वर्षामै खानेपानी अभाव

स्थानीयवासीले एक घण्टा टाढाको मुहानबाट खानेपानीको जोहो गरेका छन् ।
बिप्लब महर्जन

सल्यान — सिद्धकुमाख गाउँपालिका–५ राम्रीका बासिन्दालाई वर्षायाममै खानेपानी अभाव छ । स्थानीयले वर्षौंदेखि बाह्रै महिना खानेपानी समस्या भोग्न बाध्य छन् । स्थानीयवासीले एक घण्टा टाढाको मुहानबाट खानेपानीको जोहो गरेका छन् ।

नजिकै खानेपानी मुहान नहुँदा स्थानीयलाई खानेपानी समस्या भएको हो । सरकारी निकायको बेवास्ताका कारण राम्री गाउँका ६० धरधुरीलाई सधैं खानेपानी समस्याले सताउने गरेको छ । पानीको लागि खोलामै पुग्नुपर्ने बाध्यता भएकाले स्थानीय सास्ती भोग्न बाध्य छन् । स्थानीय सीता कुमाईले आकाशको पानीको भर नहुने भएकाले आफूहरू सास्ती भोग्न बाध्य भएको बताइन् । उनका अनुसार वर्षातको पानी संकलन गरेर गाईबस्तुलाई खुवाउने गरिएको छ । पिउने पानीका लागि खोलामै झर्नुपर्ने बाध्यता रहेको उनले बताइन् ।

वर्षाका कारण बाटो चिप्लो हुने गरेकाले थप समस्या भएको स्थानीयले जनाएका छन् । स्थानीयले हिउँदको महिना पानी अड्कलेर खानुपर्ने बाध्यता रहेको बताए । पानीका लागि खोला पुग्नुपर्ने बाध्यताले बालबालिकाको पढाइमा असर परेको स्थानीय निर्मला रोकाले बताइन् ।

Yamaha

‘आकाशबाट परेको पानी संकलन गरेर कपडा धुने, सरसफाइ गर्ने, पशुबस्तुलाई खुवाउने गरेका छौं,’ उनले भनिन्, ‘पिउने पानीका लागि खोलामा नझरी सुखै छैन ।’

उनका अनुसार पानीकै अभावका कारण गाउँका सबै शौचालय प्रयोगविहीन बनेका छन् । गाउँ नजिकका दुई मुहान सुकेपछि स्थानीयलाई सास्ती भएको हो । स्थानीय कमारो बुढाथोकीले खानेपानी अभावका कारण दैनिकी कष्टकर बनेको बताए ।

स्थानीयले पटकपटक विभिन्न निकायमा खानेपानी समस्या समाधानका लागि अनुरोध गरे पनि बेवास्ता भएको बताए । खानेपानी सवडिभिजन कार्यालयबाट गत वर्ष प्राविधिकको टोली आएर सर्भे गरेको थियो । बढी खर्च लाग्ने भन्दै सरकारी निकायले बेवास्ता गरेको उनले जनाए ।


पानीकै समस्याका कारण स्थानीयले बसाइसराइ गर्न थालेको उनको भनाइ छ ।

Esewa Pasal

प्रकाशित : श्रावण २३, २०७५ १०:४०
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

दुई दर्जन विद्यालय दरबन्दीविहीन

‘८० विद्यार्थीलाई म एक्लैले पठनपाठन गराउँदै आएकी छु’
बिप्लब महर्जन

सल्यान — बन्गाडकुपिण्डे नगरपालिकाका दुई दर्जन विद्यालय दरबन्दीविहीन भएपछि पठनपाठनमा समस्या छ । बन्गाड कुपिण्डे नगरपालिकामा ५५ विद्यालय सञ्चालनमा छन् । अधिकांशमा दरबन्दीको अभाव छ । शिक्षक अभावले विद्यालय बन्द गर्नुपर्ने बाध्यता भएको छ ।

