी गरिएको छ ।


भूकम्पपीडितलाई पहिलो किस्ता ५० हजार, दोस्रो किस्ता १ लाख ५० हजार र तेस्रो किस्ताबापत १ लाख रुपैयाँ गरी कुल ३ लाख रुपैयाँ वितरण गरिने व्यवस्था रहेको स्रोतले जनाएको छ । जिल्लाका भूकम्प प्रभावितलाई पहिलो र दोस्रो किस्ताबापत ३४ करोड २७ लाख अनुदान रकम वितरण गरिएको छ ।


जिल्लाका २ हजार ७ सय ९६ प्रभावितले पहिलो र दोस्रो किस्ताबापतको रकम प्राप्त गरेको जसअन्तर्गत हालसम्म सात स्थानीय तहका भूकम्प प्रभावित लाभग्राहीमध्ये पहिलो किस्ता अनुदान रकम २ हजार ४ सय ८३ घरलाई १२ करोड २१ लाख ५० हजार र दोस्रो किस्ताबापत १ हजार ४ सय ५७ घरले २१ करोड ८५ लाख रुपैयाँ अनुदान पाएको शाहले बताए ।

प्रकाशित : आश्विन १०, २०७५ १२:३७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT