डिजिटल बोर्ड र कम्प्युटरमार्फत पढाइ

हरि गौतम

रुकुम पश्चिम — जिल्लाभरका सामुदायिक विद्यालय अब प्रविधिमैत्री बनाइने भएको छ । विद्यार्थीलाई डिजिटल बोर्ड (विद्युतीय पाटी) र कम्प्युटरमार्फत पढाइन लागेको हो । ६ वटै स्थानीय तहले यसका लागि आ–आफ्नो स्थानीय तहबाट आवश्यक पहल सुुरु गर्ने भएका छन् ।

शिक्षालाई प्रविधिमैत्री र गुणस्तरीय बनाउन छलफलका लागि आयोजना गरिएको कार्यशालाका सहभागी । तस्बिर : कान्तिपुर

पठनपाठनदेखि अन्य व्यवस्थापनको काम पनि प्रविधिको माध्यमबाटै गर्ने गरी कार्ययोजना बनाइएको हो ।

जिल्लाका संघीय संसद्, प्रदेश संसद्, स्थानीय तहका प्रमुख तथा अध्यक्ष, सामाजिक विकास समितिका संयोजक र शिक्षा, युवा तथा खेलकुद शाखा प्रमुखको कार्यशालाबाट शिक्षाको गुणस्तर सुधार्न प्रविधिलाई जोड दिइएको छ । जिल्ला समन्वय समिति र मिदास संस्थाले यसै विषयमा छलफल गर्न काठमाडौंमा दुई दिने कार्यशाला गरेका थिए ।

शिक्षामा आधुनिकीकरण, शिक्षामा प्रविधिको प्रयोग र शिक्षालाई कसरी गुणस्तरीय बनाउने भन्ने विषयमा कार्यशालामा छलफल भएको जिल्ला समन्वय समितिका प्रमुख राजकुमार शर्माले बताए । उनले बनाइएका योजना कार्यान्वनमा लैजान सके जिल्लाको शिक्षाको गुणस्तरमा ठूलो परिवर्तन आउने विश्वास गरे । कार्यशालाबाट प्रविधिमा आधारित शिक्षण विधिको विकास गरेर अघि बढ्न जिल्लाका सबै स्थानीय तह सहमत भएका छन् । जनप्रतिनिधिले स्थानीय तहको कार्यपालिकाको बैठकबाट शिक्षा सुधार योजना पास गराएर कार्यान्वनतर्फ लैजाने जनाएका छन् ।

बाँफिकोट गाउँपालिका अध्यक्ष धर्मबहादुर केसीले कार्यशालामा शिक्षाको गुणस्तर सुधार ल्याउन ठोस योजना बनाइएको बताए । हाल प्रविधिमा आधारित शिक्षण विधि, कक्षाकोठा आकर्षण, संस्कार, सीप र प्रविधि दिन नसकेको स्विकार्दै अब त्यसलाई व्यवस्थित बनाइने गरी निर्णय भएको उनको भनाइ छ । उनले त्यसका लागि आवश्यक पर्ने प्रबन्धक, प्रशिक्षक तथा स्रोत व्यक्ति छनोट गरी कार्यान्वयनतर्फ लैजानै बताए ।

Yamaha

जिल्लाभरका २ सय ८७ वटै विद्यालय प्रविधिमैत्री बनाउने र शिक्षामा गुणस्तरीयता कायम गरिनेछ । यसको व्यवस्थापनका लागि हरेक वर्ष २४ करोड बजेट खर्च हुने अनुमान गरिएको आठबीसकोट नगरपालिका प्रमुख गोर्खबहादुर केसीले बताए । प्रशासनिक, अनुगमन, पाठयोजना र सूचना प्रविधि जडान तथा पठनपाठनका लागि एक वर्षमा २४ करोड बजेट लाग्ने र त्यसको व्यवस्थापन आ–आफ्नो स्थानीय तहले बेहोर्ने निर्णय भएको प्रमुख केसीले बताए । प्रविधि र दक्ष जनक्तिको सहायताले अबको तीन वर्षभित्रै सबै विद्यालयका प्रअ, व्यवस्थापनलगायत सबै कुरा प्रविधिमैत्री भइसक्ने गरी योजना बनाइएको छ ।

त्यसका लागि संघीय तथा प्रदेश सरकार, शिक्षा मन्त्रालय, दातृ निकायको आर्थिक तथा प्राविधिक सहयोग लिइनेछ । विद्यालयको लेखा तथा प्रशासन, अनुगमन र पठनपाठन सबैमा प्रविधिको जडान गरी प्रविधिमार्फत नै काम गरिनेछ । जसका लागि मिदास संस्थाले चार सफ्टवयर निर्माण गरिदिने छ । आगामी भदौ १ गतेदेखि सबै स्थानीय तहले केही विद्यालयबाट यसको सुरुआत गर्नेछन् । सुरुमा परामर्शतदाता नियुक्त गरेर यसको सुरुआत गरिनेछ ।