बन्गाडकुपिण्डे –४, देउलीको वाललिला आधारभूत विद्यालयमा सरकारी दरबन्दीका एक जना पनि शिक्षक छैनन् । विद्यालयमा ८० बढी विद्यार्थी छन् तर शिक्षक नभएपछि कार्यालय सहयोगीले पठनपाठन सञ्चालन गर्दै आइरहेकी छिन् । बाँमेस्थित भगवती आधारभूत विद्यालयको पनि अबस्था उस्तै छ । निजी स्रोतबाट भर्ना गरिएकी शिक्षिका गंगा शर्माले कक्षा ५ सम्म पठनपाठन गराउँदै आएकी छिन् । ‘८० विद्यार्थीलाई म एक्लैले पठनपाठन गराउँदै आएकी छु,’ उनले भनिन्,‘शिक्षक अभावकै कारण विद्यालय बन्द हुने अवस्थामा पुगेको छ ।’ एक सय ५० विद्यार्थी अध्ययनरत ध्रुवतारा आधारभूत विद्यालयमा पनि १० वर्षदेखि सरकारी दरबन्दीका शिक्षकको संख्या शून्य छ । एक निजी स्रोतका शिक्षकले पठनपाठनको सबै जिम्मेवारी सम्हालेका छन् । सरकारले पिसिएफ अनुदानको रकम कटौती गरेपछि पठनपाठन अन्यौलमा परेको अभिभावकको भनाइ छ ।


विद्यालय स्थापना भएको ८ वर्ष बितेपनि सरकारले दरबन्दी नदिएको सरस्वती आधारभूत विद्यालय सुनौलीका प्रधानाध्यापक सुरेन्द्र खडकाले बताए । उनले सबै कक्षाको पठनपाठनसँगै गराउनुपर्ने बाध्यता रहेको सुनाए । ‘विद्यार्थीबाट भर्ना तथा परीक्षा शुल्क केही उठाउन नपाएपछि विद्यालयको खर्च धान्न समस्या भएको छ,’ उनले भने, ‘कुनै महिना पारिश्रमिकबिनै काम गर्नुपर्ने बाध्यता छ ।’


बाललीला आधारभूत विद्यालयकी कार्यालय सहयोगी राधिका विकले पठनपाठनको जिम्मा समेत आफ्नो काँधमा आएको बताइन् । ‘निजीस्रोतका दुई शिक्षकले तलब नपाएको भन्दै छाडेपछि मैले नै पठनपाठन सञ्चालन गरिरहेकी छु,’ उनले भनिन्, ‘शिक्षक नहुँदा विद्यार्थीलाई सँगै राखेर पढाउनुपर्ने बाध्यता छ ।’ निजीबाट भर्ना गरेका शिक्षकले समयमै तलब नपाउँदा विद्यालय छोड्ने गरेको उनको भनाइ छ । अस्याथी अनुमतिको भरमा सञ्चालित विद्यालय मर्ज गर्नुपर्ने अबस्था आएको उनको भनाइ छ । बन्गाडकुपिण्डेको राधा, सरस्वती, भगवती, भैरवी, भेरी, शारदा आधारभूत विद्यालय दरबन्दीविहीन छन् । विद्यालयको आर्थिक स्रोत भरपर्दो नहुँदा निजी स्रोतका शिक्षकलाई पारिश्रमिक दिन समस्या छ ।


बन्गाडकुपिण्डे नगरपालिकाको ‘शिक्षक विधेयक’ कार्यपालिका वैठकले पास नगर्दा शिक्षक भर्ना गर्न नसकिएको नगरप्रमुख गोबिन्द पुनले बताए । उनले विद्यालय अनुगमन गरेर आवश्यकताअनुसार शिक्षक दरबन्दी पूर्ति गरिने बताए ।


उनले नगरपालिकाले विद्यालय मर्जको नीतिसमेत लिएको बताए । जिल्लाभर ५८ विद्यालय दरबन्दीविहीन रहेको शिक्षा विकास समन्वय इकाईले जनाएको छ ।

प्रकाशित : असार १३, २०७५ १२:३७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT