कोसेली
आश्विन ६, २०७५

एक दिन कविवर

‘कविको जीवनमा एक दिन’ सोचको फोटोकथा खिच्न, राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरे १०० वर्ष टेक्नुभन्दा तीन साताअघि म उहाँको निवासमा बिहानै पुगेको थिएँ । घाम झुल्किसकेको थिएन, कवि श्रीमतीले कविजी सुतिराख्नुभएको जानकारी दिनुभयो । झुलभित्र ओढ्ने ओढेर बिहानीको मस्त निद्रामा कविलाई मैले प्रथम पटक देखें ।

‘तुम जिओ हजारों साल’

‘बनारसबाट कहिले आउनुभयो ?’ उहाँले सोध्नुभएपछि म विस्मित भएँ । यति लामो समयसम्म कसैलाई याद राख्नु अचम्मको कुरा हो र, उहाँको स्मरण शक्तिको प्रमाण ।

सर्वाधिक बज्ने स्वदेश–गान

कविवर घिमिरेका १ सयभन्दा बढी गीतहरू संगीतबद्ध छन् । धेरैजसो रेडियो नेपालमा रेकर्डेड छन् । त्यसमध्ये राष्ट्रिय धुन र ध्वनिले भरिएको तथा फर्माइस आधारमा समेत सर्वाधिक रुचाइएका दुई स्वदेश गान :: 

अद्वितीय काव्यशिल्प

वास्तवमा अलंकार त्यस्तो गहना हो जसले काव्यसौन्दर्यलाई प्रतिविम्बित गर्छ । सही ठाउँमा लगाएको गहनाले अझै आकर्षण प्रदान गर्छ, लोभ्याउँछ पनि ।

अमर कवि

लेखनाथ पौडयाल नेपाली साहित्यमा बैंस ल्याउने तरुण पनि थिए, नैतिकता र आध्यात्मिक ज्योतिलाई ल्याउने तपसी पनि थिए । आफ्नै परम्पराबाट पूर्णतामा पुगेका सम्भवत: नेपाली साहित्यमा उनै एक मात्र कवि थिए । उनी साँच्चिकै अर्थमा कवि शिरोमणि थिए ।

ऋतंभरा (दोस्रो सर्ग)

कवि माधवप्रसाद घिमिरेले पछिल्ला ५ वर्षयता लेख्दै आएको ‘ऋतंभरा’ महाकाव्यमा १४ सर्ग छन्, कविका अनुसार यसमा २ सर्ग लेखिन बाँकी छ । यो काव्यभित्रबाट ‘ऋतंभरा’ नामकरणको दोस्रो सर्ग कवि घिमिरेको अनुमतिमा पहिलो पटक प्रकाशित गरिएको छ ।

थारू अटवारी उल्लास

पश्चिम तराई दाङ, सुर्खेत ,बाँके, बर्दिया, कैलाली र कञ्चनपुरका थारू समुदायमा यतिबेला अटवारी पर्वको हर्ष उल्लास छ । भाद्र शुक्ल पक्षको पहिलो आइतबारमा थारूहरू अटवारी पर्व पर्छ । थारूको माघी र दसैंपछिका ठूलो पर्व अटवारीको मुख्य विशेषता चेलीलाई कोसेली दिनु हो । यो पर्वमा थारूहरूले अग्निलाई देवता मानेर पूजा गर्छन् ।

रूखको दु:ख

विमानस्थल बन्न लागेको ठाउँका रूखहरूले मलाई भन्दै थिए, ‘ओइ मान्छे, तँ भुइँबाट उठेर म माथिबाट उड्छस् र भुइँमै झर्छस् । तर, मेरा अरू यति धेरै आफन्त छन्, जो मैसँग बस्छन्, ममाथि र मेरै वरपर उड्छन्, हिँड्छन् र मैमा फर्किन्छन् ।

ADVERTISEMENT

विश्व हल्लाएको त्यो तस्बिर

दक्षिणी भियतनाम र उत्तरी भियतनामबीचको युद्ध उत्कर्षमा थियो । दक्षिणी भियतनामी सेनाको पक्षमा अमेरिकी सेना प्रत्यक्ष रूपमा युद्धमा होमिएको थियो ।

आयुमा जीवन थप्छन् कविवर

भनिन्छ, कोही जन्मँदै महान् हुन्छन्, कोही महानता हासिल गर्छन् र कोहीमा भने महानता थोपरिन्छ । व्यक्ति कसरी महान् हुन्छ भन्ने शेक्सपियरका यी तीन धारमध्ये दोस्रो धारले महान् बनेका व्यक्ति हुन्, राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरे । लमजुङमा जन्मेर लैनचौर, काठमाडौंमा आफ्नो १०० वर्षको जीवनयात्राको अनुष्ठानमा पुग्नुभएका महान् व्यक्तिलाई सुरुमै मंगलमय शुभकामना चढाउँछु !