विद्यालय प्रविधिमैत्री भयो भएन, गुणस्तरीय शिक्षा दिन सुरु गरिएको कि गरिएन भनेर १० विद्यालय बराबर एक जना अनुगमनकर्ता खटाइनेछ । उनीहरूको रिपोर्टअनुसार विद्यालयमा अपुग विषयको व्यवस्थापन र नगर्नेलाई कारबाहीको दायरामा समेत ल्याइने गरी कार्ययोजना बनाइएको छ । सबै विद्यालयलाई प्रविधिमैत्री बनाएर तीन वर्षभित्रै जिल्लाका शैक्षिक गुणस्तर ८० प्रतिशत पुर्‍याउने गरी काम गरिने जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख शर्माले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ७, २०७५ १०:०८
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

पहिरो जोखिममा १२ गाउँ

राजबहादुर शाही

मुगु — जिल्लाका १२ गाउँ पहिरोको उच्च जोखिममा परेका छन् । रिघा, कम्फा, चराप, कालापाल्ता, रावलबाडा, भियालबाडा, माग्री, गमगढी क्याम्पस रोड, गाडेखोला, भटडाडीलगायत १२ गाउँ पहिरोको उच्च जोखिममा परेका हुन् ।

छायाँनाथ नगरपालिकास्थित २१ घरधुरी रहेको भियालबाडा दलित बस्ती पहिरोको सबैभन्दा बढी जोखिममा छ । वर्षामा माथिबाट पहिरो आउने र तलबाट मुगु कर्णाली नदीले कटान गर्न थालेपछि स्थानीयवासी त्रसित भएका छन् ।

केही घर पहिरोले पुरिन थालेपछि स्थानीय घर छोडेर लुम्स बगरमा बस्न जान थालेका छन् । जग्गाजमिन सबै पहिरोले बगाउँदा सुकुम्बासी बन्नुपरेको स्थानीयको गुनासो छ । पहिरोको डरले पुख्र्यौली घर छोडेर बगरछाइलमा बस्नुपरेको भियालबाडाका नन्दबहादुर नेपालीले बताए । ‘जग्गा पहिरोले पुरेपछि बजारको खाद्यान्न किनेर जोहो गर्नुपर्ने बाध्यता छ,’ उनले भने, ‘कसरी वर्षा कटाउने भन्ने चिन्ताले सताउन थालेको छ ।’

नगरपालिकाको भटडाडी गाउँमा पनि पहिरोको त्रास छ । माथिबाट पानी परेको बेला पहिरो आउने गरेकाले रात कटाउन कठिनाइ हुने गरेको स्थानीयले बताए । माथिबाट डोजरले सडक खनेपछि गाउँ पहिरोको जोखिममा परेको हो । नगरपालिकाकै कम्फा, चरापगाउँका स्थानीयलाई पहिरोको त्रास छ । करिव ४२ घरधुरी रहेको कम्फा मुनिबाट पहिरो बग्दै गएकाले स्थानीयवासी त्रासमा छन् । पहिरोको जोखिमका कारण माथिलेकमा बस्ती सार्न थालेको स्थानीय धनरूप बडुवालले बताए । ताल्चा विमानस्थलको पानीले कालापाल्तामा पहिरो जान थालेपछि स्थानीयवासी समस्यामा परेका छन् ।

मुगमकार्मारोङ गाउँपालिकास्थित माग्रीका तीन सय घरधुरी पनि पहिरोको जोखिम बढेपछि त्रासमा छन् । मुगु कर्णाली नदीले बर्सेनि गाउँको मुनिबाट कटान गर्दै जाने र माथिबाट पहिरो बढ्दै गएको स्थानीयको भनाइ छ । गाउँमुनि पाँच सय मिटर बढी क्षेत्रफल पहिरोले बर्सेनि बगाउने गरेको स्थानीयको भनाइ छ ।

खत्याड गाउँपालिका–८ र ७ को रिघा गाउँका बासिन्दा पानी पर्न थालेपछि त्रसित हुने गरेका छन् । ठूलो वर्षा हुन थाले स्थानीय पीपलचौतारामा जम्मा हुने गरेको स्थानीयले जनाए । दुई वर्षअघिको वर्षामा पहिरो आउँदा एक दर्जन घर पुरिएका थिए । ‘वर्षातको समयमा राति घरभित्र सुत्न साह्रै डर लाग्छ,’ रिघा गाउँका मनोज गिरीले भने, ‘राति माथिबाट पहिरो खस्ने क्रम बढेको छ, त्यसैले पीपलचौतारीमा बसेर रात कटाउने गरेका छौँ ।’ पहिरोको त्रासले केही घरधुरी विस्थापित भएको उनले बताए ।

सोरु गाउँपालिका–४, रावलबाडाको दलित बस्ती पनि पहिरोको जोखिममा छ । दलित बस्तीको मुनि हुम्ला कर्णाली नदीले कटान गर्दै गइरहेको छ भने माथिबाट दिनहुँ पहिरो खस्ने गरेको छ । ४५ घरधुरी रहेको दलित बस्तीका बासिन्दाले ठूलो पानी परे रातभर जाग्राम बस्ने गरेको बताए । रावलबाडाका बुद्धिसिंह नेपालीले पहिरोका कारण खेती गर्ने जग्गा बर्सेनि मासिंदै गएपछि जीविकोपार्जनमा समस्या भएको बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ७, २०७५ १०:०७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT