सामाजिक परिचालक आन्दोलन तयारीमा

कान्तिपुर संवाददाता

जनकपुर — जागिर खोसिएको विरोधमा सामाजिक परिचालकले आन्दोलन थाल्ने चेतावनी दिएका छन् । उनीहरूले आफूहरूलाई स्थानीय तहमा भर्ती गर्न माग गरेका छन् ।

संघीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयले असारदेखि स्थानीय शासन तथा सामुदायिक विकास कार्यक्रम (एलजीसीडीपी) बन्द गरेपछि सामाजिक परिचालक जिम्मेवारीविहीन भएका हुन् । स्थानीय तहमा जनप्रतिनिधि आइसकेकाले २०७४ पुस १३ गते संघीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयको राज्यमन्त्रीस्तरीय निर्णयअनुसार पुस १७ गतेबाट कार्यक्रम बन्द गरिएको थियो ।

तर सामाजिक परिचालकले आन्दोलन गर्ने चेतावनी दिएपछि सरकारले पुन: २०७४ चैत १६ गतेदेखि स्थानीय तहको वडा कार्यालयमा कार्यालय सहायकको काम गराउने गरी २०७५ असारसम्म नियुक्ति दिएको थियो । असार मसान्तमा जागिर सकिएपछि उनीहरूले पुन: आन्दोलनको तयारी गरेका हुन् ।

Yamaha

एलजीसीडीपी फेजआउट भएपछि रोजिरोटी नै खोसिएकाले उमेर हद नलाग्ने गरी स्थानीयतहमा समायोजन गर्न उनीहरूको माग छ । नेपाल सामाजिक परिचालक कर्मचारी संघ प्रदेश २ का अध्यक्ष शिवशंकर मेहताले आफूहरू ९ वर्ष देशको सेवामा खटे पनि उक्त योगदानको अवमूल्यन गरिएको आरोप लगाए । जनकपुरमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा उनले भने, ‘सरकारलाई काम परेका बेला सामाजिक परिचालक नभइ नहुने तर काम पूरा भएपछि बेवास्ता गरियो ।’

लामो समयदेखि सामाजिक परिचालकका रूपमा काम गरेकाहरूले उमेर हद लगायत कारणले अन्य रोजगारी समेत पाउन नसक्ने अवस्था रहेको उनले गुनासो गरे । ‘देशभरका ४ हजार ६ सय ६४ सामाजिक परिचालकलाई निरन्तर सेवामा राखिनुपर्छ । हैन भने हामी सरकारको विरोधमा उत्रन्छौं,’

Esewa Pasal

प्रकाशित : श्रावण २१, २०७५ १०:३२
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

उमेरले नछेकेको पढाइ

८० वर्षे उमेरमा स्नातकोत्तर गर्न क्याम्पस धाउँदै छन् मण्डल
शाहीमान राई

जनकपुर — उमेरले डाँडा काटिसक्यो तर पनि जोस पटक्कै घटेको छैन । हरेक बिहान साइकल चढेर क्याम्पस जान्छन् ८० वर्षे रामनारायणप्रसाद मण्डल । अध्यापक होइन, विद्यार्थी बनेर ।

जनकपुर उपमहानगरपालिका–४ गंगासागरका ८० वर्षीय रामनाराणप्रसाद मण्डल क्याम्पस जाँदै । उनी आरआर बहुमुखी क्याम्पसमा स्नातकोत्तर पढ्दै छन् ।

जनकपुर उपमहानगरपालिका–४ गंगासागर हरिश्चन्द्र मार्गका उनी स्थानीय आरआर बहुमुखी क्याम्पसमा स्नातकोत्तर पढदै छन् । पहिलो सेमेस्टरका विद्यार्थी हुन् उनी ।

राजनीतिशास्त्रमा स्नातकोत्तर र कानुनमा स्नातक गरी दुई दशक उच्च तहको सरकारी सेवाको अनुभव बटुलिसकेका उनको रहर चाखलाग्दो छ । अहिले अंग्रेजी साहित्य विषयमा स्नातकोत्तर गर्न तम्सिएका छन् । ‘ज्ञान, बुद्धि र विवेकले वृद्ध उमेरमा पनि ऊर्जा मिल्ने भएकाले क्याम्पस पढैछु,’ उनले भने ।

जनकपुरदेखि ८ किमि दक्षिण धनौजी–५ बहुअर्वामा १९९५ सालमा जन्मिएका मण्डलले सानैदेखि पढने अवसर पाएका थिए । जमिन्दारका परिवारमा हुर्किएका उनले गाउँमै प्रारम्भिक शिक्षा पाए पनि भारत विहारको मधुवनीस्थित सुँढी स्कुलबाट मेट्रिक उत्तीर्ण गरेका थिए । मधुवनीकै आरके कलेजबाट प्रविणता प्रमाण पत्र र दरभङ्गास्थित सिएम कलेजबाट स्नातक गरेका उनले त्रिभुवन विश्वविद्यालयवाट राजनीतिक शास्त्रमा स्नातकोत्तर गरे ।

२०२३ सालमा अञ्चल शिक्षा अधिकारीमा नियुक्ति पाए । १६ वर्ष सरकारी सेवामा रहे । अञ्चलबाट जिल्ला शिक्षा कार्यालय विस्तार भएपछि जिल्ला शिक्षा अधिकारीका रूपमा काम गरे । २०२९ सालमा उपसचिव भए । शिक्षा निर्देशकको रोलक्रममा रहे पनि राजनीतिक पहुँचको अभावमा नपाएको उनले बताए । त्यसपछि बीस वर्ष अवधि नपुग्दै स्वैच्छिक अवकाश लिए ।

अवकाश लिएपछि २०४३ सालको राष्ट्रिय पञ्चायत सदस्य निर्वाचनमा हेमबहादुर मल्लसित प्रतिस्पर्धा गरे । तर, पराजित भए । ‘राजनीतिमा इमानदार, सत्य बोल्ने मान्छे टिक्दैनन्, ढाँटछल गर्नुपर्ने, झूटो बोल्नुपर्ने भएकाले मेरो आचरणसित मेल खाएन, मण्डलले भने । सरकारी सेवा र राजनीतिबाट अलग भएपछि शिक्षा क्षेत्रबाट समुदायको सेवा गर्ने उद्देश्य लिए । धनुषाको गोदारमा सञ्चालित सिता विद्याश्रम मावि उनैले स्थापना गरेका हुन् ।

उनका छोराछोरीले समेत त्यहीँबाट एसएलसी उत्तीर्ण गरे । त्यसपछि जनकपुरमा गुरुकुल आवाशीय अंग्रेजी विद्यालय सञ्चालन गर्दै आएका छन् । श्रीमती, छोरा, बुहारी शिक्षण पेसामै छन् । ‘म आफैं पनि अंग्रेजी पढाउँछु तर विद्यालयबाट केही लिन्नँ,’ उनले भने, ‘पर्याप्त जमिन छ, घर छ, जीवनको अन्त्यसम्म पढने र पढाउने लक्ष्य छ ।’

आरआर बहुमुखी क्याम्पसमा यो सेमेस्टरमा अंग्रेजी साहित्य पढ्ने ४ जना छन् । एक जना कक्षामा आउँदैनन् । तीन जनामध्ये पनि नियमित आउने मण्डल मात्रै हुन् । प्राध्यापक बालकेशर ठाकुरका अनुसार मण्डल पढाइमा जिज्ञासु र अब्बल छन् । ‘ज्ञान भनेको शक्ति हो, ज्ञानले ऊर्जा दिन्छ, त्यसैले मण्डलको मुहारमा वृद्धपन पटक्कै छैन,’ उनले भने, ‘पढाइमा गम्भीर रहेका उनलाई पढाउन छुट्टै मज्जा छ ।’

मण्डल विहान ४ बजे उठेर शारीरिक व्यायाम गर्छन् । ७ बजे क्याम्पस जान्छन् । दस बजेतिर फर्कन्छन् । दिउँसो स्कुलमा पढाउँछन् । अपरान्ह ३ बजेतिर मन्दिर जाने, पूजाआजा सकेपछि साँझ टेलिफिल्म हेर्ने र दस बजे सुत्ने उनको बानी छ । यसबाहेक उनको दिनचर्या सामाजिक कार्यमा पनि बित्छ । गाउँमा पोखरी खनाउने, घाट बनाउने, मठ मन्दिर धर्मशाला निर्माण, मर्मतसम्भारमा सरिक हुन्छन् ।

धानुकहरूको डिक्का महासंघको राष्ट्रिय अध्यक्ष र मण्डल सेवा आश्रमको पनि संस्थापक अध्यक्ष छन् । विभिन्न संघसंस्थामा आवद्ध उनी जिन्दगीको अन्तिम क्षणसम्म सेवा गर्ने, शिक्षाको ज्योति फैलाउने लक्ष्य रहेको बताउछन् । कुनै दृष्टिविहीनले संसार देख्न सकोस भनेर तिलगंगा आाखा केन्द्रलाई नेत्रदानसमेत गरिसकेका छन् ।

मण्डलले केही किताब लेखेर प्रकाशन पनि गरिसकेका छन् । मुलुकको विकासका लागि गुणस्तरीय शिक्षा आवश्यक रहेको र ज्ञानबिना विकास र समृद्धि असम्भव रहेको उनको धारण छ । विदेशमा पढेर नेपालमा लागू गर्ने शिक्षा पद्धति सुहाउँदो नभएको उनले बताए । ‘कक्षामा शिक्षाकै बारेमा बहस हुन्छ, छलफल विश्लेषण गर्छांै,’ उनले भने, ‘यहाँ प्राविधिक र व्यावहारिक शिक्षा बढी आवश्यक छ ।’

प्रकाशित : श्रावण २१, २०७५ १०:३२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT